Кіріспе
Американдық епископ, газет редакторы және журналист
Джон Морган Уолден (11 ақпан 1831 – 21 қаңтар 1914) – американдық методист епископ шіркеуінің епископы. Ол газет редакторы және журналист ретінде, Канзас штатының білім беру жөніндегі басқарушысы, Одақ армиясының офицері және өз діни ұйымындағы лауазымды тұлға ретінде де белгілі болды.
Тууы және отбасы
Джон Морган Уолден Огайо штатының Ливан қаласында Джесси мен Матильда (құрмет есімі Морган) Уолденнің ұлы болып дүниеге келді. Отбасы 1832 жылы Огайо штатының Гамильтон округіне көшті. Джон вирджиниялық текті, оның бес атасы Уолден 1770 жылы Вирджиния штатының Калпепер округінен Кентуккиге, ал оның атасы Бенджамин 1802 жылы Огайоға көшіп кеткен. 1833 жылы анасы қайтыс болғаннан кейін Джон Цинциннатиге жақын жердегі туыстарымен бірге тұрды. 1859 жылдың 3 шілдесінде Джон Огайо штатының Шевиот қаласынан Марта Янгқа үйленді. Олардың бес баласы болды.
Білім және ерте өмір
Уолден 1844 жылға дейін Цинциннатидегі жергілікті мектепке қатысты, содан кейін жұмыс істеді. Ол көшпенді жұмысшы болып, ағаш шеберлігімен айналысты. Томас Пэйннің еңбектерін оқығаннан кейін Уолден күмәнданушыға айналды. Ол сэр Уолтер Скотт пен Оливер Голдсмиттің шығармаларын оқыды. Оның алғашқы романтикалық әңгімелері 1849 жылдан 1853 жылға дейін «Нед Лоу» деген псевдониммен Огайо штатының Гамильтон қаласындағы «Telegraph» газетінде жарияланды. 1849 жылы Огайо штатының Колледж Хилл қаласындағы Фермерлер колледжінде оқығаннан кейін, Уолден Огайо штатының Майами округінде бір жыл мектепте сабақ берді. Сол жерде ол методисттік миссионердің ықпалымен дінге келді. Фермерлер колледжіне қайтып оралған Уолден 1852 жылы бітірді, содан кейін тағы екі жыл сол жерде оқытумен айналысты.
Журналистика мансабы және Канзас
1854 жылы Джон Иллинойс штатының Фэрфилд қаласына барып, онда «Тәуелсіз баспасөз» газетін жариялады. Ол редакциялық мақалаларында спирттік ішімдік саудасына және «көктеп қоныстанғандардың егемендігіне» қарсылық білдірді. Иллинойс тұрғындары газетін қолдаудан бас тартып, оны қаржылық жағдайға түсірді, ал 1855 жылы Джон Огайоға қайтып оралды, онда «Цинциннати коммерциялық» газетінде тілші болып жұмыс істеді. 1856 жылғы Демократиялық ұлттық конвенциядан хабарлау кезінде Джон Канзастағы оқиғаларға қызығушылық танытты. Шындығында, ол Канзасқа барып, «Квиндаро Чиндаван» атты еркін топырақ газетін құрды, ол Канзас штатының еркін мемлекет портында орналасқан Квиндаро қаласында жарық көрді. Джон бес еркін штат конвенциясына, соның ішінде 1858 жылғы Левенворт конституциялық конвенциясына делегат ретінде қатысты. Сол жылы ол Лекомптон конституциясына қарсы науқан жүргізіп, аймақтың жартысынан астамын аралап шықты. Джон Морган Уолден 1857 жылы Канзас аумақтық заң шығару органында қызмет етті. Сонымен қатар, ол бір кезде штаттық білім беру меңгерушісі болды.
Діни қызмет
Джон Огайоға қайта оралды, онда 1858 жылдың 8 қыркүйегінде ол М.Е. Шіркеуінің Цинциннати жылдық конференциясына сынақтан өтіп қабылданды. Оның пастырлық қызметінің алғашқы екі жылы әртүрлі округтерде өтті. 1860 жылы ол Конференцияға толық құрамына қабылданып, Цинциннатидегі Йорк-стрит шіркеуіне жіберілді. Ол сол жерде болғанда Америка Азамат соғысы басталды. Пастор Уолден соғысқа белсенді түрде қатысып, қаланы қорғау үшін екі полк жинады. Ол Одақ армиясына қосылып, лейтенант-полковник шеніне жетті. Пастор Уолден Цинциннатидегі Әйелдер үйі миссиясында қызмет етті (1862–64). Соғыстан кейінгі жылдары ол Батыс азат етілгендерге көмек комиссиясының хатшысы және Методист азат етілгендерге көмек қоғамы арқылы көптеген афроамерикандықтарға көмектесті. 1867 жылы Уолден Шығыс Цинциннати округінің төрағасы болып тағайындалды. 1868 жылы ол Цинциннатидегі Батыс методистік кітап компаниясының баспа агенті болып сайланды. Оның статистика мен ұйымдастыруға бейімділігі, іскерлік қабілеті және уағыздаушылармен ынтымақтастығы оның басшылығымен компанияны қаржылық сәттілікке жеткізді.
Епископтық қызмет
Джон Морган Уолден 1884 жылы Методист епископтық шіркеуінің Бас конференциясымен епископ болып сайланды. Қызмет істеген кезеңінде ол АҚШ-та өткен барлық конференциялардың төрағасы болды. Сонымен қатар, ол Мексика, Оңтүстік Америка, Еуропа, Қытай және Жапониядағы миссияларды тексерді. Ол шіркеуінің миссионерлік саясатын қалыптастыруға зор үлес қосты. Уолден 1881 жылы Лондонда, 1891 жылы Вашингтонда және 1911 жылы Торонтода өткен экуменикалық конференцияларға делегат ретінде қатысты. Шіркеу ұйымы мәселесінде ол шіркеудің жазба заңын қатаң сақтауды талап етті. Ал қалған мәселелерде көзқарасы көбірек либералды болды.
Мұра мен құрмет
Афроамерикалықтар үшін атқарған еңбегін ескере отырып, 1900 жылы Нэшвиллдегі Централь Теннесси колледжі оның құрметіне Уолден университеті (Теннесси) деп аталды.
Өлім және жерлеу
Уолден 1914 жылдың 21 қаңтарында Флорида штатының Дейтона-Бич қаласында қайтыс болды және Огайо штатының Цинциннати қаласындағы Спринг-Гроув зиратында жерленді. Одан әйелі және бес баласының үшеуі тірі қалды.