Вампирдің Қаны (Vampirding Qany)

Кіріспе

Генри Кэсс 1958 жылы түсірген британдық фильм, Флоренс Мариаттың романы бойынша түсірілген.

«Вампирдің қаны» – Генри Кэсс режиссерлік еткен, Дональд Вулфит, Барбара Шелли және Винсент Болл бас рөлдерде ойнаған 1958 жылғы британдық түсті қорқыныш фильмі. Фильмді Роберт С. Бейкер мен Монти Берман «Темпеан Фильмз» үшін Жимми Сангстердің сценарийі бойынша түсірді. Фильмнің АҚШ-тағы көрсетілімі 1958 жылдың қазан айында «Универсалдың» «Кампустағы монстр» (1958) фильмімен бірге қос фильм ретінде өтті. Трансильваниядағы оқиғасы, өзін жандандырып тұратын қан тобын анықтау және қан құю эксперименттері үшін қылмыстық психозбен ауырған түрмедегі тұтқындарды пайдаланатын ғалым туралы.

Сюжет

1874 жылы Трансильваниядағы қабірге бір адамның денесі көміді. Қазагер оның жүрегіне қада тігеді. Содан кейін Карл, денсаулығы мүгедек болғандықтан, жасырынған жерінен шығып, қабір қазушыны өлтіреді. Карл мас күйдегі дәрігерді шақырып, денесіне жүрек трансплантациясын жасатып, сосын дәрігерді өлтіреді. Алты жыл өткен соң доктор Джон Пьер "адам өліміне әкеп соққан қасақана қателік" жасады деген айыппен сотталды, себебі бұрын ешқашан сәтті орындалмаған шұғыл қан құю операциясы сәтсіз аяқталып, науқасы қайтыс болды. Джонның никесіне тұрған Мадленнің көз алдында Джон өмір бойына түрмеге қамалды. Бірақ оның орнына оны доктор Каллистрат басқаратын, ақыл-есі дұрыс емес қылмыскерлерге арналған түрмеге жіберді. Джон Каллистратпен кездескенде, оның қан тобын анықтау бойынша зерттеулеріне көмектесу керектігін біледі, осылайша қан құю процедурасы қауіпсіз болуы мүмкін, әсіресе аты-жөні белгісіз "сирек және қауіпті қан ауруымен" ауырғандарға. Сотта Джон науқастың өліміне ешқандай жол жоқ екенін айтып, судьядан Женевадағы профессор Майнстерге хат жазып, оның жағынан қолдау сұрады. Судья ол бұрыннан да хат жазғанын, бірақ Майнстер Джонды білмейтінін жауап бергенін айтты. Мадлен мен оның туысының өтінішімен Майнстер Трансильванияға сапар шегеді, онда олар Түрме комиссиясының мүшесі Ауронмен кездеседі. Майнстер соттың оған ешқашан хабарласқанын жоққа шығарады. Каллистраттың жалақысын алатын Аурон Майнстерге жазылған хатты ұстап алып, жалған жауап жазады. Енді ол істі қайта қарауы керек. Джон жұмысына наразы болады, себебі қанды тұтқындардың еркінен тыс алады, олардың көпшілігі қайтыс болады. Аурон Каллистратқа келіп, түрме комиссиясы Джонды босатуға бұйрық бергенін айтады. Каллистрат Джонға комиссия оның шағымын қабылдамағанын хабарлайды және комиссияға Джон мен тағы бір тұтқын Курт қашуға тырысқанда қаза тапқанын мәлімдейді. Джон мен Курт қашуға әрекеттенседі, бірақ сәтті болмайды. Куртті, әрине, түрмеде тәртіп сақтайтын қатыгез добермандар өлтіреді. Мадлен Джонның өлгеніне сенбей, Каллистраттың үй шаруасын жүргізу үшін үй шаруашылығына жұмысқа орналасады. Джон Курттің қабірінің бос екенін біледі. Аурон тағы да Каллистратқа келіп, бұрынғы кездесуде Мадленді таниды. Аурон оның бөлмесіне барып, зорлауға тырысады, бірақ Мадленге ғашық болған Карл оны тоқтатады. Каллистрат оқиғаның мән-жайын білуді талап етеді. Мадлен оған болған жағдайды айтады. Аурон мұны жоққа шығарып, Каллистратқа Джонмен қарым-қатынасы туралы айтады. Каллистрат оны қуады. Аурон намыстанып, Каллистратты әшкерелеумен қорқытады. Кеткен соң Каллистрат Карлды оның артынан жібереді, ал Ауронды ешкім көрмейді. Каллистрат Мадленді зертханасына алып барып, қабырғаға тізгілейді. Джон оны құтқаруға келеді, бірақ ол да тізгіленеді. Каллистрат Карлға Мадленді операциялық үстелге байлап қоюды бұйырады, бірақ Карл бас тартады. Каллистрат оны атып өлтіреді. Каллистрат оны өзі байлап, енді тек бір қол мен бір басы қалған Куртты шығарып алады. Каллистрат Джонға оның бұрын қанмен жұмыс істегендігі үшін вампир ретінде жазаланғанын, бірақ өзін тоқтатылған анимацияға енгізгенін айтады. Жүрек трансплантациясы оны қайта тірілткен, бірақ енді ол бұрын айтқан "сирек және қауіпті қан ауруына" шалдыққан. Оған үнемі қан құю керек, ол көптеген тұтқындардың қанын сорған. Ол енді Куртқа Мадленнің қанын құюды жоспарлап отыр. Джон Куртқа "қарсы тұр" деп айқайлайды, ал Курт Каллистраттың қолын қысып алады. Күрескенде олар Джонның Каллистратты есінен айнытып, өзін босатуға жеткілікті жақын келеді. Курт күштен қайтыс болады. Джон Мадленді босатып, Каллистратты тұтқынға алады, түрмеден еркін өтуді талап етеді. Олар босатылып кетеді, бірақ Каллистраттың атуынан аман қалған Карл иттерді босатып, күзетшілер оны қайтадан атып өлтіреді. Доберамандар Каллистратты жыртып жібереді.

