Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Аделаида қаласының көлік желісі, Австралия
Transportation network of Adelaide, Australia
Оңтүстік Австралияның Аделаида метрополитен аймағына түрлі көлік түрлері қызмет көрсетеді. Австралия материгінің орталық бөлігінде орналасқандықтан, ол шығыс-батыс және солтүстік-оңтүстік бағыттары үшін көлік торабы болып табылады. Көлік желісіне Оңтүстік тас жолы, Оңтүстік-Шығыс тас жолы, Порт-Ривер тас жолы, Солтүстік тас жолы және Оңтүстік жол супермагистралі сияқты ірі магистральдар кіреді. Қалада Аделаида метросы басқаратын қоғамдық көлік жүйесі де бар, ол келісімшарт негізінде жұмыс істейтін автобус жүйесін (О Бахн автобус магистралі – бағытталған автобус жолы), алты қалалық теміржол желісі және Гленелг-Аделаида-Хиндмарш трамвайынан тұрады. Австралия Статистика бюросы жүргізген зерттеуге сәйкес, Аделаидада жұмысқа жолаушылар көлігімен баратын адамдардың үлесі ең жоғары (84%), ал жұмысқа жаяу жүріп баратын адамдардың үлесі екінші ең төмен (2,9%) – Оңтүстік Австралия үкіметі азаматтардың қоғамдық көліктен пайдалануын арттыру үшін осы мәселеге қарсы күресіп жатыр.
The metropolitan area of Adelaide, South Australia is served by a wide variety of transport. Being centrally located on the Australian mainland, it forms a hub for east–west and north–south routes. The road network includes major expressways such as the Southern Expressway, the South Eastern Freeway, the Port River Expressway, the Northern Expressway and the South Road Superway. The city also has a public transport system managed by Adelaide Metro, consisting of a contracted bus system including the O Bahn Busway (a guided busway), six metropolitan railway lines, and the Glenelg Adelaide Hindmarsh Tram. According to a study conducted by the Australian Bureau of Statistics, Adelaide has the highest passenger vehicle travel to work (84%) and the second lowest proportion of people walking to work (2.9%)–something that is being combated by the South Australian government in an effort to increase citizen ridership and use of public transport.
Жолдар
Аделаидадағы автомобиль көлігі тарихи тұрғыдан басқа австралиялық қалаларға қарағанда салыстырмалы түрде оңай болды, жақсы анықталған қала құрылысы және дамуының басынан бері кең, көп қатарлы жолдар болды. Аделаида "жиырма минуттық қала" деп аталды, себебі жолаушылар қала шеттерінен қала орталығына жиырма минут немесе одан да аз уақытта жете алатын болды. Дегенмен, Корольдік Автомобиль Қауымдастығы қазір бұл жолдар Аделаиданың артудағы көлік трафигіне төтеп беруге жеткіліксіз деп санайды. 1964 жылы Оңтүстік Австралия Үкіметі "М.А.Т.С." жоспарын (Метрополитендік Аделаида Көлік Зерттеуі) тапсырды. Ол Аделаиданың басты қалалық көлік дәліздері бойындағы кең тас жолдар желісін құруды қарастырды. Жоспар сол кездегі мемлекеттік үкіметтің Аделаиданың маңызды жолдары бойындағы жерді сатып алуына дейін барды, тас жол құрылысына дайындық үшін. Бірақ, кейінірек 1970 жылдары басқа мемлекеттік үкіметтер бұл жоспардан бас тартты. Осы жоспардың саяси жағынан қабылдамауының салдары қазір көрініп тұр, өйткені көлік трафигінің артуы саяхат уақытын ұзартты, ал Оңтүстік Жол сияқты басты магистральдардағы кептеліс күнделікті айналды. Аделаида солтүстікте Порт Уэйкфилд жолы және Стюрт тас жолымен, ал оңтүстік-шығыста Оңтүстік-Шығыс тас жолымен байланысты. Оңтүстік экспресс-жолы Аделаиданың оңтүстік елді мекендеріндегі кептеліске түскен Оңтүстік Жолдың айналма жолы қызметін атқарады.
