Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Англияның Камбрия округінде пойыз соқтығысы, 1995 жылғы оқиға.
Train crash in Cumbria, England
the accident in 1995
Айс Гилл теміржол апаты 1913 жылдың 2 қыркүйегінде Солтүстік-Батыс Англиядағы Сеттл-Карлайл желісінде болды. Екі ұзын пойыз тік көлбеуге қиындықпен көтеріліп келе жатты, өйткені олардың локомотивтері жүкті тасуға жеткілікті қуатты өндіре алмады. Бірінші пойыз бу қысымын арттыру үшін тоқтағанда, екінші пойыздың машинисі мен топтық қызметкері техникалық жұмыстармен айналысып, ескерту сигналдарын байқамады. Соқтығыс салдарынан бірнеше вагондар қирады, оларды тұтанғыш газ жалмады, нәтижесінде 16 адам қаза тауып, 38 адам жарақат алды.
The Ais Gill rail accident occurred on the Settle–Carlisle line in Northwest England on 2 September 1913. Two long trains were both ascending a steep gradient with some difficulty, because their engines generated barely enough power to carry the load. When the first train stopped to build up steam pressure, the driver and fireman of the second train were distracted by maintenance routines, and failed to observe the warning signals. The collision wrecked several carriages, which were then engulfed by flammable gas, killing 16 people and injuring 38.
Оқиға
Екі пойыз да 2 қыркүйек күні таңертең Карлайл теміржол стансасынан Сент-Панкрас стансасына бағытталған жолаушылар пойыздары болды. Settle Carlisle желісіне иелік етіп, оны басқарған Midland Railway компаниясының шағын локомотивтерді пайдалану саясаты болды, және екі локомотивтің де ауыр пойыздармен желідегі тік көтерілістерді жеңуге жеткілікті күші болған жоқ. Теория бойынша, бірінші локомотив, No. 993 4 4 0, тартқан жүк оның ең жоғары лимитінен асып кеткендіктен, машинист пилот локомотивтен көмек сұрады, бірақ оған рұхсат берілмеді. Жағдайды нашарлататын нәрсе, екі локомотивке де берілген көмір дұрыс іріктелмеген, көптеген ұсақ көмір мен шлакқа толы болды, ол жақсы жанбайтын және оттықтарды бітеуге бейім болды. Бірінші пойыз Карлайлдан сағат 1:38-де шықты. Settle Carlisle желісінің ең биік нүктесі – Айс Гилл төбесіне қарай күрескенде, бу қысымы бірте-бірте төмендеді, локомотивтің эжекторлары пойыз тежегіштерін «босату» үшін жеткілікті вакуумды жасауға шамасы келмеді, сондықтан пойыз төбеге жетпей тоқтады. Оттықты тазартып, бу қысымын қайта көтеруге тырысқанда, машинист пен топтық күзетшіге олардың тек бірнеше минутқа тоқтайтынын айту қатесін жасады. Сондықтан күзетші пойызды арттан қорғамады, бұл рельстерге детонаторлар қою арқылы немесе фонарьмен бойымен ұзақ қашықтыққа жүру арқылы жасалуы мүмкін еді. Осы уақытта екінші пойыз, No. 446 4 4 0, де қиындықтармен күресіп жатты, бірақ оның жүгі жеңіл болды. Маллерстангқа жақын, Айс Гиллден бірнеше шақырым солтүстікке қарай, машинист кабинадан шығып, пойыз қозғалып тұрғанда сыртқы раманы айналып, жұмыс істейтін бөлшектерді майлады. Бұл процедура енді қажет болмаса да, локомотивтерде майлау құрылғылары орнатылғаннан кейін де, жүргізушілер оны әдеттен және мақтаныштан жасауды жалғастырды. Машинист кабинадан шығып кеткенде, топтық инжекторды іске қосуда қиындыққа тап болды, нәтижесінде қазандықтағы су деңгейі төмендеді. Машинист қайтып келгенде, екеуі де инжектормен жұмыс істеді және ақырында оны қайта іске қосты. Олар осы мәселеге назар аударғанда, олардың пойызы Маллерстанг сигналдық қорабындағы барлық сигналдарды, олардың бәрі де «тоқтау» күйінде, өткізіп алды. Сондай-ақ, экипаж Маллерстанг сигналшысының сигналдық қорабынан көрсеткен қызыл фонарьды және бірінші пойыздың күзетшісі көрсеткен тағы бір фонарьды байқамады. Бір сәттен кейін, олар алаңдаушылықтан көздерін көтеріп, алдында, өте жақын жерде бірінші пойыздың тоқтағанын көрді, бірақ тоқтауға тым кеш болды.
