Кіріспе

Брюссель теміржолы және метро станциясы, Бельгия. Брюссель орталық теміржолы станциясы (; Station Brussel Centraal) – Бельгияның Брюссель қаласының орталық бөлігінде орналасқан теміржол және метро станциясы. Бұл Бельгиядағы екінші ең жұқ жүретін теміржол станциясы және Брюссельдің үш маңызды теміржол станциясының бірі, Брюссель Оңтүстік және Брюссель Солтүстік станцияларымен бірге. Экономикалық қиындықтар мен Екінші дүниежүзілік соғыс салдарынан ұзаққа созылған кешігулерден кейін 1952 жылы аяқталған. Брюссель орталық станциясы Брюссель метро жүйесінің 1 және 5 желілеріндегі Gare Centrale/Centraal Station станциясымен байланысты және Брюссель қалалық көлік компаниясының (STIB/MIVB) маңызды түйіні болып табылады.

Құрылыс басталуы мен құрылысы

19-шы ғасырдың соңы мен 20-шы ғасырдың басында Брюссельдің Солтүстік және Оңтүстік вокзалдары Брюссельдегі басты теміржол станциялары болды (Брюссельдің Солтүстік вокзалы сол жердегі Алле Верте / Грондреф теміржол станциясын бірте-бірте ығыстырды). Дегенмен, олар бүгінгі Кіші сақина (Брюссельдің ішкі сақиналық жолы) бойымен өтетін жалғыз, жеткіліксіз рельс жолымен ғана байланысты болды. Екі станцияны тұрақтырақ байланыстыру үшін көптеген ұсыныстар енгізілді. Нәмісакер, 1909 жылы тікелей байланыс құруды міндеттейтін заң қабылданды, бірақ жобаның аяқталуына жарты ғасырға жуық уақыт кетті. 1910 жылы белгілі сәулетші Виктор Хортаға Орталық вокзал кешенін жобалау тапсырылды. Ол бастапқы нұсқасын 1912 жылы аяқтады. Станция жоспарлары бастапқыда кең ауқымды қалалық жаңару жобасын қамтыды, о үшін жер сатып алынып, 1920 жылдары 1000-нан астам ғимарат бұзылды. Путерри / Путерри ауданы жер асты вокзалы мен ғимарат кешеніне орын ашу үшін бұзыла бастады. Алайда, Бірінші дүниежүзілік соғыс жұмысты тоқтатты. Соғыстан кейін қаржылық шектеулер жұмыстың көлемін азайтты, ал 1927 жылы Бельгия үкіметі жобаны толығымен тоқтатты. 1935 жылы жобаға арналған жаңа кеңсе құрылып, жұмыс қайта басталды. Орталық вокзал байланыс торабы ретінде жоспарланды. Бірақ Екінші дүниежүзілік соғыс құрылысты тағы да баяулатты. Құрылыстағы үзілістер мен кешігулер нәтижесінде ондаған жылдар бойы кең аумақтар қираған қалдықтар мен кратерлерге толы болды. Хорта соғыс аяқталғаннан кейін вокзалға қайта оралды. Оның 1947 жылы қайтыс болуынан кейін, вокзал құрылысы архитектор Фернан Бранфоның ұлы Макс Бранфо басқаратын сәулетшілер тобына тапсырылды. Брунфо Хортаның жоспарлары бойынша ғимаратты аяқтады, оларды кеңейтіп, Завентем қалашығындағы Брюссель әуежайына жаңа теміржол желісін, сондай-ақ жаяу жүргіншілерге арналған бірнеше жер асты жолдарын қосты. Вокзал, ақыры, 1952 жылдың 4 қазанында ашылды. Вокзалдың бас залында ашылуды еске түсіретін екі ескерткіш тақта орнатылған. Екінші тақтаның сол жағында Фернан Бранфоның суреті салынған медальон орналасқан.

