Кіріспе

Тайквондода қолданылатын жекпе-жек өнерінің түрлері Корея терминдері hyeong, pumsae, poomsae және teul ("форма" немесе "үлгі" деген мағынаны білдіреді) – барлығы Тайквондо және Тан Су До сияқты корей жекпе-жек өнерінде әдетте қолданылатын жекпе-жек өнерінің түрлеріне сілтеме жасау үшін қолданылады. Хёнг көбінесе хён деп транскрипцияланады. Бұл термин негізінен таэквондоның ерте стильдерінде қолданылады, көбінесе дәстүрлі таэквондо деп аталады. Пумсае көбінесе пумсае немесе пумсе деп транскрипцияланады. Бұл термин негізінен Куккивон/WTF стиліндегі таэквондода қолданылады. Тейл көбінесе туль деп транскрипцияланады. Бұл термин негізінен ITF стиліндегі таэквондода қолданылады. Хёнг – қарумен немесе қарусыз орындалатын, алдын ала дайындалған, жүйелі жекпе-жек техникаларының тізбегі. Дәстүрлі доджангтарда (жаттығу залдарында) хёнг негізінен интервалдық жаттығу түрі ретінде қолданылады, ол мушинді, дұрыс кинетиканы және психикалық және физикалық төзімділікті дамытуға көмектеседі. Хёнг ұрысқа ұқсауы мүмкін, бірақ көркемдік тұрғыдан ұрысқа қатыспайды және тиімді жаттығу құралы болу үшін үйлесімді құрастырылған. Біреудің нақты хёнгке бейімділігі жарыста бағалануы мүмкін. Мұндай жарыстарда хёнгке баға беретін судьялар тобы энергия, дәлдік, жылдамдық және бақылау сияқты көптеген факторларға сүйенеді. Батыс жарыстарында хёнгтің екі негізгі класы бар: шығармашылық және стандартты. Шығармашылық хёнг орындаушының өзі жасаған нұсқасы болып табылады және көбінесе акробатикалық сипатқа ие, ал ол кез келген жауынгерлік жүйедегі кинетикалық принциптерді міндетті түрде көрсетпейді.

Традициялық таэквондо түрлері

1946 жылдан бастап, Жапония Кореяны басып алғаннан кейін көп ұзамай, Сеулде кванс деп аталатын жаңа жекпе-жек өнері мектептері ашылды. Бұл мектептерді Жапон оккупациясы кезінде негізінен Окинава мен Қытайда оқыған корей жекпе-жекшілері құрды. Сәйкесінше, кванстардағы жекпе-жек өнері шотокан каратэсі мен қытай жекпе-жегіне күшті ықпал етті, бірақ таеккьон мен гвонбеоп элементтері де қосылды. Екінші дүниежүзілік соғыс пен Корея соғысы арасында олардың бесеуі құрылды. Корея соғысы кезінде жаңа мектептер ашу тоқтатылды; соғыс аяқталғаннан кейін алғашқы бес кванның студенттері төрт жаңа мектеп ашты. Бұл мектептер жиынтығы таэквондоның тоғыз бастапқы квандары деп аталады. Әр кван өзінің жекпе-жек өнері стилін (таэквондо термині әлі тумаған) және формалар жиынтығын қолданды. Дегенмен, қолданылған формалардың көп бөлігі шотокан каратэсінен алынған. Көп жағдайда оларға жаңа аттар берілді. Бұл формалар бүгінге дейін Таң Су До, Су Бахк До, Му Дук Кван таэквондо және Чун Кук До сияқты жекпе-жек өнері стильдерінде қолданылады. «Каратэ ката» мақаласында дәстүрлі таэквондода қолданылатын көптеген формалар тізімі келтірілген:

