Кіріспе

Теософиялық қоғамның Пойнт-Лома бөлімшесі 1900 жылдан 1942 жылға дейін Калифорния штатының Сан-Диего қаласындағы Пойнт-Лома ауданындағы Ломаланд теософиялық қауымдастығында орналасқан және 1900 жылдан 1942 жылға дейін Теософиялық қоғамның халықаралық бөлімшесінің бас кеңсесі болды. 1942 жылы Лос-Анджелес округінің Ковина қаласына көшіп, 1945 жылға дейін бөлімшенің халықаралық штаб-пәтері болды. Содан кейін Калифорния штатының Пасадена қаласына көшіп, Теософиялық қоғам Пасадена болып қайта аталды, қазіргі бөлімшенің халықаралық штаб-пәтері. Джеймс А. Лонг Пасаденадағы Теософиялық қоғамның президенті болып сайланғаннан кейін, бірқатар Теософиялық қоғамдар оны тастап, Теософиялық қоғам Пойнт-Лома-Ковинаны құрды, қазіргі Теософиялық қоғам Пойнт-Лома – Блаватскийхаус Гаага. Онда Теософиялық қоғамның Голландия бөлімшесі бар, бас кеңсесі Гаагадағы Блаватский үйінде орналасқан. Сондай-ақ, Берлинде орналасқан Теософиялық қоғамның Point Loma Blavatskyhouse Германия бөлімшесі де бар.

Тарих

Хелена Петровна Блаватская 1875 жылы Нью-Йоркте Теософиялық қоғамды құрды. Ол "Даналық және мейірімділік шеберлері" деп аталатын ұстаздарының тапсырмасымен әрекет етті. Олардың көзқарастарымен, 20-ғасырлық ойлауға негіз салынды. Х. П. Блаватская 1891 жылы көп жылдық өзінен бас тарту, көңілі қалу, жамандау және физикалық азаптардан кейін қайтыс болды. Ол көптеген жазбаларды мұра етіп қалдырды, олардың ішінде теософияның негізгі еңбегі "Құпия ілім" ең белгілісі.

Филиалдар

Жылдар бойы Теософиялық қоғамда бірнеше бөліністер болды. Х.П. Блаватскаяның қайтысынан кейін бірнеше жыл өткен соң, бастапқы халықаралық ұйымнан бірнеше ірі тармақтар пайда болды. Бір тармағы Теософиялық қоғам – Пойнт-Лома / Блаватский үйі деп белгілі, қазіргі күні штаб-пәтері Гаагадағы Блаватский үйінде орналасқан. Х.П. Блаватскаядан кейін бұл тармақтың басшылары В.К. Джадж (1891–1896), Кэтрин Тингли (1896–1929), Готфрид де Пурукер (1929–1942), Артур Л. Конгер (1945–1951), У. Хартли (1951–1955), Д.Дж.П. Кок (1958–1985) және Х.К. Вермеулен (1985–қазіргі уақытқа дейін) болды. Ломаландтағы Теософиялық қоғам Пойнт-Лома 1900 жылы құрылып, 1945 жылы Пасадена Теософиялық қоғамына айналды. 1875 жылы Нью-Йорк қаласында құрылған тармағы Теософиялық қоғам деп аталады, қазіргі күні халықаралық штаб-пәтері Адьярда (Үндістан) орналасқан.

Ұйымдастыру жүйесі

Теософиялық қоғамның ұйымы – Блаватскийхаус Гаага иерархиялық түрде құрылған. Ұйымның орталығын Көшбасшының Халықаралық штаб-пәтері құрайды. Ұйымда ұлттық бөлімдер бар. Әрбір ұлттық бөлім жергілікті ложаларды үйлестіретін орган болып табылады.

И.С.И.С. қоры

I.S.I.S. акронимі Теософиялық қоғамның, Blavatskyhouse The Hague-ның, шындықты тәуелсіз іздеу жөніндегі Халықаралық зерттеу орталығын білдіреді. Қордың мақсаты – догмаларсыз, адам мен космостың рухани құрылымы туралы түсініктерін тарату арқылы әмбебап бауырластық/қарындастықтың ядросын қалыптастыру. Қор бұл мақсатқа курстар өткізу, қоғамдық және басқа да лекцияларды ұйымдастыру, кітаптар, жарнамалық материалдар және басқа да басылымдарды шығару, сондай-ақ барлық қолдағы құралдарын пайдалану арқылы жетеді. Қор мемлекеттік гранттар алмайды. Қоғам мен I.S.I.S. Қорының барлық қызметі ерікті негізде жүзеге асырылады. Ұйымда жалақы алатын лауазымды тұлғалар жоқ.

Теософиялық қоғамның мақсаттары - Блаватскийхаус Гаага

Адамдарға Әлемнің ішкі заңдарын тарату. Барлық нәрсенің мәнді бірлігі туралы білімді жария ету және осы бірліктің табиғаттағы негізгі екенін көрсету. Адамдар арасында өзекті қоғамдастық құру. Ежелгі және қазіргі діндерді, ғылым мен философияны зерттеу. Адамдардағы туа біткен күштерді зерттеу.

