Кіріспе

Қасиетті Рим империясының аумағы (1505–1808)

Пфальц-Нойбург (Herzogtum Pfalz Neuburg) – 1505 жылы Виттельсбах әулетінің бір тармағы құрған Қасиетті Рим империясының аумағы. Оның астанасы – Дунайдағы Нойбург қаласы. Оның ауданы шамамен 2750 км² болса, халқы 100 000-ға жуық адамды құрады.

Тарих

Пфальц-Нойбург герцогтығы 1505 жылы Ландшут мұрагерлік соғысының нәтижесінде құрылды және 1799 немесе 1808 жылға дейін болды. «Кельн шешімі» (Kölner Spruch) деп аталатын мәлімдемеден кейін, герцогтік Рупрехт Пфальцкінің ұлдары Ото Генрих пен Филиппке, Дунайдың солтүстігіндегі жерлерден берілді. Олар ересек болмағандықтан, олардың әкесі Филипп, Пфальц курфюрстісі, 1508 жылы қайтыс болғанға дейін герцогтікпен басқарды, содан кейін курфюрст Фридрих II басқарды. 1541 жылы граф Отто Генрих лютеран дініне ауысты және оның Нойбург қаласындағы сарай шіркеуі 1543 жылдың 25 сәуірінде реформатор теолог Андреас Осиандермен қасиетті деп жарияланған алғашқы жаңа салынған протестант шіркеуі болды. 1556 жылы Отто Генрих Пфальц курфюрстігіне ие болды және келесі жылы өзінің герцогтығын (Жас Пфальц) Цвайбрюккен графы Вольфгангқа берді. Вольфгангтың үлкен ұлы Филипп Луи 1569 жылы Цвайбрюккен-Нойбургтің ескі тармағын құрды, ал 1614 жылы одан Сулцбах тармағы бөлінді. 1608 жылы Пфальц-Нойбург протестанттық одаққа қосылды. 1800 жылы герцогтікке Франция шапқыны болды және 1800 жылдың 26 маусымында Габсбург, Вюртемберг және Бавария әскерлері онда шайқасты. Күн бойы шайқасқаннан кейін, одақтас әскерлер шегінді. Нёйбург француздардың бақылауына өтті, ал генерал Ней ондағы қамал ішінде штабын орнатты. Пфальц-Нойбург герцогтығы 1808 жылы таратылды. 1837 жылы Баварияның бөлінуі кезінде Пфальц-Нойбург Швабиямен біріктірілді, бірақ 1970 жылдары Жоғарғы Баварияның бір бөлігіне айналды.