Танг Су До мен дәстүрлі таэквондода үш Тэгук формасы (Чо Дан, Э Дан және Сам Дан) бастауыш деңгейіндегі жаңадан бастаушыларға арналған негізгі формалар ретінде қолданылады. Бұл шотоканның үш Тайкёку формасына сәйкес келеді және Куккивондағы 8 Тэгук пумсасынан ерекшеленеді. Дәстүрлі таэквондода бес Пюнг Ан формасы салыстырмалы түрде қарапайым, бастауыш форма ретінде қолданылады. Бұл шотоканның бес Пинан формасына сәйкес келеді. Үш шотокан формасы, Нейханчи деп аталатын, қолданылады, бірақ таэквондода қолданылғанда кейде олар Чул Ги формалары деп аталады. Шотоккан формасы Басай кейде Пал сек деп аталады. Чинто Джин До атауымен қолданылады. Рохай кейде Хангель әліпбисі мен әртүрлі аймақтық айтылуына (диалект) байланысты Лохай немесе Нохай деп аталады. Кусанку Конг Санг Кун атауымен қолданылады. Энпи Сейшан атауымен қолданылады. Джитте Шип Су атауымен қолданылады. Годзюшихо О шип са бо атауымен қолданылады. Бұл шотокан формаларынан басқа, Тан Су До және басқа дәстүрлі стильдер қосымша формаларды да қамтиды, олардың көпшілігі Хван Ки жасаған.

WTF/Kukkiwon Pumsae

Куккивон стиліндегі таэквондо (және осылайша Әлемдік таэквондо федерациясы) форма үшін "пумсе" сөзін қолданады. 1971 жылға дейін Куккивон стиліндегі таэквондода түрлі түсті белбеулерге арналған формалар үшін "пальгве" деп аталатын сегіз формадан тұратын серия қолданылған. "Пал гве" термині И Цзин гексаграммаларымен байланысты сегіз триграмманы білдіреді. Символдық тұрғыдан алғанда, пальгве сериясындағы әрбір форма бір триграммаға сәйкес келеді. 1971 жылдан кейін пальгве формалары сегіз "тэгеук" формасының пайдасына тоқтатылды. "Тэгеук" термині "қарсылықтардың бірлігі" принципін көрсетеді. Тэгеук формаларындағы қозғалыстар пальгве формаларынан өзгеше болғанымен, әрбір тэгеук формасы да сәйкес И Цзин триграммасымен байланысты. Куккивон стиліндегі таэквондода дан деңгейіндегі қара белбеу иелері үшін тоғыз формадан тұратын серия қолданылады; бұл серия "юданжа" сериясы деп аталады. Сериядағы алғашқы форма – "Корио", 1971 жылы пальгве формаларынан тэгеук формаларына өту кезеңінде сол атпен жаңа формамен ауыстырылды.

