Нада Деви ұлттық паркі: Гималай табиғатының кереметі
Nanda Devi National Park
Нанда Деви ұлттық паркі: Үндістанның Уттаракханд штатындағы Нанда Деви шыңының айналасында орналасқан, ЮНЕСКО мұрасы. Табиғат сұлулығы мен биоәртүрлілігі.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Солтүстік Үндістанның Уттаракханд штатындағы Нанда Деви шыңының (7816 м) айналасында орналасқан ұлттық парк.
A national park situated around the peak of Nanda Devi in the state of Uttarakhand in northern India
1982 жылы құрылған Нанда Деви ұлттық паркі немесе Нанда Деви биосфералық қорығы – Чамоли Гархвал ауданындағы Нанда Деви шыңына жақын орналасқан ұлттық парк. Парк теңіз деңгейінен 2500 метрден жоғары биіктікте жатыр. 1988 жылы ЮНЕСКО ұлттық паркті Дүниежүзілік мұра орны деп жариялады. Кейіннен 2005 жылы парк кеңейтіліп, Нанда Деви және Гүлдер алқабы ұлттық парктері деп аталды. Парк ішінде Нанда Деви қорығы орналасқан, ол 4000-ден 6000 метрге дейінгі биіктіктегі шыңдармен қоршалған мұздық алқап, және Риши Ганг өзені арқылы Риши Ганг шатқалымен суы ағып шығады – тік, көбінесе өтпейтін тар шатқал. Ұлттық парк Нанда Деви биосфералық қорығының құрамына кіреді, ал ол өз кезегінде Нанда Деви және Гүлдер алқабы ұлттық парктерінің ЮНЕСКО мұралық орнының буферлік аймағына енген. Нанда Деви ұлттық паркіне саяхаттау үшін ең қолайлы уақыт – мамырдан қазанға дейін.
The Nanda Devi National Park or Nanda Devi Biosphere Reserve, established in 1982 is a national park situated around the peak of Nanda Devi (7816 m) in Chamoli Garhwal district of Uttarakhand, in northern India. The entire park lies at an elevation of more than above mean sea level. The national park was inscribed a World Heritage Site by UNESCO in 1988. It was later expanded and renamed as Nanda Devi and Valley of Flowers National Parks in 2005. Within the park lies the Nanda Devi Sanctuary, a glacial basin surrounded by a ring of peaks between and high, and drained by the Rishi Ganga through the Rishi Ganga Gorge, a steep, almost impassable, defile. The national park is embedded in the Nanda Devi Biosphere Reserve, which, in turn, is encompassed in the buffer zone around the Nanda Devi and Valley of Flowers National Parks UNESCO site. The best time to visit Nanda Devi National Park is from May to October.
Тарих
Қасиетті жерді зерттеуге алғашқы рет 1883 жылы В. В. Грэм тырысты, бірақ ол тек Риши Гангқа дейін ғана жетті. Нанда Деви мұздығынан жер сілкінісі, қар көшкіні немесе мұздық көлінің су шайып кетуі салдарынан Ришиганга өзені мен оның аңғарында үлкен су тасқыны болды.
The first recorded attempt to explore the sanctuary was in 1883 by W. W. Graham, who could proceed only up to Rishi Ganga. a flooding disaster occurred all along the Rishiganga river and its valley following a landslide, avalanche or glacial lake outburst flood of the Nanda Devi glacier.