The two trains involved were both passenger trains, which had left Carlisle railway station in the early hours of 2 September, destined for St Pancras station. The Midland Railway, which owned and operated the Settle Carlisle line, had a policy of using small engines, and the two locomotives had barely sufficient power to surmount the steep gradients on the line with the heavy trains they were assigned. In theory, the load pulled by the first engine, No. 993 4 4 0, was over its maximum limit of , so the driver asked for assistance from a pilot engine, but was not given one. To make matters worse, the coal with which both engines were supplied had not been properly screened and was full of slack and small coal, which did not fire well and tended to clog the grates. The first train left Carlisle at 1:38 am. As it struggled up the gradient to Ais Gill summit, the highest point of the Settle Carlisle line, the steam pressure steadily dropped to the point where the locomotive's ejectors were unable to generate enough vacuum to hold the train brakes "off", and so the train stopped short of the summit. As they cleaned out the grate and tried to build up steam pressure, the driver and fireman made the mistake of telling the guard that they would only be standing for a few minutes. The guard therefore did not protect the train in the rear, which could be done by laying detonators on the rails or walking a considerable distance along the line with a lantern. Meanwhile, the second train, hauled by No. 446 4 4 0, was also struggling, although it had a lighter load. Just short of Mallerstang, a few miles north of Ais Gill, the driver left the cab, to walk round the outside framing and oil some of the working parts while the train was in motion. Even though that procedure was no longer necessary because wick lubricators were in use, drivers apparently continued to do it out of habit and pride. While the driver was out of the cab, the fireman was having difficulty getting an injector to work, so the water level in the boiler was dropping. When the driver returned, both men worked on the injector, and eventually restarted it. While they were distracted by the problem, their train had passed all the signals at the Mallerstang signal box, which were at danger. The crew also missed a red lantern being waved from the signal box by the Mallerstang signalman, and another being waved by the guard of the first train. Shortly after, they looked up from their distractions to see the first train stalled not far in front of them, and far too late to stop.
Зақым
Апат салдарынан күтілмегендей көп адам қаза тапты. Бірінші пойыздың соңғы вагоны посылкалық фургон болғанымен, екінші пойыз оны қиратып, алдыңғы үшінші сыныпты вагонына соқты. Посылкалық фургонның шатыры екінші локомотивтің шатырынан сығалап өтіп, одан кейінгі бірінші сыныпты жатын вагонына тілінді. Бұл кездегі Ұлыбританиядағы көптеген теміржол апаттарында болғандай, газды жарықтандыру жүйесіне арналған баллондардан шыққан тұтанғыш газ тұтанды және өрт жылдам тарады. Бірінші пойыздың он төрт жолаушысы оқиға орнында қаза тапты, кейіннен олардың қалдықтарының өте азы ғана табылған. Екі жолаушы алған жарақатынан көз жұмды. Екінші пойыздың отыз сегіз жолаушысы ауыр жарақат алды.
The crash caused an unexpectedly high number of casualties. Even though the last vehicle of the first train was a parcels van, the second train demolished it and ploughed into a third class coach ahead. The roof of the parcels van slid over the roof of the second engine and sliced into a first class sleeping car behind it. As with many railway collisions in Britain about this time, flammable gas escaping from the cylinders for the gas oil lighting system ignited and rapidly spread a fire. Fourteen people in the first train died at the scene, and very few remains were later found. Two passengers subsequently died of their injuries. Thirty eight passengers in the second train were seriously injured.