Қара белбеу үлгілері

Корё – Корё немесе Горео – ежелгі корей әулетінің аты. Горео халқы моңғол басқыншыларын жеңді. Олардың рухы пумсае Корё қозғалыстарында көрінуі тиіс. Осы пумсаедың әрбір қозғалысы моңғолдарды бақылауға қажетті күш пен энергияны білдіреді. Бағыт сызығы – «Ғалым», білімді адамды бейнелейтін ханчаның пішіні. Кёмганг – Кёмганг – «алмаз» деген мағынаны білдіріп, қатаңдықты символдайды. Кёмганг – Кореядағы ең әдемі таудың, сондай-ақ Будда атымен аталатын Кёмганг жауынгерінің аты. Осылайша, бұл пумсае қатаңдық, сұлулық және терең ойлау тақырыбы кеңінен қамтылған. Тэбэк – Аңыз бойынша Дангун Кореяның ең үлкен тауы – Бэкдуға жақын Тэбэкте мемлекет құрды. Бэкду – Кореяның танымал символы. «Тэбэк» сөзінің мағынасы сөзбе-сөз «жеңілдік» дегенді білдіреді. Осы пумсаедағы әрбір қозғалыс тек қана нақты да жылдам ғана емес, сонымен қатар Корея ұлтының бастауы болған Бэкду тауының нығайып, қажырлы болуына ұқсауы тиіс. Пхёнвон – Пхёнвонның анықтамасы «кең, ұзын жазық» деп аударылады. Бұл атаудың мәні – зорлық пен сұлулықты білдіреді. Сипжин – Сипжин – ұзақ өмір сүрудің он символы: Күн, Ай, Тау, Су, Тас, Қарағай, Мәңгі жастық шөбі, Таспа, Елік және Лелек. Бұл пумсае ұзақ өмір сүрудің он символы мен ондық жүйе арқылы үздірілмейтін даму мен өсуді көрсетеді. Читаэ – Бұл пумсае жердің мағынасынан туындаған. Барлық нәрсе жерден пайда болып, қайта жерге оралады, жер – өмірдің бастауы мен соңы, Ян мен Инь арқылы қайта жаңартылады. Чхонквон – Чхонквон сөзбе-сөз «аспан» дегенді білдіреді. Пумсаеда аспан ғаламның билеушісін бейнелейді. Сенім бойынша, ол құпия, шексіз және терең. Чхонквонның қозғалыстары құдайға сыйынғандық, жандылық пен құрметке толы. Хансу – Бұл пумсае судың ағымдалылығынан туындайды, ол табиғатта оңай бейімделеді. Су символы барлық пумсае, хёнг және жалпы жекпе-жек өнерінде көптеген рет қайталанады. Ильо – Буддизмдегі рухани жетілудің күйі «Ильо» деп аталады, ол «бірлік» дегенді білдіреді. Ильода дене мен жан, рух пен маңыз, «мен» және «сен» біріктіріледі. Осы күйде жауынгерлік өнер мен пумсаедың ең жоғары идеалы табады. Бұл – әрбір қозғалыстың барлық материалдық ойлар мен сыртқы ықпалдарды артта қалдыруға бағытталған тәртібі.

ITF Чанг Хон нысандары

Халықаралық Тхэквондо Федерациясының (ITF) дәстүрін ұстанатын мектептер көбінесе Чан Хон 창헌 (Чан Хун, Чан 'Он немесе Чон Джи деп те аталады) формаларын қолданады. Бұл формаларды Чой Хон Хи, Нам Тхэ Хи, Хан Ча Кё, Чой Чан Кюн, Пак Вон Ха, Ву Чже Лим, Ким Бок Ман және Чо Санг Мин жасаған. Сонымен қатар, Ким Дж.С., Пак Чон Су және Ли Бён Му 1968 жылы Чанг Хонның төрт үлгісін (Эуи Ам, Мун Му, Йонг Гэ және Со Сан) жасады деп саналады. Корея армиясындағы тхэквондо жаттығуларына О До Кван жауапкер болғандықтан, "Чан Хон хён" формалары кеңінен тарады және олар ITF-тің жаһандық Тхэквондо Федерациясы сияқты көптеген тхэквондо ұйымдарында кездеседі. Төмендегі үлгі атаулары жаңартылған романдық транскрипция бойынша берілген; алайда, дәстүрлі транскрипциялар, егер қазіргі стандарттан өзгеше болса, жақшада көрсетілген, себебі бұл үлгілер сол транскрипциялармен ұзақ жылдар бойы белгілі болған.

GTF нысандары

Глобалды таэквондо федерациясы (GTF) – Халықаралық таэквондо федерациясының (ITF) тармағы. Ол 1990 жылы Пак Чжун Тхэ құрған. GTF Чойдың ITF формаларын қолданады, бірақ Пак оған қосымша алты жаңа форма қосты. GTF ITF-тің бастапқы Ko Dang формасын пайдаланады, бірақ оның орнына келген Juche формасын ешқашан қолданбады.

