Кіріспе

Литвалық коммунистік саясаткер (1927–2016)

Миколас Бурокевичус (7 қазан 1927 – 20 қаңтар 2016) – Литвадағы коммунистік саяси лидер. Литва Коммунистік партиясы Кеңес Одағы Коммунистік партиясынан (КПСС) бөлінгеннен кейін, ол 1990 жылдың басында КПСС-ге жақын Литва Коммунистік партиясын құрды және 1991 жылы тыйым салынғанға дейін Орталық Комитетінің бірінші хатшысы ретінде басқарды. Ол КПСС Орталық Комитетінің Политбюросында қызмет еткен жалғыз литвалық болды және 1990 жылдан бастап 1991 жылы тыйым салынғанға дейін қызмет етті.

Өмірбаян

Ол 1927 жылы Литваның Алютус қаласында дүниеге келген. 1942 жылы жас Бурокевичюс Удмуртиядағы зауытта ағаш шебері және станокшы болып жұмыс істеді. 1944 жылы Литва Коммунистік партиясына мүше болып қосылды, онда бөлім меңгерушісі және оқытушы қызметтерін атқарды. 1955 жылы Вильнюс педагогикалық институтын (қазіргі Литва білім ғылымдары университеті) және 1963 жылы Литва Ғылым академиясын бітірді. 1963 жылы Литва Коммунистік партиясының Орталық Комитетінің Партия тарихы институтында ғылыми қызметкер болып жұмыс істеді.

Саяси қызмет

Литва Коммунистік партиясы 1989 жылдың желтоқсанында Кеңес Одағының Коммунистік партиясынан бөліну туралы дауыс бергеннен кейін, ол соңғысының хатшысы болды, ал 1990 жылдың 3 наурызында бұрынғы партияның Бірінші хатшысы атағын алды. Оның партиясының саяси бағдарламасында Литваны КСРО құрамында сақтау – мақсаттарының бірі екені көрсетілген. Бурокевичюстің партиясынан жеті мүше 1990 жылдың 24 ақпанында Литва Жоғарғы Кеңесінің сайлауында сайланды. Жоғарғы Кеңес наурыз айындағы алғашқы отырысында Литваның тәуелсіздігін қайта орнатуды жариялады. 1991 жылдың 11 қаңтарында КПСС-ді қолдаған КПЛ Литва Үкіметіне ультиматум жіберіп, КСРО Президенті Михаил Горбачевтің Жоғарғы Кеңеске КСРО және Литва КСР Конституцияларының заңды күшін дереу қалпына келтіруді талап етуін орындауға бұйрық берді. Бұл талап бір күн бұрын айтылған еді. Партия, егер олай болмаса, "Литва Ұлттық құтқару комитетін" құруы мүмкін екенін, ол "ЛССР-дің болашағы мәселелерімен айналысады" және соңында осылай істеді деді. Партия өмір сүрген кезеңде бірнеше ұйымдар құрылды, олар балама министрліктер рөлінде жұмыс істеуі тиіс еді. 1991 жылдың 13 қаңтарында Вильнюс телемұнарасы мен станциясына Кеңес әскерінің шабуылы жасалды, оның салдарынан 14 адам қаза тапты. 1991 жылдың 11-19 қаңтары аралығында КПСС-ді қолдаған партия Литваның тәуелсіз Үкіметі мен басқа да билік органдарын күшпен құлатуға шақыратын тағы бес мәлімдеме жасады. Бурокевичюс осы мәлімдемелерді дайындауға қатысты.

Кейінгі өмірі

2016 жылы Литваның Вильнюс қаласында 88 жасында дүние салды.