Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Динозаврлардың жойылған туысы
Extinct family of dinosaurs
Дикреозавридтер – диплодокоидты сауроподтар отбасы. Дикреозавридтер, Диплодоцидтермен қатар, Flagellicaudata тобының бір бөлігін құрайды. Дикреозавридтерге Амаргазавр, Сууассеа, Дикреозавр және Брахитрахелопан сияқты туыстар кіреді. Осы отбасының қазбалары Солтүстік Америкада, Азияда, Африкада және Оңтүстік Америкада табылған. 2023 жылы Үндістанда дикреозавридтердің қазбасы алғаш рет табылды. Олардың геологиялық мерзімі ерте немесе орта юрадан ерте кредаға дейін созылады. Дикреозавридтердің небары ғана бір бөлігі креда кезеңіне дейін тірі қалды, олардың ең жасы Амаргазавр болды. Бұл топты алғаш рет 1914 жылы неміс палеонтологы Вернер Яненш Танзанияда Дикреозаврды тапқанда сипаттаған. Дикреозавридтер басқа сауроподтардан салыстырмалы түрде қысқа мойнымен және кішкентай дене мөлшерімен ерекшеленеді. Сууассеаның Дикреозавридтер немесе Диплодоцидтерге жатқызылуы Дикреозавридтердің эволюциясы үшін маңызды биогеографиялық мағынаға ие.
Dicraeosauridae is a family of diplodocoid sauropods who are the sister group to Diplodocidae. Dicraeosaurids are a part of the Flagellicaudata, along with Diplodocidae. Dicraeosauridae includes genera such as Amargasaurus, Suuwassea, Dicraeosaurus, and Brachytrachelopan. Specimens of this family have been found in North America, Asia, Africa, and South America. In 2023, a dicraeosaurid fossil was discovered in India for the first time. Their temporal range is from the Early or Middle Jurassic to the Early Cretaceous. Few dicraeosaurids survived into the Cretaceous, the youngest of which was Amargasaurus. The group was first described by German paleontologist Werner Janensch in 1914 with the discovery of Dicraeosaurus in Tanzania. Dicraeosauridae are distinct from other sauropods because of their relatively short neck size and small body size. The placement of Suuwassea within Dicraeosauridae or Diplodocidae has substantial biogeographic implications for the evolution of Dicraeosauridae.
Жіктеу
Дикреозауридтер Diplodocoidea тобының бір бөлігі және Diploidocidae тобының туыс тобы болып табылады. Соңғы екі онжылдықта бұл топтың белгілі әртүрлілігі екі есеге артты. 2016 жылы жасалған қайта қарау Амаргатитанды да Дикреозавридтерге жатқызды. 2018 жылы Pilmatueia деген жаңа туыс сипатталды. Дикреозауридтер кіші дене мөлшері және қысқа мойындары арқасында өз туыс тобынан, диплодоцидтерден және көптеген завроподтардан ерекшеленеді. Дикреозауридтер – гигантизммен сипатталатын монофилеттік Neosauropoda кладының дамыған завроподтары. Дикреозауридтердің салыстырмалы түрде кіші дене мөлшері оларды Neosauropoda кладының басқа таксондарынан ерекшелейтін маңызды ерекшелік етеді.
Dicraeosaurids are a part of Diplodocoidea and are the sister group to Diploidocidae. In the past two decades, the known diversity of the group has doubled. A 2016 reappraisal of Amargatitanis has placed it into the Dicraeosauridae, as well. In 2018 a new genus, Pilmatueia, was described. Dicraeosaurids are differentiated from their sister group, diplodocids, and from most sauropods by their relatively small body size and short necks. Dicraeosaurids are advanced sauropods within the monophyletic clade Neosauropoda, which is generally characterized by gigantism. The relatively small body size of dicraeosaurids make them an important outlier relative to other taxa in Neosauropoda.