Түстер белдеуінің нысандары

Жі Сан – "ЖІ" жерді білдіреді, ол әлемнің негізін көрсетеді, ал "САН" – жерден жоғары, GTF рухын білдіреді. 24 қозғалыс – әр күннің 24 сағатын көрсетеді, осы уақыт ішінде біз үйренеміз, бір-бірімізбен байланыс жасаймыз, түсініктерге, білімге және даналыққа жетеміз. Бұл үлгідегі 4 бағыт – біздің ішкі компасымыз, оның көмегімен біз жолымыздан ешқашан адаспаймыз. "ЖІ" мен "САН" -ды біріктіргенде, біз аспан мен жерді байланыстырып, көзге көрінбейтін, мәңгілік күшке ие боламыз. [24 қозғалыс]

Дан Гун – Дан Гун Кореяның негізін қалаушының құрметіне аталған. Бұл үлгідегі 23 қозғалыс – Кореяның 2333 жылға дейінгі дәуірде пайда болғандығы туралы аңызға сәйкес, оның алғашқы екі цифрын көрсетеді. Бұл Парктің дәстүрлі таэквондоның осы аттас үлгісінің прогрессивті түсіндірмесі. [23 қозғалыс]

Қара белбеу формалары

Джи Гу – "Жалпылық" дегенді білдіреді. Форманың "Х" пішіні – бүкіл әлемде байқалған Тхэквондодағы саяси тартыстардың жылдарын жоюды символдайды. Бірінші қозғалыс жаңа Жалпылық Тхэквондо қозғалысының басталуын көрсетеді – бұл жаһандық бейбітшілік пен үйлесім концепциясы. Үлгінің 30 қозғалысы үш саннан (24, 4, 2) тұрады, олар мақсатын түсіндіреді. Күннің 24 сағаты бар, сондықтан бұл концепция әр секунд сайын бізбен бірге болады. Қозғалыстың төрт бағыты – солтүстік, оңтүстік, шығыс және батыс, барлық елдер мен халықтарды қамтиды. Әлемде бейбітшілік пен үйлесімді орнатуға деген міндеттемемізді нығайту үшін төрт бағыт екі рет орындалады. [30 қозғалыс]

Жук Ам – Парктің псевдонимі. Жук – қисықсыз тік өсетін бамбук, оның тамырлары өзара байланысып, ажырамас күш құрайды. Ам – бамбук тамырларын жасайтын қозғалмайтын тас, берік негізді құрайды. Бұл үлгі Парктің өмірін және кемелдікке үздіксіз күресін көрсетеді. Диаграммада тастан өсіп шыққан бамбук бейнеленген. Бұл үлгідегі 95 қозғалыс (комбинацияларды қоса алғанда 112) – Жук Амның құрылған жылы 1995 жылды символдайды.

Пхён Хва – Пхён Хва "Бейбітшілік" дегенді білдіреді. Парк бұл үлгіні 1950 жылы екінші дүниежүзілік соғыстан кейін Сан-Францискода (АҚШ) БҰҰ-ны құрған 50 елге арнайды. [50 қозғалыс]

Сун Дук – Бұл үлгі 668 жылы Қытайдан Кореяға жекпе-жек өнерін әкелген Силла әулетінің патшайымы Сун Дук атымен аталған. Диаграмма "Ханшайым" дегенді көрсетеді. Бұл үлгінің 68 қозғалысы 668 жылға сілтеме жасайды. [68 қозғалыс]

Жоң Ри формалары

Jhoon Rhee Taekwondo немесе Jhoon Rhee's Martial Arts Ballet – бұл таэквондоның негізін қалаушы Jhoon Rhee әзірлеген және Jhoon Rhee International ұйымы қадағалайтын таэквондо стилі. Jhoon Rhee стиліндегі таэквондо бастапқыда дәстүрлі таэквондо формаларын қолданды, кейін ITF стиліне көшті, содан соң Jhoon Rhee әзірлеген формалар жиынтығына қайта оралды. Ри би мен музыканы ұнататын, адам денесінің өнердің ең ұлы туындысы екеніне сенетін болғандықтан, таэквондоның хореографиялық дене қозғалыстарына музыка қосу арқылы, олимпиадалық коньки тебу, балет және гимнастикадағы еден жаттығулары сияқты, қандай нәтиже шығатынын ойлады. Ри таэквондо қозғалыстарына негізделген бірнеше билерді балет стилінде хореографиялап, Бетховеннің Бесінші симфониясы және Exodus тақырыбы сияқты классикалық музыкамен сүйемелдеді. Ридің бұл өнертабысы – жауынгерлік өнер балеті – қазір АҚШ-тағы көптеген жауынгерлік өнер турнирлерінде танымал болған музыкалық формалар сайыстарының негізіне айналды. Бұл жаңа өнер түрі сондай-ақ Еуропа мен Ресейге де жетті.

