Кіріспе

Американдық физик (1916–1992)

Роберт Юджин Маршак (11 қазан 1916 – 23 желтоқсан 1992) – американдық физик, педагог және Нью-Йорк қалалық колледжінің сегізінші президенті.

Өмірбаян

Маршак Нью-Йорк қаласының Бронкс ауданында дүниеге келген. Оның ата-анасы – Гарри мен Роза Маршак, Минск қаласынан көшіп келген иммигранттар. Ол Нью-Йорк қалалық колледжінде бір семестр оқыды, содан кейін толық оқу ақысын және Колумбия университетінде білім алуға мүмкіндік беретін стипендияны қамтамасыз еткен «Пулиццер стипендиясын» алды. 1939 жылы Маршак Корнелл университетінде философия докторы (Ph.D.) дәрежесін қорғады. Дипломдық жұмысының жетекшісі Ханс Бетемен бірге ол жұлдыздардың қалыптасуына қатысты синтездің көптеген аспектілерін ашты. Бұл оған Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде Лос-Аламостағы «Манхэттен жобасында» жұмыс істеуге көмектесті. Соғыстан кейін Маршак Рочестер университетінің физика кафедрасына қосылып, 1950 жылы кафедра меңгерушісі болды. 1947 жылы Шелтер-Айленд конференциясында Маршак пи-мезонға қатысты екі мезондық гипотезасын ұсынды, олар көп ұзамай ашылды. Үш жылдан кейін Маршак Рочестер университетінің физика кафедрасының төрағасы ретінде Рочестер конференциясын ұйымдастырды. Бұл кейін Жоғары Энергиялық Физика жөніндегі Халықаралық Конференция ретінде танылды. Ричард Фейнман да осы теория туралы конференцияда Маршакпен болған әңгімесінен білген. Фейнман 1963 жылы Маршак пен Сударшанның үлесін мойындап, VА теориясын Сударшан мен Маршак ашқанын, ал Гелл-Манн мен өзі жариялағанын мәлімдеді. Маршак 1958 жылы Ұлттық Ғылым Академиясына, 1961 жылы Американың өнер және ғылым академиясына, 1983 жылы Америка философиялық қоғамына сайланды. 1970 жылы Маршак Рочестерден кетіп, Нью-Йорк қалалық колледжінің президенті болды. Кейін Вирджиния Техникалық университетінде құрметті профессор болып, 1991 жылы зейнеткерлікке шықты. Келесі жылы ол Америка физикалық қоғамының президенті болып сайланды, бұрынғыда оның кеңесінде (1965-1969), оның бөлшектер және өрістер бөлімінің төрағасы (1969-1970) және вице-президенті болып қызмет атқарған. Маршак Мексиканың Канкун қаласында батып қайтыс болды.

Таңдалған шығармалар

Маршак, Роберт Е. (1952). Мезондық физика. Нью-Йорк: Макгроу Хилл. Маршак, Роберт Е.; Радха, Т. К.; Раман, К. (1963?) Элементар бөлшектердің әлсіз өзара әрекеттесу теориясы. Математикалық ғылымдар институтының есебі № 10. Мадрас: Математикалық ғылымдар институты. Маршак, Роберт Е.; Блейкер, Дж. Уоррен; Бет, Ханс А.; және т.б. (1966). Қазіргі заманғы физикадағы перспективалар: Ханс А. Бететің 60 жылдығына арналған эсселер, 1966 жылдың шілдесі. Нью-Йорк: Interscience Publishers. Маршак, Роберт Е.; Риазуддин; Райан, Циаран П. (1969). Бөлшектер физикасындағы әлсіз өзара әрекеттесулер теориясы. Нью-Йорк: Wiley Interscience. Маршак, Роберт Е.; Вуртемберг, Гладис (1982). 1970-ші жылдардағы академиялық жаңару: Қалалық колледж президентінің естеліктері. Вашингтон, округ Колумбия: Америка университетінің баспасы. Маршак, Роберт Е. (1993). Қазіргі заманғы бөлшектер физикасының тұжырымдық негіздері. Сингапур: World Scientific.

Ресурстар

Хенли, Эрнест М.; Лустиг, Гарри (1999). Роберт Юджин Маршак, 1916–1992 жылдары. Вашингтон, Д.С.: Ұлттық академиялар баспасы. Сударшан, Е. К. Г.; және т.б. (1995). Пайғамбарлық сыйы: Роберт Юджин Маршақтың өміріне арналған эсселер жинағы. Сингапур: Дүниежүзілік ғылыми баспа, 1995.