Road transport in Adelaide has historically been comparatively easier than many of the other Australian cities, with a well defined city layout and wide multiple lane roads from the beginning of its development. Adelaide has been called a "twenty minute city", with commuters having been able to travel from metropolitan outskirts to the city proper in twenty minutes or less. However, the Royal Automobile Association now considers these roads are inadequate to cope with Adelaide's growing road traffic volumes. In 1964 the 'M. A. T. S.' plan (Metropolitan Adelaide Transport Study) was commissioned by the Government of South Australia. It examined establishing a large network of highways along Adelaide's main urban transport corridors. The plan went as far as the State Government of the day purchasing land along Adelaide's major roads, in preparation for highway construction. However, later State Governments abandoned the plan during the 1970s. The consequences of the political rejection of this plan are now being realised as increased traffic has caused travel times to increase, and congestion on main thoroughfares such as South Road has become a daily reality. Adelaide is connected to Port Wakefield Road and the Sturt Highway in the north, and the South Eastern Freeway in the South East. The Southern Expressway acts as a bypass for congested South Road in the southern suburbs of Adelaide.
Темір жол
Аделаиданың қала маңындағы жолаушылар теміржолы желісі басқа штаттар аралық желілердегідей үнемі кешігулерге тап болмайды, бірақ салыстырмалы түрде нашар дамыған; Аделаида – материктік астаналардың арасында электрленбеген желісі бар соңғы қала, 2008–09 жылдары желіні жаңарту және электрлендіруге бағытталған 10 жылдық 2 миллиард долларлық көлік бағдарламасы іске қосылды. Дегенмен, тек Сифорд және Тонсли желілері электрлендіріліп, 2014 жылы аяқталды. Гаулер желісін электрлендіру көп рет жарияланып, кейін тоқтатылғаннан кейін, 2020 жылдың соңында аяқталуға тиіс. Аделаида Перт пен Сидней арасындағы қашықтығы ұзақ Үнді мұхиты экспресінің орталық нүктесі болып табылады, сондай-ақ Мельбурнға бағытталған «Оверленд» және Элис-Спрингс пен Дарвинге баратын «Ган» пойыздарының соңғы стансасы. 1968 жылы Аделаидада Король Уильям көшесінің астында, бірнеше тас жолдармен бірге жылдам транзиттік метро жүйесі ұсынылды, бірақ қаланың «американдануына» байланысты туған халықтың наразылығынан кейін ол жойылды. 1968 жылғы Metropolitan Adelaide Transport Study жоспарының аясында метрополитенге үш жер асты станциясы, оның ішінде Хиндли көшесіндегі бір станция, сондай-ақ көше мен теміржол желісі арасындағы деңгейде сауда орталығы салынуы тиіс болған. 2005 жылдың соңында Мемлекеттік үкімет Мемлекеттік инфрақұрылым жоспарын жариялады. Бұл Аделаиданың қала орталығынан тарихи жағажай курорты Гленелгке дейінгі жалғыз қалған трамвайдың 56 миллион долларға жаңартылуын қамтыды. Трамвай желісі қала орталығынан теміржол станциясына дейін (содан кейін Хиндмарштің солтүстік-батыс жаққа орналасқан жаңа аялдамасына дейін) ұзартылды. 2017 және 2018 жылдары Солтүстік Терраса мен Король Уильям көшесінің қиылысында Торенс өзеніне және Солтүстік Террасаның шығыс жағындағы тағы бір аялдамаға бағытталған қосымша жол құрылды. Қазіргі уақытта қызметте он бес Bombardier Flexity Classic Light Rail және тоғыз Alstom Citadis (302 үлгісі) вагондары бар. Жаңа қосымша жолдың, Солтүстік Терраса мен Король Уильям жолының шығыс жағындағы тармақ желілерінің және төрт жаңа аялдаманың құрылысы 2017 жылдың шілде/тамыз айларында басталды және 2018 жылдың 13 қазанында ашылды.
While Adelaide's suburban passenger rail network does not suffer the chronic delays of its inter state counterparts, it is comparatively under developed; Adelaide is the last mainland capital with a non electric network, with a 10 year $2 billion transport program commencing in 2008–09 to rebuild and electrify the network. However, only the Seaford and Tonsley lines were electrified, being completed in 2014. After being announced and cancelled multiple times, the electrification of the full Gawler line is due for completion in late 2020. Adelaide is also the midpoint of the long distance Indian Pacific service between Perth and Sydney, as well as the terminus of The Overland to Melbourne and The Ghan to Alice Springs and Darwin. In 1968, a rapid transit metro system was proposed in Adelaide underneath King William Street along with a series of freeways, however it was scrapped due to public protest about the "Americanisation" of the city. As part of the sweeping Metropolitan Adelaide Transport Study plan of 1968, the subway would have included three underground rapid train stations, including one at Hindley Street, with a shopping centre on the level between the street and the rail line. In late 2005, the State Government released a State Infrastructure Plan. This saw a A$56 million upgrade of the Adelaide's sole remaining tramway, from the city centre to the historic beachside resort of Glenelg. The tram line was extended from the city centre to the railway station ( and then to new terminus in the inner north west suburb of Hindmarsh). In 2017 and 2018 a junction was created at the corner of North Terrace and King William Street with a stub track leading north to one more stop near the River Torrens and to the eastern end of North Terrace. There are now fifteen Bombardier Flexity Classic Light Rail vehicles and nine Alstom Citadis (model 302) in service. Construction of a new junction, branch lines along the eastern end of North Terrace and King William Road and four new stops began in July/August 2017 and opened on 13 October 2018.
