Кіріспе

Қақ регрессия синдромы немесе сакральдық агенез (немесе сакральдық гипоплазия) – сирек кездесетін туа біткен кемістік. Бұл – омыртқаның төменгі бөлігінің – қақ бөлігінің ұрықтық дамуының қалыптан тыс болуымен сипатталатын туа біткен ауру. Ол шамамен 60 000 тірі туған нәрестеге 1 рет кездеседі. Кейбір балалар қалыпты дамумен салыстырғанда өте шағын айырмашылықтармен туады, ал басқаларында маңызды өзгерістер болады. Көпшілігі жүру қиындықтары мен зәр ұстамау мәселелерімен күресіп, әдеттегі ересектер болып өседі.

Белгілері мен симптомдары

Бұл жағдай түрлі формаларда кездеседі, құйрық сүйек аймағындағы омыртқаның толық болмауынан бастап, төменгі омыртқалардың, жамбас сүйегінің және кеуде және/немесе бел омыртқасының бір бөлігінің жоқтығына дейін. Кейбір жағдайларда, егер омыртқаның шағын бөлігі ғана жоғалса, сырттан көрінетін белгілері болмауы мүмкін. Омыртқаның кең аумағы жоғалған жағдайларда, төменгі аяқтар біріккен, торлы немесе кішірек болуы және сал болуы мүмкін. Ішек және несеп шығаруды бақылау әдетте бұзылады.

Себеп

Бұл жағдай ұрықтың дамуының шамамен 3-ші және 7-ші апталары аралығында болатын бір немесе бірнеше факторлардың нәтижесінде пайда болады. Сакральды / белдің төменгі бөлігі мен оған сәйкес келетін жүйке жүйесінің қалыптасуы әдетте дамудың 4-ші аптасына қарай аяқталады. Аномальды гаструляция салдарынан мезодерманың қозғалысы бұзылады. Бұл бұзылу төменгі омыртқалардың шағын зақымдануларынан бастап, төменгі аяқтардың толық бірігуі сияқты ауыр симптомдарға дейін әртүрлі белгілерге әкеледі. Нақты себебі белгісіз болғамен, бұл жағдайдың қоршаған орта мен генетикалық факторлардың комбинациясынан туындауы мүмкін деп есептеледі, сондай-ақ жағдайдың әртүрлі түрлерінің әртүрлі себептері болуы ықтимал. Сакральды агенез синдромы (көкше омыртқасының, сакральдық және құйрықшеңеңнің агенезін, төменгі аяқтардың гипоплазиясын қамтитын құйрық регрессия синдромының бір түрі) – аналық қант диабетімен байланысты белгілі бір туа біткен аномалия. Қант диабетімен салыстырғанда құйрық регрессия синдромының (1:60,000) жалпы сирек кездесуі басқа да себептердің болуын көрсетеді; алайда, бұл жағдай қант диабеті бар аналардан туған нәрестелер арасында айқын түрде көбейеді, шамамен әр 350 қант диабеті бар анадан туған нәрестелердің біреуінде кездеседі.

Болжам

Дұрыс қалыптаспаудың төрт деңгейі (немесе түрі) бар. Ең жеңілі – сакральдың ішінара деформациясы (бір жақты). Екінші деңгей – екі жақты (біркелкі) деформацияны көрсетеді. Ең ауыр түрлері сакральдің толыққан толық жоқтығын қамтиды. Сакральды агенездің түріне байланысты ішек немесе несеп көпіршігінің жетіспеушілігі болуы мүмкін. Анус жоқ болған жағдайда, тұрақты колостомия қажет болуы мүмкін. Зәр ұстамау да континенттікті бақылау жүйесінің (мысалы, өзіндік катетеризация) бір түрін пайдалануды қажет етуі мүмкін. Бұл жағдай көбінесе тізе, аяқ немесе табандардың қалыптасуына әсер етеді, кейде хирургиялық араласу қажет болады. Тығыз бітіскен, бүктелген немесе тік түзу тізелері бар адамдар үшін тізедегі дезартикуляция хирургиясы қозғалу мүмкіндіктерін барынша арттыру үшін қолданылуы мүмкін. Медициналық емнің кеңінен қолжетімді болмаған кезде, аяқтарды жамбастан толық ампутациялау жиі жасалатын. Соңғы кезде ампутация (шынында дезартикуляция, өйткені сүйекті кесу қажет емес) тізеде жасалады, тізесі бүктелген және жамбас пен бауыр арасында бітіскендерге, оңайрақ қозғалу және ыңғайлы отыру үшін. Тізе дезартикуляциясы бар кейбір балалар жүру үшін жасанды аяқтарды пайдаланады. Жамбас және дене бақылауы жеткіліксіз балалар үшін протездер көбінесе баланың салмағы мен жасы ұлғайған сайын, мүгедектер коляскасында жылдам және оңай қозғалуға басымдық беріледі. Балалар қолдарымен жүре алады және қажетті нәрселерді орындау үшін көтеріліп, жылжып-қозғала алады. Кем зардап шеккен балалардың жүрісі қалыпты болуы мүмкін және оларға жүруге көмекші құралдар қажет болмауы мүмкін. Басқалары тірекке немесе жетелеу таяқшасына сүйене жүреді. Бұл кемшілікпен әдетте когнитивтік бұзылулар байланысты емес. Бұл кемшілікпен өмір сүретін ересектер тәуелсіз өмір сүреді, колледжге қатысады және әртүрлі салаларда мансап құрады. 2012 жылы екі аяғы ампутацияланған Спенсер Уэст тек қолымен Килиманджаро тауына шықты. 2021 жылы спортшы Зион Кларк қолдарымен 20 метрлік жүгіру бойынша Гиннестің әлемдік рекордын жаңартты.