ATA Songahm нысандары

Американдық таэквондо қауымдастығы (ATA) 1969 жылы Небраска штатының Омаха қаласында Хаэнг Унг Ли құрды, ол бұрын Оңтүстік Корея армиясында дәстүрлі таэквондодан сабақ берген. Сонгахм таэквондосы – ATA-ға қатысты мектептерде оқытылатын жекпе-жек өнерінің стилі. Сонгахм «Қайын ағашы мен тас» деген мағынаны білдіреді. ATA мәлімдемесіне сәйкес, Сонгахм термині «жыл бойында мәңгі жасыл күш, ұзақ өмір және адамның өзгермейтін адалдығының символы» болып табылады, бұл қайын ағашы мен тас арқылы бейнеленген.

Тан Су До және Сонг Му Кван таэквондо түрлері

Әлемде бірнеше түрлі Тан Су До ұйымдары бар, бірақ олар, әдетте, хёңдарға қатысты ұқсас оқу жолын ұстанады. Көптеген Тан Су До хёңдары жапон/Окинава каталарынан алынған элементтер арқылы байланысты, ал атаулары көбінесе жапон тілінен тікелей аударылған.

Тайгеук

Тэгуек-хён – Шотокан Тайкиоку катасына сәйкес келетін үш форманың сериясы. Оларды Гичин Фунакоши Сенсейдің ұлы Йошитака “Гиго” Фунакоши Сенсей жасаған. Жапон тіліндегі Taikyoku (太極) атауы корей тілінде Тэгук (태극) деп аударылады және жапонша атауына сәйкес, “Бірінші Себеп” деген мағынаны білдіреді. Тайкиоку, демек Тэгук – бұл қытай философиялық түсінігі Тайджи. Фунакоши өзінің "Каратэ-до Кёхан" кітабында былай деп жазды: “Катаның қарапайымдылығының арқасында жаңа бастағандар оны оңай үйрене алады. Дегенмен, атауынан көрініп тұрғандай, бұл форма өте терең және каратэ өнерін меңгерген сарапшы оны соңғы жаттығу катасы ретінде таңдап қайта оралады” (42-бет, ‘Каратэ-до Кёхан’). Тан Су До және Сонг Му Кван Тэкуондо осы күнгә дейін жапондық ата-ана стилі Шотокан Каратэмен тығыз байланысты болғандықтан, бұл хёндықтар да енгізілген және осы стильдердің көптеген мектептерінде орындалады. (Ескерту: Бұл формалар Куккивондағы 8 Тэгук (Ил Чан – Пал Чан) хёндықтарынан ерекшеленеді және олардан шамамен 30 жыл бұрын пайда болған.) Тэгук Чо Дан – Бұл бірінші хён, көбінесе “кибон” деп аталады, серияның біріншісі және тек екі негізгі қозғалыстан тұрады: араэ макги (төмен блок) және чун дан (ортаңғы) Бандэ Жируги (алға немесе серпе ұру). Басы мен соңынан басқа барлық тұрыстар – ап губи (алға тұру). Бұл хёнға 20 қадам бар. Тэгук И Дан – Бұл серияның екінші хёны. Ол Тэгук Чо Данға ұқсас, бірақ чун дан (ортаңғы) соққыларының барлығы сан дан (жоғарғы деңгей) соққыларымен алмастырылған. Кейбір нұсқаларында “араэ макги” орнына “ольгул макги” қолданылады. Бұл хёнға да 20 қадам бар. Тэгук Сэм Дан – Серияның үшінші хёны да 20 қадамнан тұрады. Ол тағы да бірінші және екінші хёнға ұқсас, бірақ 1, 3, 9, 11, 17 және 19 қадамдары Бакат Макги (ішкі орталық блоктар) Двит Губиде (артқа тұру) орындалуымен алмастырылған.