Салдары
Кейінгі тергеу бірінші пойыз экипажының өз пойызының артқы жағын қорғауға немқұрайдылық танытқанын, ал екінші пойыздың машинистерінің (әсіресе жүргізушісінің) бірнеше сигналдарды байқамай өткенін білген күйінде абайсызда жүргенін анықтады. Маллерстанг сигналшысы да сынға алынды, бірақ оның әрекеттері апатқа себеп болған жоқ. Бұл учаскеде үш негізгі сигнал бақыланатын: «алыс», яғни «жол ашық» немесе «сақтану», және «үй» мен «бастау» сигналдары, олардың екеуі де «жол ашық» немесе «қауіп» жағдайын көрсетуі мүмкін. Сигналшы бірінші пойыз өткеннен кейін барлық сигналдарды «сақтану» немесе «қауіп» күйіне ауыстырды. Екінші пойыз жақындағанда, ол пойыздың сақтану күйінде баяу қозғалып келе жатқанын ойлады және пойыздың басталу сигналына дейін жүруіне рұқсат беру үшін «үй» сигналын төмендетті. Пойыздың жоғары жылдамдықпен келе жатқанын түсінгенде, ол пойыз «үй» сигналынан өткенге дейін оны «қауіп» күйіне қайтара алмады. Тергеу бірнеше ұсынымдар жасады. Көбінесе жүргізушілерге, оттықшыларға, күзетшілерге және сигналшыларға қатысты ережелерді күшейту қажеттігі айтылды, осылайша олардың басты міндетіне – пойыздың қауіпсіздігіне және сақталуына жақын назар аударуын қамтамасыз етуге болатын еді. Сол кезде Ұлы Батыс темір жолында сынақтан өтіп жатқан Автоматты пойыз бақылау (АПБ) жүйесін кеңінен пайдалану туралы да сөз болды. Бұл жүйе сигналды «қауіп» немесе «сақтану» күйінде өткен жағдайда, пойыз экипажына ескерту үшін кабинадағы дабыл дыбысын қосады және ескертуге назар аудармаса немесе оны жоймаса, автоматты түрде тежегіштерді іске қосады. Сигналдық посттарда детонаторлар орналастырылуы керек еді, бұл сигналдарды байқамаған немесе тұман немесе нашар ауа-райы жағдайында оларды көре алмаған машинистерді ескертуге мүмкіндік берер еді. Электр жарығы газ жарығынан қауіпсіз болды және темір қаңқалы вагондар ағаш қаңқалы вагондарға қарағанда қирауға аз бейім. Локомотивтік қуатының жетіспеушілігі мәселесіне қатысты тергеу Midland компаниясының саясатында, салмағы шегінде немесе одан сәл артық локомотивтерге пилоттық локомотивтерді қоспауды анықтады, себебі пилоттық локомотивті шақыру, оны поезға қосу және одан әрі желі бойымен алып тастауға жұмсалатын уақыт, уақытында келмейтін, сәл артық жүктелген поезға жұмсалатын уақыттан көп болды. Компания пойыздардың артық жүктелгендігіне байланысты уақытында келмеген жүргізушілерді жазаламады. Екінші пойыздың жүргізушісі Сэмюэл Кодл кінәлілікке байланысты айыпталды және түрмеге қамалды. Бірақ, халықтың көп бөлігі бұл шешімнің әділетсіз екенін айтқандықтан, Ішкі істер министрі оны босатуға бұйрық берді. Апат орны үш жыл бұрын болған Хауес-Джанкшн темір жол апатының орнына өте жақын болды, оған Мидленд темір жолының кішкентай локомотивтерге басымдық беру саясаты да жанама түрде себеп болған (осы жағдайда жеңіл локомотивтердің көп санының қозғалысына әкелді). Пойыз апаты Кейт Мортонның «Естен кеткен бақ» романындағы оқиғалардың маңызды бөлігі болып табылады.
The subsequent inquiry blamed the crew of the first train for neglecting to protect the rear of their train, and the enginemen (particularly the driver) of the second train for failing to proceed with caution knowing that they must have passed several signals without observing them. The Mallerstang signalman was also criticised, although his actions did not contribute to the accident. The section controlled three main signals; the "distant", which could indicate "clear" or "caution", and the "home" and "starting", which could both indicate "clear" or "danger". The signalman had thrown all his signals to "caution" or "danger" after the first train passed. As the second train approached, he thought it was proceeding slowly under caution, and lowered the home signal to allow the train to proceed as far as the starting signal. When he realised that the train was actually steaming hard, he could not throw the home signal back to "danger" until the train had already passed it. The inquiry made several recommendations. Most concerned the enforcement of regulations on drivers, firemen, guards and signalmen to ensure closer attention to their primary duty; the care and safety of trains. The more extensive use of Automatic Train Control (ATC), then under extended trial on the Great Western Railway, was discussed. This would sound a siren in the cab to alert the crew of a train if they passed a signal at danger or caution and then automatically apply the brakes if they failed to acknowledge and cancel the warning. Signalboxes should be fitted with detonator placers, to alert engine crews who missed signals or were unable to observe them in fog or thick weather. Electric lighting was clearly safer than gas oil lighting, and steel framed carriages were less likely to be crushed than wooden framed stock. With regard to the issue of lack of motive power, the inquiry found that the Midland's policy was not to use pilot engines on engines that were on or slightly over their weight limit as the time lost in calling up a pilot engine, attaching it to the train and then removing it further along the line was greater than the time lost by a slightly overloaded train unable to keep up to time. The company did not discipline drivers who failed to keep to time because their trains were overloaded. The driver of the second train, Samuel Caudle, was convicted of culpable negligence and imprisoned. Due to strong public opinion that this was unjust, the Home Secretary ordered his release. The site of the crash was quite close to the site of the Hawes Junction rail crash which had taken place less than three years earlier, and to which the Midland Railway's small locomotive policy had also indirectly contributed (in this instance by leading to a large number of light engine movements). The train crash plays an important role in the plotline events of the Kate Morton novel The Forgotten Garden.