1996 жылғы Олимпиадаға үміткер қалалар мен таңдау процесінің қыр-сыры

Кіріспе

1996 жылғы жазғы Олимпиада ойындарын (ресми түрде XXVI Олимпиада ойындары деп аталады) қабылдауға алты қала өтініш түсірді, және 1990 жылдың 18 қыркүйегінде Атланта қаласы осы құрметке ие болды. Афина (Грекия), Торонто (Канада), Мельбурн (Австралия), Манчестер (Ұлыбритания) және Белград (Югославия) қалалары да кандидаттардың арасында болды.

Өмірбаян

Атланта АҚШҰК-тан (USOC) Нэшвилл, Сан-Франциско және екінші орын алған Миннеаполис қалаларының өтініштерінен басымдық алып, халықаралық сайыстарда АҚШ өкілі ретінде таңдалды. Қала қатаң бәсекелестікке тап болып, жарысқа «қара ат» ретінде қатысты. АҚШ БАҚ оны екінші деңгейдегі қала деп сынап, Грузияның Конфедерация тарихына қатысты шағымдар айтты. Дегенмен, ХОК бағалау комиссиясы Атлантаның инфрақұрылымы мен нысандарын ең жоғары бағалады, ал ХОК мүшелері 1984 жылы Лос-Анджелесте өткен жазғы Олимпиаданың табысына тең келетін үлкен теледидарлық кіріс келуіне кепілдік бере алатынын мәлімдеді. 1996 жылғы Атланта Ұйымдастыру комитеті (ABOG) ХОК, АҚШҰК және басқа да ҰОК-термен кірісті бөлісуді ұсынды. Грек және Австралия БАҚ-тарында Атланта Олимпиада ойындарын ұзақ жылдар бойы Олимпиаданың демеушісі болған, Атланта штаб-квартирасы орналасқан Coca-Cola компаниясының ұйымдастырған құпия әрекеті арқылы жеңіп алды деген айыптаулар тез тарады. Афинадағы бір газет «Олимпиада оты мұнаймен емес, Coca-Cola-мен жағылады» деп жариялады, ал Афинаның өтініштік төрағасы қала енді Ойындарға үміткер болмайтынын мәлімдеді (бұл уәде кейін орындалмады, себебі Афина 2004 жылғы жазғы Олимпиада ойындарын қабылдады). Алайда, Coca-Cola басшылары Атлантаның жеңісі олардың бизнесіне зиян келтіруі мүмкін деп қорқып отырды. Олар алты үміткер қаланың ескерткіш белгілерін жасады, жеңімпаз қаланың белгілерін ХОК делегаттарына тарту ниетімен, бірақ бұл кері нәтиже берді, себебі басқалар Coca-Cola жеңімпаз қаланы болжады деді; шындығында, Грекиядағы сусындар сатылымы келесі бірнеше жыл бойы төмендеді. Бір жылдан кейін неміс журналы Der Spiegel Атланта Олимпиадалық ойындар комитетінің (ACOG) ХОК мүшелеріне 120 000 долларға дейін ақша, алтын несие карталары және балаларына оқу стипендияларын беру арқылы пара бергені туралы мақала жариялады. Бір жағдайда, Атланта ХОК мүшелеріне тегін жүрек операциясын ұсынды деген айыптаулар, ХОК өкілі қалаға келгенде жүрек талмасына шалдыққан және ACOG «кәсіптік инабаттылық» ретінде медициналық шығындарды төлегенімен сәйкес келді. Өзін қорғағанда, ACOG төрағасы Билли Пэйн: «Атлантаның өтініштік күш-жігері қазір орынсыз көрінетін, тіпті ойлау процестерін қамтитын, шамадан тыс әрекеттерді қамтыды, бірақ сол кезде таңдау процесінде қалыптасқан тәжірибелерді және өте бәсекелестік ортаны көрсетеді» деді. Шындығында, мұндай тәжірибелер Олимпиада өткізуді қалайтын қалалар арасында 1998 жылы ХОК-тағы дауылға дейін кеңінен таралған еді. Жазғы Ойындарды өткізу құқығы үшін бәсекелес қалалар барлығы 100 миллион доллардан астам қаржы жұмсады, оның ішінде Атланта 7,3 миллион доллар жұмсады.

Atlanta was selected by the USOC over bids from Nashville, San Francisco and runner up Minneapolis to be the U. S. representative in international bidding. The city entered the competition as a dark horse, being up against stiff competition. The US media also criticized it as a second tier city and complained of Georgia's Confederate history. However, the IOC Evaluation Commission ranked Atlanta's infrastructure and facilities the highest, while IOC members said that it could guarantee large television revenues similar to the success of the 1984 Summer Olympics in Los Angeles. The Atlanta 1996 Bidding Committee (ABOG) also proposed a substantial revenue sharing with the IOC, USOC, and other NOCs. Allegations were quick to emerge in the Greek and Australian media that Atlanta had won the Games due to a conspiracy organized by global beverage company Coca Cola, a longtime sponsor of the Olympic Games headquartered in Atlanta. An Athenian daily newspaper declared the "Olympic flame will not be lit with oil, but with Coca Cola", while the Athens bid chair said that the city would never again bid for the Games (a promise that was not carried out eventually, as Athens went on to host the 2004 Summer Olympics). Coca Cola executives, however, had feared that a successful Atlanta bid would hurt their business. While they produced commemorative pins of the six candidate cities, with the intent of handing out the winning city's pins to IOC delegates, this backfired as others alleged that Coca Cola had predicted which city had won; indeed sales of the beverage in Greece dropped for the next few years. A year later, an article appeared in the German periodical Der Spiegel accusing the Atlanta Committee for the Olympic Games (ACOG) of bribing IOC members with up to $120,000 in cash, gold credit cards and college scholarships for their children. In one case, allegations that Atlanta had promised free heart surgery to IOC members coincided with reports that an IOC official had suffered a heart attack while visiting the city, with the medical expenses covered by ACOG as a "professional courtesy". In his defense, ACOG Chairman Billy Payne said, "Atlanta's bidding effort included excessive actions, even thought processes, that today seem inappropriate but, at the time, reflected the prevailing practices in the selection process and an extremely competitive environment." Indeed, these practices were widespread among cities wishing to host an Olympics, right up until the IOC scandal broke in 1998. The competing cities spent a total of over $100 million campaigning for the right to host the Summer Games, of which Atlanta spent $7.3 million.