Пхён Ань

Пхён Ань Хён – каратэнің пинан ката сериясына көп жағынан ұқсас бес формадан тұратын серия. Оларды Тоте өнерін Окинавада меңгерген және Фунакоши Гичиннің ұстазы болған Итосу шебер қайта ұйымдастырды. Бастапқыда олар «Дже Нам» (Чаннан) деп аталған бір форма болған. Оларды үйренуді жеңілдету және жас жаттығушылар үшін қауіпсіз ету мақсатында форма бөлінді, ал ең қауіпті және өлімге әкелуі мүмкін әдістер алынып тасталды. Осылайша жаңадан ұйымдастырылған хьюнгтар Конг Санг Кунға (Кусанку) дайындалу үшін жаттығу формалары ретінде жасалды. Бұл хьюнгтардың толық сипаттамасы үшін Пинан Ката бетіне қараңыз. Пхён Ань Чо Дан – Пхён Ань сериясының бірінші формасы, оның көп бөлігі гичо хён ил бу мен е будың үйлесімінен тұрады. Бұл формада төменгі пышақ қол блокадалары (ха дан судо макки) қолданылады. Бұл сондай-ақ, әр санауда бірнеше әдіс (төменгі блок/ортаңғы пышақ қол блокадасының комбинациясы) енгізген алғашқы хьюнг. Пхён Ань Э Дан – Бұл хьонг басқа төменгі дәрежелі формалардан бір санау/техникаға ұзын, себебі оның техникаларының бірі – бүйірлік соққы (юп подо чаги) екі санауда орындалады, біріншісі – дайындалу үшін, екіншісі – соққы беру үшін. Бұл сонымен қатар, соңғы қозғалыста кихап (қайқай) бар төменгі деңгейдегі хьюнгтардың бірі. Көптеген формалар өздерінің кихаптарын бірінші және соңғы техникалар арасында көрсетеді. Бұл хьюнгта ең көп қолданылатын әдіс – артқы тұрғандағы ортаңғы пышақ қол блокадасы (хугуль чонг дан судо макки). Пхён Ань Сэм Дан – Пхён Ань формаларының үшіншісі, сонымен қатар ең қысқасы. Бұрынғы формалар қозғалыс үшін I құрылымын пайдаланса, бұл форма кері Т құрылымын ұстанады, бірнеше санауларды қысқартады. Оның сырттан ішке қарай соққылар (пахкесо ахнуро чаги) және бүйірлік иық блокадаларына (палкум макки) және балғаша соққыларына (квондо конг кюк) сериясы ең танымал ерекшелігі. Бұл форма да кихаппен аяқталады. Пхён Ань Са Дан – Бұл форма Пхён Ань Э Дан сияқты басталады, бірақ Пхён Ань Э Дан алғашқы блокадаларында жұмсақ есеңгіреп тұрса, Пхён Ань Са Дан ашық қолдарымен басталады. Бұл Shotokan катасы Pinan Yondan-ға ұқсас. Пхён Ань О Дан – Pinan Godan-ға ұқсас, бұл серияның соңғы хьюнгы, сонымен қатар ең күрделісі. Оның ерекшеліктері – келісқан аяқтарда тұру (кё чарип жасе) және екі қолмен X формасында төменгі блокада (сонг су хадан макки) жасап секіру. «Пхён Ань» (平安, 평안) сөз тіркесі – жапон тіліндегі пинан/хэйань сөзін білдіретін кандзи/ханджа таңбаларының корей тіліндегі тікелей аудармасы. Ағылшын тілінен аударғанда «Тыныш сана» деген мағына береді. Бұл формалар әдетте Тэгек хьюнгтарынан кейін оқытылады. Бұл формалар бастапқы түрінен («Дже Нам» деп аталған) шамамен 1870 жылы қайта ұйымдастырылды. Бастапқы күйінде олар екінші формадан бастап, Пхён Ань Э Даннан Пхён Ань Чо Данға, содан кейін Пхён Ань Сэм Данға, Пхён Ань Са Данға және Пхён Ань О Данға ретімен орындалған, бұл олардың үйрену ретінен өзгеше. Ашық қол формалары (құралсыз) ретінде жасалғанмен, олардың әмбебаптығы қару қолдануды жеңілдетеді. Көбінесе қолданылатын түрлендірулерге сай, чул бонг (нунчаку) және чун бонг (орталық таяқ) жатады. Бұл формалар Оңтүстік Қытай жекпе-жек өнерінің ықпалын көрсетеді. Пхён Ань Хьюнгты тасбақа бейнелейді. Тасбақа теңгерімді, тыныш және бейбіт (пхён) және ол «үйін» қабығы түрінде арқасында алып жүреді. Бұл формалар қорғану құралы ретінде жасалған және қауіпсіздікті қамтамасыз етуі керек (ан). Тасбақа сияқты, олар теңгерім мен қауіпсіздік арқылы ұзақ өмір сүруге шабыттандыруы керек.

