Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Mór (Moor) – Венгрияның Фейер округінде орналасқан қала. Венгрияның Орталық Трансдунай аймағындағы шағын қалалардың бірі, ол Вертес және Баконь төбелері арасында, Фейер округінің солтүстік-батыс бөлігінде жатыр. Қазіргі қаланың тарихи түбірлері кельт және рим дәуірлеріне дейін жетеді. Қала 13 елді мекенді қамтитын шағын Мур аймағының экономикалық, институционалдық және мәдени орталығы болып табылады. Қаланың дамуы 1697 жылы этникалық неміс қоныс аударушылары мен капуцин монахтарының келуімен басталды. 1848 жылдың 30 желтоқсанында болған Мур шайқасы – 1848 жылғы Венгрия революциясын басуда Австрия империясы күштерінің шешуші жеңісі болды.
Town in Fejér County, Hungary
Mór (Moor) is a town in Fejér County, Hungary. Among the smaller towns in the Central Transdanubia Region of Hungary, it lies between the Vértes and Bakony Hills, in the northwestern corner of Fejér County. The historic roots of the present town go back to the Celtic and Roman period. The town is the economical, institutional and cultural centre of the small region of Mór including 13 settlements. The development of the town began with the arrival of ethnic German settlers and Capuchin monks in 1697. The Battle of Mór on 30 December 1848 was a crucial victory for the Austrian Empire's forces in crushing the Hungarian Revolution of 1848.
Мур шарап өсіру аймағы
Көне заттар Рим дәуірінде де жүзім өсірілгенін көрсетеді. Осы аймақта жүзім өсіру 11 ғасырдан бері дамып келеді. 18 ғасырдың басында неміс қоныс аударушылары мен капуцин монахтары жүзім плантацияларын салуды бастады. 1875-1880 жылдардағы филлоксера жұқпасы жүзімдіктердің көп бөлігін жойғанша, шарап өндірісі гүлденді. Содан кейін, Езержо Мордағы ең маңызды шарап түріне айналды, ол қазір Венгрияның мәдени мұрасына жатады. Езержо – салмақты, кеш пісетін жүзім сорты. Венгрияның басқа аймақтары тәтті десерт шараптарын өндіргенімен, Мор шараптары саувиньон бланкі сияқты мөлдір және құрғақ болады. Шағын, жергілікті жүзім шаруашылықтарының орнына, Мордың керемет климаты, топырағы және ылғалдылығын байқаған коммерциялық өндірушілер келіп жетті. Жыл сайынғы жүзім жинау маусымымен сәйкес келетін Мор шарап фестивалі әдетте қыркүйек айының соңында немесе қазан айының басында өтеді. Жыл сайын бір апта бойы қала халқы жергілікті мәдениетті дәріптейтін осы ауылдық фестивальға қатысады. Фестивальге "Шарап ханшайымының" сайлануы, Венгрияның ат спорты тарихын және жергілікті шарап мәдениетін көрсететін халықаралық шеру, музыка, театр және би сахнасы, сонымен қатар аймақтық тағамдар, қолөнер, жергілікті шараптар мен палинка сататын дүкендер кіреді. Фестивальдің соңғы сенбі күні кешке көшеде мерекелік кеш ұйымдастырылады, сонда бүкіл қала би кешін тойлайды.
Antiquarian artefacts show that vine growing occurred even in the Roman period. Vine growing came to stay from the 11th century in this area. The ethnic German settlers and the Capuchin monks started to grow grape vines in the beginning of the 18th century. The oenological boom lasted until the Phylloxera bane in 1875 1880 that killed most of the vineyards. Afterwards, Ezerjó became the most important type of wine in Mór, which now belongs to the Hungaricums. Ezerjó is a heavy, late ripening sort of vine. Unlike other parts of Hungary that produce sweet dessert wines, the wines from Mor tend to be clear and dry similar to a sauvignon blanc. Smaller, locally owned vineyards are giving away to commercial growers who have discovered Mor's perfect climate, soil, and humidity. Timed to coincide with the grape harvest is the annual Wine Days of Mor festival, usually occurring in late September or early October. For one week each year, the town's population explodes to support this rural festival that highlights local culture. It includes the selection of a "Wine Princess" who oversees the festival, a multi national parade celebrating Hungary's equestrian roots as well as the local wine culture, a stage for music, drama and dance, row upon row of stalls filled with regional food, crafts, local wines and palinka. On the final Saturday evening of the festival a street party is held and the entire town turns into a big dance party.