Ауа
Вест-Бич маңында орналасқан Аделаида әуежайы – Австралияның ең жаңа және ең жетілген әуежай терминалы. Жаңа халықаралық/ішкі рейстер терминалы ескі, тозығы жеткен терминалдарды, жергілікті жұртшылық "қағаз сарайлар" деп атаған, алмастырды және шыныдан жасалған аэромосттар мен жаңа Airbus A380 ұшақтарына қызмет көрсету мүмкіндігі сияқты заманауи технологияларды қамтиды. Әуежай бір мезгілде 27 ұшақты қабылдауға және сағатына 3000 жолаушыны тіркеуге арналған. Оның ресми ашылуы 2005 жылдың қазан айында губернатор Марджори Джексон Нельсон, премьер-министр Майк Ранн және премьер-министр Джон Ховардтың қатысуымен өтті. Жаңа жанармай құю жүйесіндегі мәселелерге байланысты жаңа әуежай терминалы 2006 жылдың 17 ақпанына дейін штаттар аралық ішкі рейстерге пайдаланылмады. Парафилд әуежайы – Аделаиданың екінші әуежайы, көбінесе жалпы авиация үшін қолданылады. Ол қала ортасынан (CBD) солтүстікке қарай 18 шақырым қашықтықта орналасқан және көп жылдар бойы Аделаиданың басты әуежайы болды. RAAF базасы Эдинбург Аделаида қаласынан (CBD) солтүстікке қарай 25 шақырым жерде орналасқан және әскери мақсаттар үшін пайдаланылады.
The Adelaide Airport, located near West Beach, is Australia's newest and most advanced airport terminal and is designed to serve in excess of 6.8 million passengers annually. The new dual international/domestic terminal replaced the old and ageing terminals known locally as the 'tin sheds', and incorporates new state of the art features, such as glass aerobridges and the ability to cater for the new Airbus A380. The airport is designed to handle 27 aircraft simultaneously and it is capable of processing 3,000 passengers per hour. It was officially opened in a ceremony in October 2005 by Governor Marjorie Jackson Nelson, Premier Mike Rann and Prime Minister John Howard. Due to problems with the new refuelling system, the new airport terminal was not used for interstate domestic flights until 17 February 2006. Parafield Airport is Adelaide's second airport, mostly used for general aviation. It is located 18 kilometres north of the CBD, and was Adelaide's main airport for many years. RAAF Base Edinburgh is located 25 km north of the Adelaide CBD and is used by the military.
Аделаиданың қоғамдық көлік статистикасы
Аделаидада қоғамдық көлікпен, мысалы, жұмысқа барып-қайту үшін жұмсалатын орташа уақыт күніне 65 минутты құрайды. Қоғамдық көлікпен жүретіндердің 20,6%-ы әр күні 2 сағаттан аса уақыт жол жүреді. Адамдар қоғамдық көлік аялдамасында немесе станциясында күтетін орташа уақыт 11 минутты құрайды, ал 13,4% жолаушылар әр күні орташа есеппен 20 минуттан аса күтеді. Адамдар бір жолға қоғамдық көлікпен әдетте 8 км жол жүреді, ал 15%-ы бір бағытта 12 км-ден аса қашықтыққа саяхаттайды.
The average amount of time people spend commuting with public transit in Adelaide, for example to and from work, on a weekday is 65 min. 20.6% of public transit riders, ride for more than 2 hours every day. The average amount of time people wait at a stop or station for public transit is 11 min, while 13.4% of riders wait for over 20 minutes on average every day. The average distance people usually ride in a single trip with public transit is 8 km, while 15% travel for over 12 km in a single direction.