Нанда Деви ғибадатханасының құрылымы
Ұлттық саябақ аумағындағы Нанда Деви қасиетті аймағы ішкі және сыртқы деп екіге бөлінеді. Екеуі де негізгі қасиетті қабырғамен қоршалған, ол шамамен төртбұрышты контур құрайды, солтүстік, шығыс және оңтүстік жағында биік, үздіксіз жоталар бар. Батысында, биіктігі төмен болғанымен, әсерлі жоталар солтүстік және оңтүстіктен Риши Ганга шатқалына қарай төмендейді, ол қасиетті аймақты батысқа қарай кезеді. Ішкі қасиетті аймақ жалпы аумақтың шамамен екі үшінің бірін алып жатыр, онда Нанда Девидің өзі және шыңның екі жағында орналасқан екі ірі мұздық – Уттаририши мұздығы және Дакшини Риши мұздығы бар. Олар кішігірім Үттари Нанда Деви және Дакшини Нанда Деви мұздықтарымен толықтырылады. Сыртқы қасиетті аймақ қасиетті аймақтың батыс үштен бірін алып, ішкі қасиетті аймақтан биік жоталармен бөлінген, олардың арасымен Риши Ганга ағып өтеді. Риши Ганга оны екіге бөледі: солтүстік жағында Дунагири мен Чангабангтың беткейлерінен төмен ағатын Рамани мұздығы, ал оңтүстігінде осы атпен аталатын шыңнан төмен ағатын Трисул мұздығы орналасқан. Бұл аймаққа сырттан кіруге болады (бірақ өткелден өту қажет). Сыртқы қасиетті аймақтан өткен алғашқы маңызды альпинистік экспедиция Т. Г. Лонгстаффқа тиесілі, ол 1907 жылы сол атпен аталатын мұздық арқылы Трисул I-ге көтерілді. Сол кезде альпинистік маусым аяқталып, экспедиция қолайсыз климаттық жағдайларға тап болды. Олар плутониймен отындырылған құрылғыны келесі жылғы альпинистік маусымда қайтадан талпыну ниетімен қалдырды. Келесі маусымдағы Үндістандық экспедиция құрылғыны бекітілген жерінен жоғалғанын анықтады. Күдік туғызғандай, құрылғы тас құлап, мұздықтарға қарай сырғып, плутонийін бірге алып кеткен болуы мүмкін. Құрылғыны қайтару үшін жасалған барлық келесі құпия экспедициялар сәтсіз аяқталды. 2018 жылы Уттаракханд штатының туризм министрі Сатпал Махарадж 50 жылдан астам бұрын жоғалған атомдық құрылғы Ганг суын ластауы мүмкін деген алаңдаушылығын білдіру үшін Үндістан Премьер-Министрімен кездескені хабарланды.
The Nanda Devi Sanctuary within the National Park can be divided into two parts, Inner and Outer. Together, they are surrounded by the main sanctuary wall, which forms a roughly square outline, with high, continuous ridges on the north, east and south sides. On the west side, less high but still imposing ridges drop from the north and south toward the Rishi Ganga Gorge, which drains the sanctuary towards the west. The Inner Sanctuary occupies roughly the eastern two thirds of the total area, and contains Nanda Devi itself and the two major glaciers flanking the peak, the UttariRishi Glacier and the Dakshini Rishi Glacier. These are fed by the smaller Uttari Nanda Devi and Dakshini Nanda Devi Glaciers respectively. The Outer Sanctuary occupies the western third of the total sanctuary, and is separated from the Inner Sanctuary by high ridges, through which flows the Rishi Ganga. It is split in two by the Rishi Ganga; on the north side lies the Ramani Glacier, flowing down from the slopes of Dunagiri and Changabang, and on the south lies the Trisul Glacier, flowing from the peak of the same name. This portion of the sanctuary is accessible to the outside (though requiring the crossing of a pass). The first serious climbing expedition to pass through the Outer Sanctuary was that of T. G. Longstaff, who climbed Trisul I in 1907 via the eponymous glacier. By that time the mountaineering season was concluding and the mission met with adverse climatic conditions. They left behind the plutonium fueled device with the intention of renewing their attempt during the next year's climbing season. The follow up Indian expedition during the next season found the device missing from where it was anchored. It probably fell down due to rock fall and slid towards the glaciers carrying its plutonium with it. All the follow up secret expeditions launched to retrieve the device met with failure. In 2018 it was reported that the Tourism Minister of Uttarakhand State Mr. Satpal Maharaj met the Prime Minister of India to express his apprehensions that the atomic device that had gone missing over 50 years ago might be polluting waters of the Ganges.