A man's body wrapped in a shroud is shoved into a Transylvania grave in 1874. An executioner drives a stake through its heart. Immediately afterward, Carl, severely physically disabled, emerges from hiding and kills the gravedigger. Carl summons a drunken doctor to perform a heart transplant on the body then murders the doctor. Six years later, Dr. John Pierre is convicted of "malpractice leading to manslaughter" after an emergency blood transfusion, which has never been done successfully, fails, killing his patient. As John's fiancée Madeleine watches, John is sentenced to life imprisonment in a penal colony. But instead, he gets sent to a Prison for the Criminal Insane, run by Dr. Callistratus. When John meets Callistratus, he learns that he is to help with Calistratus' blood typing research so that transfusions can be safely done, especially for those with an unnamed "rare and serious blood condition." At his trial, John maintained that the patient's death was unavoidable and asked the judge to write to Prof. Meinster in Geneva to vouch for him. The judge says he already had, but Meinster replied that he doesn't know John. At the request of Madeleine and her uncle, Meinster travels to Transylvania, where they meet with Auron, a member of the Prison Commission. Meinster insists that the court never contacted him. Auron, who is on Callistratus's payroll, had intercepted the letter to Meinster and forged a reply. He now must reopen the case. John grows increasingly uncomfortable with his work because the blood is from unwilling inmates, many of whom die. Auron revisits Callistratus and tells him that the Prison Commission has ordered John's release. Callistratus tells John that the commission has denied his appeal and informs the Commission that John and another inmate, Kurt, died in an escape attempt. John and Kurt then actually try to escape but fail. Kurt is presumably killed by the vicious Dobermans, which keep the prisoners in line. Madeleine refuses to believe that John is dead and takes a job as Callistratus' housekeeper so she can investigate. John discovers that Kurt's grave is empty. Auron visits Callistratus again and recognises Madeleine from their meeting. Auron goes to her room and attempts to rape her, but is stopped by Carl, who has fallen in love with her. Callistratus demands an explanation of the assault. Madeleine tells him what happened. Auron denies it and tells Callistratus about her relationship with John. Callistratus throws him out. Insulted, Auron threatens to expose Callistratus. After leaving, Callistratus sends Carl after him, and Auron is not seen again. Callistratus takes Madeleine to his laboratory and chains her to a wall. John arrives to rescue her but is also chained. Callistratus orders Carl to strap Madeleine to an operating table, but Carl refuses. Callistratus shoots him. Callistratus straps her down himself and wheels out Kurt, now just a torso with a head and one arm. Callistratus tells John that he was executed for being a vampire because of his previous work with blood, but had put himself into suspended animation. The heart transplant revived him, but he now has the "rare and fatal blood condition" he spoke of earlier. He needs constant transfusions and has drained all the blood of many inmates. He now intends to transfuse Madeleine's blood into Kurt. John yells to Kurt to "resist," and Kurt grips Callistratus' arm. As they struggle, they move close enough for John to knock Callistratus unconscious and free himself. Kurt dies from the exertion. John unstraps Madeleine and takes Callistratus hostage, demanding free passage from the prison. They walk free but Carl, who survived Callistratus' shot, frees the hounds then dies after being shot again by the guards. The Dobermans tear Callistratus to shreds.

