Кіріспе

Квирлік педагогика (КП) – квирлік теория мен сындық педагогиканың өзара байланысын зерттейтін академиялық сала. Ол марксистік сындық теорияға негізделген. Сонымен қатар, ол гетеросексуалды емес студенттер мен оқытушыларды маргинализациялайтын немесе қысымға ұшырататын, деп аталатын "міндетті цисгендерлік және нормативтік құрылымдар, тәжірибелер мен оқу жоспарларын" сынға алуымен де белгілі.

Практика

QP студент-мұғалім қарым-қатынасын, сыныптағы жеке тұлғалардың рөлін, оқыту процесіндегі эротизмнің орнын, пәндер мен оқу бағдарламаларының мәнін, сынып пен ауданаралық байланысты зерттейді және талдайды. Бұл педагогикалық сынау/педагогиканы сынау және/немесе педагогикалық қызметпен айналысатындарға арналған құралдар жиынтығы болып табылады. Педагогика эпистемологиялық шектеулер мен билік жүйелерінен туындайтын білім өндірісінің дағдарысына баса назар аударады. Атап айтқанда, педагогика білімге құштарлықтың гетеросексуалдық және квир нормаларын қайталау арқылы шектелуімен туындаған жағдайда жұмыс істейді. Осы аяқта бұл мәселелерге қатысты бір жол – адамның ойлары мен білімдеріне қатысты алаңдаушылық пен бейсінбілікке назар аудару болып табылады.

Тарих

Уильям Пинар, Британ Колумбия университетінің оқу бағдарламасы бойынша теоретигі, гомосексуализм мен педагогиканың ежелгі гректер мен римдіктер дәуірінен бері байланысты екенін айтады. Дегенмен, білім берудегі квир теориясының қазіргі түсініктері 1981 жылы Пинардың «Жыныстық мәтін ретінде оқу бағдарламасын түсіну» еңбегімен қалыптасты. 1982 жылы Мередит Райнигер өзінің ағылшын тілі сабағындағы орта мектеп оқушыларының іштен сіңірген әйелге қарсы сезімдері туралы жазды. 1983 жылы Джеймс Сирс «Changing Schools» журналында «Сексуалдық: масканы шешу» деген мақала жариялады. Алайда, «квир педагогикасы» термині 1993 жылы «Canadian Journal of Education» журналында жарық көрген мақалада пайда болған сияқты. Бұл мақаланың авторлары – канадалық профессорлар Мэри Брайсон (Британ Колумбия университеті) және Сюзанна де Кастелл (Симон Фрейзер университеті) сынып ортасындағы сәйкестік теорияларын постструктуралистік және эссенциалистік тұрғысынан қарастырды. Олар сынаған әртүрлі әдістерін ұсынады, бірақ соңында бұл міндеттің қажетті де, мүмкін емес те екенін түйіндейді: «Шын мәнінде, квир педагогика – өзгертуге тырысқанда, бізді анықтап, бөліп-жаратын эссенциалистік шекараларды күшейтуге ұқсайды». 1995 жылы Дебора Брицман «Квир педагогика бар ма, әлде тура оқуды тоқтату керек пе?» деген мақала жазды. 1998 жылы Уильям Пинардың «Білім берудегі квир теориясы» антологиясының бөлігі ретінде Йорк университетінің докторанты Сюзанн Луманн квир педагогикасын түсіндіру мәселесін зерттеді. «Квирлендіру/Сұрау педагогикасы? Немесе, педагогика – қызықты нәрсе» (Білім берудегі квир теориясы туралы үлкен антологияның бөлігі) атты мақаласында ол мынандай сұрақтар қояды: «Квир педагогикасы квир студенттерге немесе квир оқытушыларға арналған ба? Квир педагогикасы квир оқу бағдарламасы туралы ма? Әлде, бұл квир мазмұнына сәйкес келетін оқыту әдістері ме? Немесе, квир оқыту және үйрену туралы, және бұл нені білдіреді? Сонымен қатар, квир педагогикасы квир зерттеулерінің негізгі педагогикасына айналуы керек пе, әлде бұл педагогикалық теорияны квирлендіру туралы ма?» Ол «оқытуды мүмкін ететін немесе үйренуді қиындататын жағдайларды» зерттеуді ұсынады, мұғалім мен оқушы арасындағы қарым-қатынасты және «білімді түсіну немесе қабылдамау шарттарын» қарастырады. 2002 жылы Таня Олсон (Вэнс Гранвилл қоғамдық колледжінде ағылшын тілінің дамуын оқытады) «Bad Subjects» онлайн мәдени зерттеулер журналында мұғалім мен оқушы арасындағы қарым-қатынасты одан әрі зерттейді. «TA/TG: The Pedagogy of the Cross Dressed» атты мақаласында Олсон әйел кейпінде жүрген ер адамның қай жаққа бару керектігін білмейтін сезімі мен оқытушының көмекшісі (TA) болудың толық студент немесе оқытушы емес екенін салыстырады, осыдан педагогиканың жаңа тұжырымын жасауға шабыт алады. Ол былай деп қорытындылайды: «Мүмкін, академиядағы TA-ны қайта анықтау олардың жұмысын сипаттайтын маскарадты тоқтатуға көмектесер. Олар мәдени стандарттарға қаншалықты қарсылық көрсетсе де немесе қоғамның екіұшты бөлігінен шықса да, әркім өз үйі деп атай алатын дәретханаға ие болуға лайық. Осыдан бастап біз «аяқ киім киген» педагогикасын құра аламыз». Ли Эдельманның еңбектеріне сүйене отырып, оның Лорен Берлантпен бірге жазған кітабына ден қойып, Депау университетінің профессоры Дерек Р. Форд «Curriculum & Pedagogy» журналында синтомостудингтің квир педагогикасын теориялық тұрғыдан қарастырады, ол «бізді Символикалықтың ішінде де, одан да тыс жерде де болатын алшақтықта бекітеді» және «алшақтықты бекіту мүмкіндігін ашады және жоққа шығарады». Ол Эдельманның білім туралы жазғандарының шын мәнінде оқыту педагогикасы туралы екенін түсіндіреді және оқыту капиталистік болашақтың педагогикалық логикасы екенін көрсетеді. Форд үшін мұндай оқу тәжірибесі коммунистік, өйткені ол Джоди Диннің «коммуникативтік капитализм» деп атаған нәрседен шығуға мүмкіндік береді.