Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Шалон халқы – Солтүстік Калифорнияда мекен еткен американдық түпкі халықтың охолон (костаноан) тайпасының сегіз бөлігінің бірі. Шалон (сондай-ақ Соледад деп те аталады) – олардың сөйлеген тілінің атауы, ол Утиан тілдерінің Охолон (костаноан) тобына жатады. Жақындағы зерттеулер Шалон тілінің Охолон тілдерінің солтүстік және оңтүстік топтарының арасында кезеңдік тіл болуы мүмкін екенін көрсетеді. Шалонның бастапқы мекендеген аймағына қатысты жергілікті даулар бар. ХХ ғасырдың басындағы алғашқы зерттеулер оларды қазіргі Соледад қаласын қоршап тұрған Салинас аңғарының бөлігіне, сондай-ақ батысқа қарайғы төменгі Аройо Секо аймағына және шығысқа қарай Шалон сағасына орналастырды. Ал ХХ ғасырдың соңындағы зерттеулер испандықтармен қарым-қатынас кезеңінде Шалон халқын шығысқа қарай орналасқан, жоғары Шалон ағысы, Салинас аңғарының шығысындағы Сан-Бенито өзені және Сан-Бенито тауының маңындағы кішкентай арналарды қамтитын, құнарлы жағалау аңғарларында көрсеткен. Соңғы зерттеуде сол Салинас аңғарының көп бөлігі есселен тілінде сөйлейтін жергілікті есселеналық тайпаға тиесілі екені анықталды. Шалонның нақты материалдық мәдениеті құжатталмаған, бірақ бұл Калифорнияның этнографиялық мәдениет аймағына тән, елен мен бұта жинау негізіндегі аңшы-жинақшы мәдениеті болғандығы сөзсіз. Шалон аумағы шығысында Муцун (басқа Охолон бөлімшесі), солтүстікте Румсен (басқа Охолон бөлімшесі), батыста Салинас аңғарындағы Эсселен, оңтүстікте Салинан және шығыста Сан-Хоакин аңғарындағы Йокут тайпаларымен шектесетін. Калифорниядағы испан миссиялары дәуірінде 1791 жылы Mission Nuestra Señora de la Soledad құрылғаннан кейін Шалон халқының өмірі өзгерді. Шалон тілінде сөйлейтін көптеген адамдар 1795 және 1814 жылдар аралығында миссияға мәжбүрленіп, католик дініне шомылдырылып, католик неофиттері ретінде білім алды, олар миссиялық үндістер деп те аталады. Соледад миссиясында көптеген шалондықтар жергілікті есселен тілінде сөйлейтін адамдармен, ал басқалары 1806 және 1834 жылдар аралығында миссияға әкелінген йокуттармен үйленді. Соледад миссиясы 1835 жылы Мексика үкіметінің секуляризация кезеңінде жабылды, сол кезде аман қалғандар тарап кетті. Көптеген адамдар Калифорнияның батыс орталық аймағындағы фермаларда жұмыс істеуге кетті, ал йокуттардан тарағандар Сан-Хоакин аңғарына көшіп кетті. Халлон тілінің аймағын алғаш рет картаға түсірген антрополог А. Л. Кробер оның Салинас өзеніндегі Mission Nuestra Señora de la Soledadды толығымен қоршап тұрғанын болжады; ол миссияның өзіне жақын Вачарон ауылын картаға түсірді. Жақында жасалған басқаша талдау бойынша, Эсселен тілінде сөйлейтін Эсселенаджан жергілікті тайпасы миссияның құрылуы кезінде Соледад маңындағы тұрғындар болса, Гуачирон жергілікті тайпасы Монтерей шығанағына жақын Румсен тілінде сөйлейтін болса, ал Шалон ауылдары Салинас аңғарының шығысында орналасқан.
The Chalon people are one of eight divisions of the Ohlone (Costanoan) people of Native Americans who lived in Northern California. Chalon (also called Soledad) is also the name of their spoken language, listed as one of the Ohlone (alias Costanoan) languages of the Utian family. Recent work suggests that Chalon may be transitional between the northern and southern groups of Ohlone languages. The original Chalon homeland area is the subject of some local controversy. Initial studies in the early twentieth century placed them in the portion of the Salinas Valley that surrounds the modern town of Soledad, as well as in the adjacent lower Arroyo Seco area to the west and Chalon Creek are to the east. In contrast, a late twentieth century study gives the Spanish contact period Chalon people the rugged Coast Range valleys centered farther to the east, including upper Chalon Creek, the San Benito River east of the Salinas Valley, and the small creeks around San Benito Mountain. The latter study assigns most of that Salinas Valley area to the Eslenajan local tribe of Esselen speakers. Specific Chalon material culture was never documented, but beyond doubt it was a hunter gatherer culture based upon deer and acorn harvest, typical of the ethnographic California culture area. Chalon territory was bordered by the Mutsun (another Ohone division) to the east, Rumsen (another Ohlone division) to the north, Esselen in the Salinas Valley to the west, Salinan to the south, and Yokuts in the San Joaquin Valley to the east. During the era of Spanish missions in California, the Chalon people's lives changed with the founding of Mission Nuestra Señora de la Soledad in 1791. Most Chalon speakers were forced into the mission between 1795 and 1814, where they were baptized, lived and educated to be Catholic neophytes, also known as Mission Indians. At Mission Soledad many Chalon married local Esselen speakers, while others married Yokuts who were brought into the mission between 1806 and 1834. The Soledad mission was discontinued by the Mexican Government in 1835 during the period of secularization, at which time the survivors scattered. Most went to work on the farms and ranches of west central California, while many with Yokuts ancestry moved east into the San Joaquin Valley. Anthropologist A. L. Kroeber, who first mapped the Chalon language area, presumed that it entirely surrounded Mission Nuestra Señora de la Soledad on the Salinas River; he mapped the specific village of Wacharo n adjacent to the mission itself. A recent alternative analysis places the Eslenajan local tribe of Esselen language speakers as the inhabitants of the Soledad vicinity at the founding of the mission, places the Guachirron local tribe as Rumsen speakers farther north near Monterey Bay, and places the villages of Chalon to the east of the Salinas Valley.