Кіріспе

Қамырды мөлдір сұйық қымызға және қалдық дәндерге бөлу.

Лаутерлеу (/l/aʊ/t/ər/ɪ/ŋ/) – сыра қайнату процесі, ол қамырды мөлдір сұйық қымыз бен қалдық дәндерге ажыратады. Лаутерлеу әдетте үш қадамнан тұрады: қамырды жылыту, айналдыру және жуу.

Машут

Машут – бұл қайнатылған астық температурасын көтеру термині. Бұл крахмалдың ашытуға жарамды қанттарға айналу процесін тоқтатады және қайнатылған астық пен сусыны (wort) ерітіп жібереді. Астықтың бір килограмына 3 литрден аз су (немесе 1 фунт астыққа 3 пинт су) қолданғанда немесе астықтың құрамында 25%-дан астам бидай немесе сұлы болғанда машутты жасау аса қажет деп есептеледі. Машутты сыртқы жылу көмегімен немесе ыстық су қосып жасауға болады.

Қайта айналым

Қайта айналдыру – бұл сусынды қамырдың түбінен алып, оны үстіне құю. Лаутерлік тонның түбінде сүзгілеу процесіне көмектесу үшін ойықтар болады. Қамыр құм сүзгісі сияқты жұмыс істейді, оның қалдықтары мен белоктарын ұстап алады. Бұл кезеңді тұмандық өлшегішпен бақылау жүргізіледі, ол сусынның мөлдірлігі арқылы қатты заттардың мөлшерін өлшейді. Fly sparging (немесе неміс sparging) – коммерциялық сыра қайнатушылар мен көптеген үй сыра жасаушылар қолданатын, үздіксіз үзіліс процесін пайдаланады. Егер судың деңгейі дән төсегінің үстінде қажетті биіктікке жеткенде (әдетте шамамен), суды судың ағып кетуімен бірдей баяу жылдамдықпен қосады. Сусын бірте-бірте әлсірейеді және белгілі бір уақытта су құю тоқтатылады. Бұл жоғары өнімділікке әкеледі. Лаутер-тунның жалған түбінде қатты заттарды ұстап, сұйықтықтардың өтуіне мүмкіндік беретін жұқа тіршіктер бар. Сүзгі ортасын жалған түп емес, қатты заттар құрайды және кішкентай қатты заттарды ұстап тұрады, бұл әлдеқанда бұлтты қамырдың лаутер-туннан мөлдір сұйықтық ретінде шығуына мүмкіндік береді. Қазіргі лаутер-тунның жалған түбі клиндік сымнан жасалған, ол тонның түбінің 12%-ға дейін еркін ағыс бетін қамтамасыз ете алады. Ағын түтікшелері тонның түбінде біркелкі таралуы керек, әрбір түтік шамамен аумақты қамтиды. Әдетте, бұл түтікшелердің айналасында кең, беткей конус болады, бұл шығысқа тікелей жақын орналасқан дәннің тығыздалуын болдырмайды. Бұрын ағын түтікшелері арқылы су лебеді мойны клапандарынан шөп жинауға жіберілетін. Бұл жүйе көрінісімен тартымды болғанымен, көп мөлшерде оттегі сіңірілді. Мұндай жүйе көбінесе орталық сусын жинау ыдысымен немесе концентрлі аймақтарға бөлінген шығыс порттарымен алмастырылды, әр аймақта сақина тәрізді жинау түтігі бар. Көпшілікке көрінетін сыра қайнату орындары, әсіресе сыра қайнатушылардың сыраханалары, көбінесе лебеді мойны клапандарын және олардың эстетикалық әсері үшін шөп жинау ыдысын сақтайды. Сапалы лаутер-тунның орталық жетек блогымен айналатын шанақ қолдары бар. Лаутер-тунның көлеміне байланысты екіден алтыға дейін қолды орнатуға болады. Бұл қолдардан кескіш пышақтар ілінген. Пышақ әдетте толқынды және соқа тәрізді аяққа ие. Әр пышақтың тон айналасында өзіндік жолы бар және бүкіл шанақ жинағын көтеруге және түсіруге болады. Бұл қолдардың әрқайсысына жоғары және төмен жылжытылатын жалақ бекітілген, ол қамырды тоннан шығару үшін қолданылады. Сыра қайнатушы немесе одан да жақсы автоматтандырылған жүйе, ағынның тұмандылығына (бұлыңғырлығына) және дән төсегінің тығыздығына, дән төсегінің жоғарғы және төменгі жағындағы қысым айырмашылығымен өлшенгеніне байланысты шанақ қолдарын көтеруге және түсіруге болады. Лаутер-тунға шпаргалды суды енгізу жүйесі болуы керек. Көптеген жүйелерде шпаргалды судың біркелкі және жұмсақ енгізілуін қамтамасыз ететін бүркіткіш бастар сақинасы бар. Суару жүйесі дән төсегіне күшпен соқпауы және арна құрамауы керек. Ірі сыра зауыттарында тонның төменгі жағында өздігінен жабылатын кіреберістер орналасқан, олар арқылы қамыр лаутерлік тонға ауыстырылады, ал бір шығыс, сонымен қатар тонның төменгі жағында, лаутерлеу аяқталғаннан кейін жұмсалған дән түседі. Кәсіптік сыра қайнатушыларда көбінесе масх-тунның жанында пайдаланылған дәннің шығарылуы үшін адам кіреберістері болады, содан кейін сыра қайнатушы оған көбінесе көмектеседі. Кейбір шағын сыра зауыттары аралас/лаутерлік тонды қолданады, онда араластыру механизмі маңыздырақ болғандықтан шанақ жүйесін іске асыру мүмкін емес. Араластырушы пышақтарды реке ретінде пайдалануға болады, бірақ оларды көбінесе жоғары және төмен жылжытуға болмайды, ал егер олар дән төсегінде терең қолданылса, төсекті тым көп бұзады.