Басай/Пассай/Палче/Бал Сак

"Бассай" үлгісі, "бекініс қабырғасын бұзу" деген мағынаны білдіреді және қытай, жапон, корей жекпе-жек өнерлерінде ұқсас түрі бар. Сонымен қатар, Тан Су Додағы екі "Бассай" хёнгтың көптеген нұсқалары бар: "Бассай" (Пальче) Со және "Бассай" (Пальче) Де. Кейбір мектептерде осы екі форманың үлкені саналатын "Палче Де" ғана оқытылады. Бұл әдетте жоғары дәрежедегі белдіктерге арналған формалар. Осы формалардың символы – жылан.

Сип Су/Шип Су

"Он қол" деген мағынаны білдіретін Шип Су (немесе Сип Су, жазу транскрипциясына байланысты) каратэ ката Життемен туыс, бірақ арасында ерекшеліктер бар. Дәстүр бойынша, бұл хён тек қол техникаларынан тұрады (оның аты "барлық қолдар" дегенді білдіруі мүмкін), бірақ Тан Су Доның кейбір стилінде де кик техникалары кездеседі. Оның көптеген нұсқалары бар, және барлық хён сияқты, мектепке байланысты өзгереді. Бұл форма аюды бейнелейді деп есептеледі.

Чинто/Джиндо/Джинте

Джинте – әдетте жоғары дәрежелі хёң, оның ханчасын "Шығыс шайқасы" деп оқуға болады. Хёң бір аяқты техникалармен тепе-теңдікті қажет етеді және көбінесе турнирлердегі хёң жарыстарында кездеседі. ITF Tang Soo Do бұл форманы Чинто немесе Джиндо емес, Цинтай деп атайды.

