Кіріспе

Фредерик Готсхалк фон Хакстаузен (14 шілде 1750 – 6 шілде 1825) – дания-норвегиялық армия офицері, мемлекеттік кеңесші, кабинет мүшесі және Норвегияның алғашқы қаржы министрі.

Өмірбаян

Хакштаузен Данияның Копенгаген қаласында дүниеге келген. Оның әкесі генерал-майор Фредерик Готсхальк Хакстаузен (1705–1770) және Джулиана Доротея фон Хакстаузен (1719–1790) болған. Ол алты жасында Армия кадет академиясына түсті. 11 жасында Фредерик ханзадасының полкіне фендрик болып қабылданды, 1763 жылы кіші лейтенант, ал 1781 жылы аға лейтенант болды. 1773 жылы ол Норвегияға Сёнденфьельске полкінің бірінші лейтенанты ретінде жіберілді, 1779 жылы капитан және рота командирі, ал 1788 жылы майор шеніне көтерілді. 1789 жылы ол жалпы әскери комиссар, яғни ұлттық әскери міндеттемелерді басқаратын офицер болып тағайындалды, ал 1802 жылы Соғыс академиясының (Krigsskolen) директоры болды. 1806 жылы Акершюс бекінісінің қолбасшысы болып тағайындалды және 1814 жылға дейін осы лауазымда қызмет етті. 1808–1810 жылдары Данияда соғыс комиссариатының басшысы болып жұмыс істеді, бірақ Норвегиядағы барлық лауазымдарын сақтап қалды. Хакштаузен 1813 жылдан бастап Норвегияның вице-королі (штат-хольдері) принц Кристиан Фредерикке зор ықпал етті, 1814 жылдың наурыз айында Кристиан Фредериктің уақытша үкіметіне қосылды, ал 1814 жылдың 19 мамырында тәуелсіз Норвегияның бірінші кабинетінде қаржы министрі болды. 1814 жылы Норвегияға қарсы шведтік науқаны кезінде генерал-лейтенант болып қызмет етті, бірақ негізсіз түрде сатқындыққа айыпталды, ал 19 тамызда, Мосс конвенциясынан 5 күн өткен соң, оның үйі мен бағына көтерілісшілер шабуыл жасады. Хакштаузен қаладан қашуға мәжбүр болды және барлық лауазымынан бас тартты. 1816 жылы жүргізілген импичмент процесі оны ақтап берді. 1814 жылдан кейін Акершюс бекінісі әскери мақсатта пайдаланылмады, сондықтан Хакштаузен бекіністің соңғы оперативтік қолбасшысы болды. Ол 1825 жылдың 6 шілдесінде Кристианияда қайтыс болды. 1879 жылы Ослоның Фрогнер ауданындағы, оның үйіне жақын жатқан көшеге Хакштаузеннің есімі берілді.