Струк Бәй Ри (1804-1888) – Янктон Сиу тайпасының басшысы. Льюис пен Кларк экспедициясымен байланысы, АҚШ туымен оралуы және бейбітшілік үшін күресі туралы біліңіз.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Янктон сиу басшысы (1888 ж. қайтыс болған)
Yankton Sioux chief (d. 1888)
Рееге шабуыл жасаған, сондай-ақ Рее шабуылшысы және сиу тілінде Паланеапапе, Падани Апапи және Па Да Ни А Ха Хи деп те белгілі (шамамен 1804–1888) – Янктон сиу тайпасының басшысы.
Struck by the Ree, also known as Strikes the Ree and alternatively Palaneapape, Padani Apapi and Pa Da Ni A Ha Hi in Sioux language (c. 1804–1888) was a chief of the Native American Yankton Sioux tribe.
Туу
1804 жылы Калумет-Блафф / Гавинс-Пойнт (қазіргі Янктон, Оңтүстік Дакота) жерінде Льюис және Кларк экспедициясы үшін үлкен той өтті, оның бір бөлігі "Шунка" қасиетті иттің той рәсімі болды. Той барысында саяхатшылар жаңа туған сәбиді көруді сұрады. Олар сәбиді американ туына орап, жоғары көтеріп, оның ұлы "америкалық" болатынын жариялады. Янктон тайпасының дәстүріне сәйкес, сол сәби – Рееге шағылысқан (Struck by the Ree) жігіт еді, ол өскенде Янктон тайпасының басшысы болды және Вашингтон қаласына сапар шекті. Оның ақтар мен үндістер арасындағы бейбітшілікті орнатуға жасаған еңбегі үшін АҚШ президенттері Франклин Пирс, Улисс С. Грант және Джеймс Гарфилдтен медальдар алды. Сонымен қатар, оған бақыт үшін жақсы тілек айтылып, жақсылық рухы үшін бетіне шапалақ салынды.
In 1804, a great pow wow was held for the Lewis and Clark Expedition at Calumet Bluff/Gavins Point (near present day Yankton, South Dakota) that included the "Shunka" sacred dog feast ceremony. During the festivities, the explorers learned that a boy had just been born, and they asked to see the infant. They wrapped the baby in an American flag, held him up, and proclaimed him as destined to be a great "American". According to the traditions of the Yankton people, that baby boy was Struck by the Ree, who in manhood became a leader among the Yankton, and traveled to Washington, D. C. For his efforts in promoting peace between whites and Native Americans, he received medals from U. S. Presidents Franklin Pierce, Ulysses S. Grant and James Garfield. He was also dropped in for good luck and slapped across the face for the spirit of goodness.
1862 жылғы Дакота соғысы
1862 жылдың желтоқсан айында Кішкентай Крау Янктон және Янктонай тайпаларының басшыларымен бір ай кездесті. Басшы Рееге соққанда Мдевакантонға қосылудан бас тартты және Кішкентай Крау Форт-Пьерге шабуыл жасау туралы айтқанда, оны қорғау үшін жауынгерлерін жіберді. Рееге соққан басшы, Слипи Ай мен Уайт Лодж тайпаларының Янктон жерінде тұтқындар бар екенін білген соң, олардың лагеріне барды. Ол әр тұтқын үшін – бір аттан, екі әйел және бес балаға бір аттан беруді ұсынды, бірақ оны қысымға алды. Басшы келушілерге олар Янктон жерінде екенін және оның жомарттығын қабылдамаса, шабуылға ұшырайтындарын ескертті. 1865 жылы Рееге соққан басшы, үндістер арасындағы алаяқтықтарды тергеген Дулитл комиссиясының отырысында куәлік берді. Ол агенттер үндістердің жылдық төлемдерімен сатып алынған дүкендерден тауарларды үркіп алатынын, ал үндістерді келісім-шарт ақшасынан тамақ алуға мәжбүр ететінін, ал агенттер тегін тамақтанатынын айтты. Агенттер келісім бойынша үндістерге керек-жарақ сатып алуға арналған ақшаны өз қалталарына тығып алып, байыды. Рееге соққан басшы сонымен қатар, шекара сарбаздары үнді әйелдерінен жыныстық қатынас талап ететінін де хабарлады. Ол: "Әскерлер келгенге дейін біздің денсаулығымыз жақсы еді, бірақ олар менің әйелдеріме тиіп, олармен бірге ұйықтағысы келеді. Әйелдер аш болғандықтан, тамақ алу үшін олармен жатып, ауыр сырқатқа шалдығады, содан кейін күйеулеріне оралып, оларға да жұқтырады", - деді.