Шонбонг

Cheonbong (天峰, 천봉) пумсае – негізінен Song Moo Kwan Taekwondo-да оқытылатын алты қолсыз формалар сериясы. Чонбонг пумсае дизайнын Грандмастер Хён жасаған. Оның “Винг Чун” нұсқаушыларымен жаттығуы осы пумсае сериясын жасауға түрткі болды және оның ағылшын тіліндегі техникасы мен жалпы презентациясынан анық көрінеді. Cheonbong II bon, Sam bon және O bon күшке негізделген техникаларды қамтиды, ал Cheonbong Ee bon, Sa bon және Yuk bon жылдамдыққа негізделген техникаларға бағытталған. Пумсае сериясы бойынша ең беделді сарапшы – Грандмастер Роберт Франкович (8-дан, Song Moo Kwan). Cheonbong атауы (кейде Chung Bong деп жазылады) бастапқыда тек ауызша түрде оның шәкірттерінің тізімі арқылы берілді және осылайша GM Франковичке жетті. Қалай және неге екені нақты белгісіз, бірақ бір кезде пумсае ағылшын тілінде “Көк ағаш” деп аталды. Мұқият зерттеулер нәтижесінде GM Франкович осы атаудың шын мәнінде “Аспан шыңы” дегенді білдіретінін анықтады. Франкович өзінің “The Complete Series: Song Moo Kwan Chung Bong Hyung” кітабында былай деп жазады: “Чун Бонг хюнгтерінің позалары корей жекпе-жек өнеріндегі жапондық ықпалды көрсетеді. Олар тұрақтылық пен күшті арттыру үшін төмен және кең. Бұл терең позалар қозғалысқа кедергі келтіруі мүмкін және бос айқас немесе жағдайларда қолдануға арналмаған. Chung Bong hyung сонымен қатар техникаларды ағылшын тіліндегі қозғалысқа қосуға көмектесетін кейбір өзгертілген позаларды қолданады. Бұл позалар оқушының физикалық жағдайын жақсарту және тұрақтылықты дамыту арқылы күшті арттыру үшін пайдаланылады. Дұрыс позаларды дамыту үшін үш ұғымды қарастыру қажет. Әр ұғым позаны түзету жолын сипаттау үшін шектік жағдайларды пайдаланады. “Ені” ұғымын позаға алдыңғы жағынан қарап анықтауға болады. Көптеген позалар иықтың еніне тең, ал кейбіреулері кеңірек. Оқушылар көбінесе олардың позасы тым тар немесе тым кең деп түзетіледі. Оқушылар алғашқы сабақтарда өте тар болады. Тағы бір ұғым – бұл бүйірден қарағанда көрінетін позаның “ұзындығы”. Ұзындығы бойынша ең көп кездесетін мәселе – тым қысқа болу. Бұл оқушы жеткілікті алға қадам баспағанда және аяқтары тік болғанда болады. Барлық позаларда оқушы тізесі бүгілгенде аяғын жасыра алатындай төмен болуы керек. Позалар тым ұзын болмауы керек, олар оқушы техниканы орындауға тырысқанда тепе-теңдік проблемасын тудырмауы керек. Бұл тым ұзын деп аталады. Тым ұзын болу, тым қысқа болу сияқты жиі проблема емес. Соңғы ұғым бағыттық мәселелерді жоюға көмектеседі. Көбінесе техниканы орындайтын дене бөлігін сипаттау үшін “жетекші” және “артқы” терминдері қолданылады. “Жетекші” – қарсыласқа ең жақын жақ, ал “артқы” – қарсыластан ең алыс жақ. Бұл дене бөлігінің қайсысын солға немесе оңға бұру керектігін анықтауға көмектеседі. Сол және оң жақтарды қолдану белгілі бір позадағы салмақ таралуымен байланысты. Ең көп салмақ түсіретін аяқ көбінесе сол немесе оң деп аталады. Мысалы, дене салмағының 70% артқы аяққа түсетін артқы позаны қарастырайық. Егер оң аяқ артқы аяқ болса, онда поза оң жаққа қарай артқы поза болады. Жартылай “Kimase” позалары салмақты тең бөліседі және тізесі бүгілгеніне қарай солға немесе оңға орналасады. Бұл хюнгтерде көптеген ауысу позалары болады. Осыған байланысты, оқушы дұрыс позада “тоқтамайды”, керісінше дұрыс позада “қоныстанады” деп жиі айтылады. GM Франковичтің кітабы жарық көргеннен бері көптеген Song Moo Kwan Taekwondo мектептері осы пумсаелардың біреуін немесе бірнешеуін үйретуді бастады және олардың танымалдылығы үнемі артып келеді.