Мора қазасы
2002 жылғы 9 мамырда түскі сағат 12 шамасында қарулы екі адам Erste Bank-тың Мордегі кеңсесіне кірді. Белгісіз себептермен олар ғимараттағы барлық адамды, соның ішінде клиенттерді де атып өлтіріп, 7,3 миллион форинт алып кетті. Алты адам бірден қаза болды, аман қалған екеуі келесі күні ауруханада көз жұмды. Бұл оқиға қылмыскерлердің қатыгездігімен ғана емес, сонымен қатар полицияның шатасуымен де ерекше болды: оқиғадан төрт күн өткен соң полиция екі қарулы адамды, Сзилард Хорватты (өзі ерікті түрде тапсырған) және Роберт Фаркасты ұстағанын мәлімдеді; алайда, Хорваттың алибиі расталғандықтан бұл мәлімдеме жалған болып шықты, ал Фаркас та күдік тудырмады. 22 шілдеде полиция ұрлыққа қатысты күдікпен Эде Кайзер мен Ласло Хаджуды тұтқындады. Бұл мәлімдемеге сенуге боларлықтай көрінді, өйткені екі күдіктінің де қылмыстық өтілі болған, ал куәгерлердің айтқандары оларға сәйкес келді; бірақ бір айдан кейін полиция майоры Ласло Ференци іс бойынша барлық дәлелдің тікелей емес екенін және ДНК-тестілердің нәтиже бермегенін мойындады. Екі адам 2004-2006 жылдар аралығында сотталып, кінәлі деп танылды. Алайда, 2007 жылдың ақпан айында жағдай күрт өзгерді, Татабаньяда пошташыны өлтіргені үшін ұсталған адам Мордағы шабуылға қатысқандардың бірі екенін мәлімдеді. Тергеу көрсеткендей, Кайзер мен Хаджу ісі бойынша дәлелдерді жинау тым беткей болған, ал істің басты куәсі сотта жалған куәлік берген болуы мүмкін; тонау кезінде қолданылған қарулар ақырында жаңа күдіктілердің бірінің пәтерінен табылған.
On 9 May 2002, around noon, two armed men entered an Erste Bank office in Mór. For reasons unknown, they shot everyone in the building, including the customers, and left with 7.3 million Forints. Six people died instantly, the two survivors died in the hospital the following day. The case was not only notable for the brutality shown by the perpetrators, but also for the police confusion that followed: four days after the incident, police claimed that they had apprehended the two gunmen, Szilárd Horváth (who voluntarily gave himself up) and Róbert Farkas; the claim turned out to be false, however, as Horváth proved his alibi, and Farkas turned out to be an unlikely suspect as well. On 22 July police arrested Ede Kaiser and László Hajdú, who were also suspected to have committed the robbery. This claim seemed more plausible, as both suspects had criminal records, and the witness reports seemed to fit their likeness; a month later, however, police major László Ferenczi admitted that all evidence in the case was indirect, and that the DNA tests failed to bring a result. The two men were arraigned, found guilty and sentenced between 2004 and 2006. In February 2007, however, events took a sharp turn when a person apprehended after a murder of a postman at Tatabánya claimed to be one of the attackers at Mór. Investigation eventually revealed that the evidence collection in the case of Kaiser and Hajdú was blatantly cursory, and that the key witness of the case might have lied in court; the guns used at the robbery were eventually found at the apartment of one of the new suspects.