Кіріспе
Құс түрі – Лоуренс шұбаршағы (Pseudocolaptes lawrencii) – Furnariidae құс отбасының Furnariinae кішіотбасына жататын өтетін құс. Ол Коста-Рика және Панамада таралған.
The buffy tuftedcheek or Lawrence's tuftedcheek (Pseudocolaptes lawrencii) is a passerine bird in the Furnariinae subfamily of the ovenbird family Furnariidae. It is found in Costa Rica and Panama.
Таксономия және жүйелеу
Бұрын, сары-қоңыр жағалы торғай (Pseudocolaptes johnsoni) және Тынық мұхитындағы жағалы торғай (P. boissonneautii) бір түрдің – жолақты жағалы торғайдың (P. boissonneautii) түршесі саналған. Кейін сары-қоңыр жағалы торғай жеке түр ретінде бөлінді, ал Тынық мұхитындағы жағалы торғай оның түршесі ретінде қарастырылды. XX ғасырдың басындағы кейбір авторлар Тынық мұхитындағы жағалы торғайды жеке түр деп санағанмен, негізгі таксономиялық жүйелер 2010 жылдардың ортасына дейін сары-қоңыр және Тынық мұхитындағы жағалы торғайларды жеке түрлер ретінде қарастыра бастаған жоқ. Американдық орнитологиялық қоғам мен Клементс таксономиясы соңғы болып, 2022 жылы оларды бөліп қарастырды. Сары-қоңыр жағалы торғайдың ағылшын тіліндегі баламалы атауы және түрлік эпитеті американдық әуесқой орнитолог Джордж Ньюболд Лоуренстің құрметіне берілген. Сары-қоңыр жағалы торғай – біртұқымды түр.
Таралуы және мекендейтін ортасы
Бұл құс Коста-Риканың орталық таулы аймағының орталық бөлігінен оңтүстікке қарай, Панаманың батысына дейін, Верагуас провинциясына дейін таралған. Ол ылғалды таулық мәңгі жасыл орманды мекендейді, ашық алаңдарды, тығыз орман шеттерін және сиректеген ағаштармен аралас далаларды ұнатады. Оның биіктігі 700 метрден басталып, шамамен 5000 метрлік орман шебіне дейін жетеді.
Қозғалыс
Бұл құс таралған аймағында жыл бойы қоныстанады.
Тамақтандыру
Бұл құстың тамақтануы негізінен әртүрлі артроподтардан тұрады, бірақ сонымен қатар кішкентай қосмекенділерді де қосады. Ол жеке немесе жұптармен азықтанады және көбінесе түрлі құстардың біріккен топтарына қосылады. Ол орманның ортаңғы қабатынан жоғары жағына дейін бұтақтарды шарлап азық іздейді. Ол көбінесе эпифиттерде, олардың ішінде бромелияларды артық жақсы көреді. Сонымен қатар, ол мүктердің және өлі жапырақтардың жиынтықтарында да жем іздейді.
Өсіру
Бұл құс моногамды болып саналады. Коста-Рикада қаңтар мен мамыр айлары аралығында ұялайды. Ол ағаштағы қуыста ұялайды, ол табиғи немесе кішкентай тоқылдақ құс жасаған қуыс болуы мүмкін, және оны қоңыр ағаш папоротнигінің қабықтары сияқты өсімдік материалдарымен төсейді. Қазірге дейін тек бір ғана ұя жан-жақты зерттелген. Сол ұяда бір жұмыртқа мен балапан бір ересек құспен күтілді. Балапан өсу кезеңі кем дегенде 29 күнге созылды.
Дауыстау
Бұл құс көбейтін маусымда негізгінше ән салады, яғни "бірнеше араласқан, қысқа дауыстардан кейін, сұйық құбылып тұратын трилл – пик пик пррреее е е е". Әдетте ол бұл фразаны бір рет айтады, бірақ кейде бірнеше рет қайталайды. Жыл бойы, әдетте таңертең азық іздеп жүргенде, ол "қатты, металл даусы бар, қысқа дауыс – пик! немесе спик!" деп шақырады. Әннің аумақтық функциясы бар деп саналады, ал шақыру жұбайымен байланыс ұстау үшін қолданылады деп есептеледі.
Мәртебе
IUCN буффи туftedcheek-ты ең аз қызығушылық тудыратын түр деп бағалаған. Оның таралған ареалы шектеулі және популяциясының мөлшері белгісіз болғанымен, оның тұрақты екені ескеріледі. Қазіргі уақытта тікелей қауіп-қатерлер анықталған жоқ. Коста-Рикада жиі кездесетін, ал Панамада сирек кездесетін түр. Ол бірнеше қорғалатын аумақтарда таралған.