Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Өсімдік түрі
Species of plant
Acer ginnala, яғни Амур кеспеағашы, Солтүстік-Шығыс Азияға, Моңғолияның шығыс бөлігінен бастап Корея мен Жапонияға дейін, сондай-ақ Амур өзенінің аңғарындағы Ресейдің Шығыс бөлігіне табиғи түрде өсетін ағаш тәрізді сабақты өсімдік түрі. Бұл жапырақты, кейде бақта немесе бульварда өсірілетін кішкентай кеспеағаш.
Acer ginnala, the Amur maple, is a plant species with woody stems native to northeastern Asia from easternmost Mongolia east to Korea and Japan, and north to the Russian Far East in the Amur River valley. It is a small maple with deciduous leaves that is sometimes grown as a garden subject or boulevard tree.
Сипаттама
Ацера гинала – жапырақты, кең жайылмалы бұта немесе биіктігіне дейін жететін, диаметріне дейін қысқа түбір және жұқа бұтақтары бар кішкентай ағаш. Қабығы жұқа, күлгіш қоңыр түсті, бастапқыда тегіс, бірақ ескі өсімдіктерде беткі жарықтар пайда болады. Жапырақтары қарама-қарсы және қарапайым, ұзындығы және ені , терең бес бөлікті (пальма тәрізді) жапырақтары үш немесе бес бөліктен тұрады, оның ішінде екі кішкентай төменгі бөлігі (кейде болмайды) және үш ірі жоғарғы бөлігі болады; жапырақ бөліктері ірі және біркелкі тісті, ал жапырақ беті жылтыр. Жапырақтары күзде ашық қызғылт-қызыл түске боялады және ұзындығы бар, көбінесе қызғылт түсті жіңішке сабақтарда орналасқан. Гүлдері сары-жасыл, диаметрі, көктемде жапырақтары ашылғанда кең жайылған шоғырларда гүлдейді. Жемісі – жұп қызғылт самар, ұзындығы және қанатты, жаздың соңында күзге дейін піседі.
Acer ginnala is a deciduous spreading shrub or small tree growing to tall, with a short trunk up to diameter and slender branches. The bark is thin, dull grey brown, and smooth at first but becoming shallowly fissured on old plants. The leaves are opposite and simple, long and wide, deeply palmately lobed with three or five lobes, of which two small basal lobes (sometimes absent) and three larger apical lobes; the lobes are coarsely and irregularly toothed, and the upper leaf surface glossy. The leaves turn brilliant orange to red in autumn, and are on slender, often pink tinged, petioles long. The flowers are yellow green, diameter, produced in spreading panicles in spring as the leaves open. The fruit is a paired reddish samara, long with a wing, maturing in late summer to early autumn.
Таксономия
Амур кеспесі Acer tataricum (татар кеспесі) тұқымдасына жақын, және кейбір ботаниктер оны А. tataricum subsp. ginnala (Maxim.) Wesm. түршесі ретінде қарастырады. А. ginnala-ның жылтыр, терең тілімделген жапырақтары оны A. tataricum-нан ажыратады, оның жапырақтары күңгірт, тілімделмеген немесе аз тілімделген болады. Ұлыбританияда ол Корольдік бау-бақша қоғамының «Бау-бақшалық еңбек сіңіргені» сыйлығына ие болды. Ол сондай-ақ Жапонияда және басқа да елдерде бонсай үшін қолайлы түр ретінде бағаланады. Солтүстік Американың кейбір солтүстік аймақтарында бұл түр жабайы түрге айналып, таралу қаупін тудырады.
Amur maple is closely related to Acer tataricum (Tatar maple), and some botanists treat it as a subspecies A. tataricum subsp. ginnala (Maxim.) Wesm. The glossy, deeply lobed leaves of A. ginnala distinguish it from A. tataricum, which has matt, unlobed or only shallowly lobed leaves. In the UK it has gained the Royal Horticultural Society's Award of Garden Merit. It is also valued in Japan and elsewhere as a species suitable for bonsai. It is a nonnative invasive species in parts of northern North America.