Кіріспе

Оркней, Шотландиядағы төрт тас жол

Черчилль кедергілері – Оркней аралдарындағы төрт тас жол. Олар Оркней материгін солтүстікте Оңтүстік Роналдсей аралымен Бэррей және кіші Лэмб Холм мен Глимпс Холм аралдары арқылы байланыстырады. Бұл кедергілер 1940 жылдың мамырынан 1944 жылдың қыркүйегіне дейін негізінен Скапа-Флоудың тұрақ орнын қорғау мақсатында теңіз қорғанысы ретінде салынған. Бірақ 1945 жылдың 12 мамырынан бастап аралдар арасындағы жолдар қызметін атқарып келеді. Оңтүстік екі кедергі – Глимпс Холмнан Бэррейге және Бэррейден Оңтүстік Роналдсейге дейінгі кедергілер А санатында тіркелген.

Тарих

1939 жылы 14 қазанда Корольдік теңіз күштерінің HMS Royal Oak соғыс кемесі Скапа-Флоу табиғи портындағы тұғырларында батып кетті. U 47 1938 жылы іске қосылды және Гүнтер Приеннің басқаруында болды. U 47 Скапа-Флоуға Holm Sound арқылы кірді, ол Скапа-Флоудың бірнеше шығыс кіреберісінің бірі еді. Шығыс өткелдер батып кеткен кемелермен жабдықталған, бумдармен және суастына қарсы торлармен қорғалған, бірақ U 47 түнде, толқынның жоғары көтерілуімен кемелердің арасымен өтіп кірді. Басқа шабуылдарды болдырмау үшін Адмиралтействоның бірінші лорды Уинстон Черчилль тұрақты тосқауылдар салуға бұйрық берді. Бұл Еуропадағы Жеңіс күніне төрт күн бұрын орын алды.

Құрылыс

Кедергілерді салу жөніндегі келісімшарт Balfour Beatty компаниясына тапсырылды, бірақ оңтүстікке қарайғы кедергілердің бір бөлігі (Буррей мен Оңтүстік Роналдсей арасындағы) William Tawse & Co компаниясына субподрядқа берілді. Алғашқы резиденттік бас инженер Е. К. Адамсон болды, ол 1942 жылы Г. Гордон Николмен алмастырылды. Дайындық жұмыстары 1940 жылдың мамыр айында басталды, ал жобаның модельдері бойынша тәжірибелер Манчестер университетінің Уитворт инженерлік зертханаларында жүргізілді. Кедергілердің негізі 250 000 тонна тас сынығымен толтырылған габиондардан салынды, тас сынықтары Оркнейдегі карьерлерден алынды. Габиондар жоғарыдан кабельдік жолдар арқылы суға, тереңдігіне дейін түсірілді. Содан кейін негіздер 5 тонналық және 10 тонналық жергілікті құйылған 66 000 бетон блоктармен жабылды. 5 тонналық блоктар негізге төселді, ал 10 тонналық блоктар толқындарды баяулату үшін қабырғаларында кездейсоқ орналастырылды.

Қиындық

2011 жылдың қазанында Оркни аралдары кеңесі Қорғаныс министрлігінен кедергілерді өз бақылауына алды. Төрт кедергінің ішінде, Шотландияның қоршаған ортаны қорғау агенттігінің мәліметінше, Ламб Холмнан Глимп Холмға дейінгі No. 2 кедергінің ауыстыру қажеттігіне байланысты жоғары тәуекел бар. Оркниде тарихи маңызы бар болғандықтан, осы өткелдердің тіпті біреуін ауыстыру да кеңінен жақтырылмайды. Кеңес 2021 жылдың ақпан айына дейін барлық өткелдерді сақтап қалу мүмкіндіктерін қарастырып жатты.