21 ғасыр

Орталық вокзал 2004 және 2010 жылдар аралығында қазіргі пайдалану деңгейіне (ең қарбалас күндері күніне 150 000 жолаушыға дейін жететін) сәйкес келтіру үшін жаңартылды. Осы кезде екі жаңа кіреберіс салынды, ал басты кіреберіс кеңінен жөнделді. Станцияның алдында "Еуропа төңірегі" (Carrefour de l'Europe/Europakruispunt) деп аталатын жаяулар алаңы құрылды. Содан кейін вокзалдың басты станциясын метро аялдамасымен байланыстыратын туннельді жаңарту жоспары жасалды. Ол тозығы жеткен, лас және әрдайым несеп иісімен тоңған деп сипатталды. Бұл жобаны жүзеге асыру үшін 2010 жылы архитектуралық фирма шақырылды. Жобаның мақсаты – көптеген саяхатшылар үшін Брюссельге жақсы "терезе" жасау болды. Жаңа туннель, сондай-ақ жарықтандырылған және граффитиге төзімді орта 2013 жылы аяқталды. 2017 жылғы маусымдағы Брюссельдегі сәтсіз шабуыл кезінде исламист-жихадист Орталық вокзалда портфель бомбасын жаруға тырысты, бірақ ешкім зардап шекпеді. Шабуылшы сол кезде вокзалды күзетіп жүрген сарбаздардың бірімен атып өлтірілді. 2018 және 2019 жылдар аралығында Солтүстік-Оңтүстік байланысының туннелі өрт кезінде желдету және түтін шығару жүйесін жақсарту үшін жаңартылды. Күмбезді тіреп тұрған бағаналармен бөлінген алты полосалы жер асты туннелі, тұрақты аралықта орналасқан өртке қарсы есіктермен жабдықталған қабырғалармен бөлінген үш бөлікке айналдырылды (бұл бағаналар арасындағы кеңістіктерді қабырғалау арқылы жасалды). Орталық вокзал платформаларының соңғы бөліктері де жаңарту жұмыстарына ілікті.

Ерекшеліктері

Брюссель орталық вокзалында алты рельс бар, олар үш аралдық платформамен қамтамасыз етілген. Бұл жер астында, Бульвар де л'Императрице/Кейзеринлаан, Рю де л'Инфанте Изабелла/Инфанте Изабелластраат, Кантерстин/Кантерстин және Рю де ла Путтерри/Путеррижстраат көшелері арасындағы қалалық блоктардың астында орналасқан. Бас кіреберіс және билет кассасы Бульвар де л'Императрицеде жер деңгейінде орналасқан, ал басқа көшелерде де бірнеше кіреберістер бар. SNCB/NMBS станциясы, оның негізгі залы билет автоматтарымен жабдықталған. Мүмкіндігі шектеулі адамдар үшін де жабдықтар мен қызметтер қолжетімді. Теміржол вокзалы қаланың ортасында орналасқанмен, оның сыйымдылығы қазіргі қолданылу деңгейіне (жұмыс күнінде 70 000 жолаушы) сай келмейді, тіпті болашаққа да. Жақында интерьер мен платформалар жаңартылды, бірақ негізгі мәселе (яғни, сыйымдылықтың жетіспеуі) түбегейлі шешілген жоқ. Станцияны кеңейту туралы ұсыныстар болды, бірақ олардың ешқайсысы кең қолдау таппады. Бүгінде, ең жұмсақ сәттерде сағатына шамамен 96 пойыз станцияның алты платформасын пайдаланады. Келесі он жылда жолаушылар санының жылына 4%-ға өсуі күтілуде, сондықтан Бельгия теміржол желісінің операторы Infrabel теміржол қуатын және станцияны кеңейту қажет деп санайды. Infrabel компаниясының бас директоры тиісті кеңейтуге кем дегенде 1 миллиард еуро жұмсалатынын бағалады. Дегенмен, барлық тиісті органдарды келісімге келтіру әлі де қиын болып тұр. Кейбір мамандар 1911 және 1952 жылдар аралығында жүргізілген бастапқы құрылыстың салдарынан туындаған ұзақ кешігулер мен жақын маңайдағы блоктардың кең ауқымда бұзылуына байланысты Солтүстік-Оңтүстік бағытындағы кеңейту туралы әңгімелерге қарсы жалпы табу бар екенін айтады.

Метро станциясы

Gare Centrale/Centraal Station деп аталатын метро станциясы теміржол стансасынан бес минуттық жерде, Marché au bois/Houtmarkt астында орналасқан, және жаяу өткел туннелі арқылы оған қол жеткізуге болады. Ол алғаш рет 1969 жылдың 17 желтоқсанында De Brouckère мен Schuman арасындағы трамвай желісінде преметро (жер асты трамвайы) станциясы ретінде ашылды. Бұл преметро желісі 1976 жылдың 20 қыркүйегінде толыққанды метро статусына дейін жаңартылды. Содан кейін, 2009 жылдың 4 сәуірінде Брюссель метрополитенінің қайта ұйымдастырылуынан кейін, ол қазір Брюссель қаласын шығыстан батысқа дейін кесіп өтетін 1 және 5 метро желілерінің ортақ учаскесінде орналасқан.