Теософия

Теософия өзін ғылым, философия және діннің синтезі деп санайды, олар өмірді зерттеу және түсіндірудің үш түрлі жолы ретінде қарастырылады. Теософия атауы грек тіліндегі "Theos" және "Sophia" сөздерінен шыққан, олардың мағынасы "құдайлардың даналығы" дегенді білдіреді. Дегенмен, Теософия дін емес, өмір философиясы болуды көздейді, ол өмірдің мәселелеріне шешім табуға мүмкіндік береді. Теософия құдайлардың даналығы деп аталады, себебі ол адам жанының қозғаушы күштерін, оның бастауын, мақсатын және космоспен байланысын түсіндіруге көмектеседі. Теософия, сондай-ақ Құпия Ілім немесе Эзотерикалық Философия деп те аталады, ең алдымен моральдық принциптерді қояды, адамның ойлау және әрекет етуіне бағыт-нұсқаулар береді. Бұл мораль әлемдегі заңдар мен адам және әлем құрылымы туралы көптеген ілімдерде түсіндіріледі. Теософия тәуелсіз ойлауды және шындықты іздеуді ынталандыруға бағытталған. Теософия өмірдің қалай, не үшін және неге арналғанын түсіндіруге тырысады және өмір мақсаты туралы сұраққа жауап беруге ұмтылады. Теософиялық қоғам өзін ғасырлар бойы белсенді, табиғаттың циклдық заңдарына сәйкес рухани күштерді тудыратын, адамзат жасаған ұлы діни және философиялық жүйелерге бастапқы серпін берген әмбебап, этикалық және интеллектуалдық қозғалыстың бір бөлігі деп есептейді. Лао-цзы, Кришна, Гаутама Буддасы, Назареттік Иса және Платон сияқты даналар осы күштерді тудырған деп саналады.

Теософия бойынша үш негізгі ұғым

Бұл барлық жерде болушы, мәңгілік, шексіз және өзгермейтін принцип, оның үстінде ешқандай болжам жасау мүмкін емес, себебі ол адам санасының шегінен асып түседі және оны ешбір адамдық өрнек немесе теңдестіру кемсіте алмайды. Барлық көрініс тапқан, шартталған жаратылыстың алдында бір ғана абсолютті шындық бар. Әлемнің мәңгілігі – шексіз кеңістік ретінде; белгілі бір уақыттарда "сансыз Әлемдердің үздіксіз пайда болып, жойылатын ойын алаңы", "көрінетін жұлдыздар" және "мәңгіліктің ұшқындары" деп аталады. Барлық жандардың жалпы жанымен түбегейлік бірлігі, соңғысы белгісіз бастаудың бір қыры; және әрбір жан үшін міндетті саяхат – бұл бұрынғы ұшқынның, циклдық және кармалық заңға сәйкес, бүкіл мерзім бойына қайта туу (немесе "қажеттілік") циклы арқылы жасалатын саяхаты.

Теософияның адам өміріне әсері

Теософия өмірдің әртүрлі формалары мен көріністерінің артындағы маңызды бірлікке сенеді; бұл бірлік – бүкіл Табиғаттың негізі. Сондықтан теософия барлық тіршілік иелерінің жалпы бауырластығын табиғаттың фактісі ретінде үйретеді. Бұл бауырластық идеясы сезімге емес, ғаламның құрылысына негізделген, онда барлығы бір-бірімен тығыз байланысты және өзара ынтымақтасады. Осыдан Теософия күнделікті өмірдегі моральдық қағидаларды – қайырымдылықты, мейірімділікті, ынтымақтастықты және бауырластықты түсіндіреді, бұл қағидалар түс, нәсіл, ұлт, әлеуметтік жағдай немесе діни сенімге қарамастан, кемсітусіздік принципіне негізделген. Теософия барлық тіршілік иелерінің ғаламдық заңдарға сәйкес өмір сүретінін үйретеді. Осы заңдардың бірі – қайта жаралу, яғни адамдар қайта-қайта дүниеге келеді. Бұған себеп пен салдар заңы қосылады, ол ғаламдағы қатаң әділдікті көрсетеді, онда кездейсоқтыққа, жақсылыққа және/немесе қиындықтарға орын жоқ. Теософия әрбір адамның мінезі мен өмірлік жағдайлары – оның өткен өміріндегі іс-әрекеттері мен ойларының табиғи салдары екенін үйретеді. Теософия адамдар өз тағдырларын өздері шешеді деп санайды, яғни әрбір адам, қаласа, өз өмірін және мінезін өзгертуге қабілетті және өз бақытын өзіне тарта алады; осы мақсатқа жету жолы – күнделікті өмірде моральдық қағидаларды сақтап, "адамзат бауырластығы" идеалын іске асыру арқылы.