In December 1862 Little Crow met for a month with the leaders of the Yankton and Yanktonai. Chief Struck By the Ree refused to join the Mdewakanton and sent warriors to protect Fort Pierre when Little Crow talked of attacking it. When Struck By the Ree learned that some of Sleepy Eye's band and White Lodge's band had captives on Yankton land he paid their encampment a visit. He offered to trade one horse for each prisoner, two women and five children, and in return was scoffed at. The Chief informed his visitors they were on Yankton land and would be attacked if they refused his generosity. In 1865, Struck By the Ree testified at hearings of the Doolittle Commission, which investigated fraud among Indian agents. He reported that agents routinely skimmed goods from stores purchased with Indian annuity money and that Native people were illegally forced to pay for food out of their treaty money, while the agents ate for free. Agents routinely padded their pockets with money that, under treaty agreement, was supposed to purchase supplies for Indians. Struck By the Ree also reported that frontier soldiers routinely coerced sexual favors from Native women. He said, "Before the soldiers came along, we had good health, but, the soldiers go to my women, and they want to sleep with them, and the women being hungry will sleep with them in order to get something to eat, and will get a bad disease, and then the women go to their husbands and give them the bad disease."
Грант 1871-1881 жылдардағы бейбітшілік саясаты
Рилер соққысы – шын ниетті христиан еді. 1871–1881 жылдардағы Гранттың бейбітшілік саясаты бойынша, федералдық үкімет үндістердің тілегіне қарамастан, кейбір христиан діндеріне үнді резервацияларын берді. Рилер соққысы осы саясатқа қарсы шықты және үкіметке былай деді: «Сіздің жоспарларыңызға қарсылығым – Ұлы Рухқа деген адал және жан таза міндетім, оны орындауға ниеттімін. Мен бұл мәселеде жиырма екі жыл бұрын шешім қабылдадым. Тайпам жастарын қара халат кигендерге тәрбиелеуді қалаймын, оларды Иса Мәсіхтің ежелгі және нағыз дінінің сақтаушылары деп санаймын, және біз оларды тыңдауға және олардың жолын ұстауға еркіміз. Мен алғашқы әңгімемнен бері, егер лайық болсам, Иса Мәсіхтің ежелгі дінін қабылдаудан басқа ойым жоқ. Мен шешімімнен қайтпаймын».
Struck By the Ree was a devout Christian. Under the Grant peace policy of 1871–1881, the federal government assigned Indian reservations to certain Christian denominations, regardless of the Indian people's wishes. Struck By the Ree opposed this policy and responded to the government with "My opposition to your plans is a sincere and conscientious duty to the Great Spirit, which I desire to discharge. I made up my mind on this subject twenty two years ago. I wish to put the instruction of the youth of my tribe into the hands of the Blackrobes; I consider them alone the depositories of the ancient and true faith of Jesus Christ, and we are free to hear and follow them Since my first talk with the Blackrobes I have no other thought but to embrace the ancient religion of Jesus Christ, if I can make myself worthy. My mind is made up."
Қартлық және өлім
Ақсақал ретінде ол таяқпен жүрді, және қауым ескі басшы шіркеуге кіріп, қызмет бастамас бұрын "епископ орындығына" отыруын құрметпен күтетін. Ол 1888 жылы қайтыс болды.
As an elder, he walked with a cane, and the congregation would respectfully wait for the old chief to enter the church and take his place in the "bishop's chair" before commencing with services. He died in 1888.