Филогения
Dicraeosauridae-дің бірнеше әртүрлі филогениясы ұсынылған және топ ішіндегі кладистика әлі шешілмеген. Suuwassea кейде базалық дикреозаурид, ал кейде базалық диплодокоид ретінде қарастырылады. Цхопп және оның әріптестері 2015 жылы жариялаған филогения мынадай:
There have been several different proposed phylogenies of Dicraeosauridae and the intra group cladistics are not resolved. Suuwassea is variably positioned as either a basal dicraeosaurid or a basal diplodocoid. The phylogeny published by Tschopp and colleagues in 2015 is as follows:
Тамақтандыру тәртібі
Савроподтар ретінде дикреозауридтер міндетті түрде шөппен қоректенеді. Олардың салыстырмалы түрде кішкентай мойындары мен бас сүйегінің пішініне байланысты, дикреозавридтер мен диплодоцидтер негізінен жерге жақын немесе орташа биіктіктегі өсімдіктермен қоректенген деп болжанады. Алайда, белгілі туыстарымен салыстырғанда, Дикреозавр ерекшелігі – жоғарғы және төменгі жақтарында тең санында тістері бар, бірақ төменгі жақтағы тістері баяу тозады. Олардың дене ұзындығы 10–13 метрді құрайды. Олардың жалпы синопоморфиясы он үш: плевроцельдері жоқ арқалық омыртқалар, сквамозада ішке қарай бағытталған тік бұрыш және субтриангуляр пішінді тіс симфизі.
As sauropods, dicraeosaurids are obligate herbivores. Due to their relatively small necks and skull shape, it has been deduced that dicraeosaurids and diplodocids primarily browsed close to the ground or at mid height. However, compared to its known relatives, Dicraeosaurus is unique in that it has an equal number of teeth in the upper and lower jaw, though teeth in the lower jaw are replaced more slowly. They are 10–13 meters in body length. They share thirteen unambiguous synapomorphies including dorsal vertebrae without pleurocoels, the presence of a ventrally directed prong on the squamosal, and a subtriangular shaped dentary symphysis.
Таралу және эволюция
Дикреозауридтердің алғашқы үлгілері Африка, Оңтүстік Америка және Солтүстік Американың үш құрлығынан табылды. Түрлердің таралуы негізінен Гондванаға тән, Солтүстік Американың Сууассаясынан басқа. Сууассаның Солтүстік Америкада кездесуі дикреозавридтер арасында ерекше жағдай, сондықтан Сууассаның дұрыс таксономиялық жіктелуі маңызды. Бұл топ, шамасы, Солтүстік Америкадағы ортаңғы юра кезеңінде диплодоцидтерден бөлініп, содан кейін Гондванаға тараған, ең көп түрлері Шығыс Африка мен Оңтүстік Америкада кездеседі. Амаргазавр – ерте креда кезеңіне дейін тірі қалған дикреозавридтердің соңғы туысы болды. Жақында Тар шөлінен 2023 жылы 167 миллион жыл бұрынғы дикреозауридтің қазбасы табылды. Бүгінгі күні Үндістанның ыстық кеңістігі Тетис мұхитымен шектесетін жасыл тропикалық жағажай болды, ол мезозой дәуірінде түрлі динозаврларға орталық болды. Бұл табыс Азия құрлығындағы осындай алғашқы жағдай және әлемдік қазбалар тізіміндегі ең көне үлгі болып табылады.
Early Dicraeosaurid specimens have been found in three continents Africa, South America, and North America. The distribution of species is primarily Gondwonan, with the exception of the North American Suuwassea. The presence of Suuwassea in North America is unique among dicraeosaurids, therefore making the proper taxonomic classification of Suuwassea essential. The group likely first diverged from the diplodocids in the middle Jurassic in North America and subsequently dispersed into Gondwana, with the most diversity in East Africa and South America. Amargasaurus was the latest surviving dicraeosaurid genus, living into the Early Cretaceous period. Recently from the Thar Desert, a dicraeosaurid fossil dating back to 167 million years ago was discovered in 2023. This present day sweltering expanse of India was a lush green tropical coastline that bordered the Tethys Ocean, serving as a habitat for a diverse range of dinosaurs during the Mesozoic Era. This discovery marks the first of its kind to be unearthed in Asian continent and is also the oldest specimen ever recorded in the global fossil record.