Өндіріс

Фильмнің табысына "Франкенштейннің қарғысы" (1957) және "Дракуланың қорқынышы" (1958) фильмдері ықпал етті. Продюсерлер екі фильмнің де сценарийін жазған Джимми Сангстерді сценарий жасауға шақырды. Түсірілімдер төрт аптаға созылды. "Вампирдің қаны" фильмін Ұлыбританияда "Eros Films", ал АҚШ-та "Universal International" таратып шығарды. "Вампирдің қаны" фильмінің плакаттары оның Франция мен Ұлыбританияда көрсетілген кезде тек ересектерге арналған фильм саналғанын көрсетеді. Француз плакаттарында 16 жасқа дейінгілерге фильмді көруге тыйым салынғаны, ал Ұлыбритания плакаттарында фильмді 16 жасқа дейінгілерге көрсетуге тыйым салған Британдық киноцензуралар кеңесінің X сертификаты көрсетілген. X сертификаты "Eros Film Distributors" компаниясының саясатын көрсетеді, ол осы кезде "жаңа X сертификаты жолына" түскен еді. "Tempean Productions" X сертификаты бар фильмдерді ғана емес, сонымен қатар "Eros" компаниясының Ұлыбританияда да, американдық кинотеатрларда да сатылатын қосымша бағдарламаларды ұсыну саясатын қабылдады. Кинотеатрларда фильмдер көрсету сәтті болды. Заманауи газет жарнамасына сәйкес, 3 тамыз 1960 жылы Смиттаун, Пенсильваниядағы "Moonlite Drive In" кинотеатры сәрсенбі күні таңнан кешке дейін үш фильмді көрсетті: алғашқы фильм – "Вампирдің қаны" (американдық көрсетілімнен екі жылға жуық уақыт өткен соң), екіншісі – "Франкенштейннің кек алуы" (1958), үшіншісі – "Толқынды таудың ажары" (1956). Іс-шара ретінде, билеттері 13-ке біткен көрермендерге "Дракуланың қандық коктейлі", "Зомби шақыруы", "Бас сүйек чиптері", "Жынды жемістер", "Вуду спирттері" және "Құйрықты қасқыр сэндвичі" бар "Дракуланың буфеттік түскі асы" ұсынылды. "Вампирдің қаны" көптеген елдерде ұзақ уақыт бойы көрсетілді. 1958 жылдың 26 тамызында Лондондағы премьерадан кейін, ол 1958 жылдың қазанында АҚШ-та, содан кейін 1958 жылдың желтоқсанында Германияда, 1959 жылдың сәуірінде Нидерландыда, 1960 жылдың сәуірінде Францияда, 1960 жылдың шілдесінде Жапонияда, 1966 жылы Испанияда және 1969 жылдың қазанында Швецияда көрсетілді. Фильм Бельгия, Италия, Грекия және Бразилия кинотеатрларында да көрсетілді. 1986 жылы Францияда қайтадан көрсетілді. Заманауи сыншылардың пікірін қорытындылап айтқанда, киносыншы Билл Уоррен "фильм танымал болғанымен және әлі де оның жақтастары бар, «Вампирдің қаны» киносыншылар тарапынан аса ынтамен қабылданбады, бірақ көпшілігі оны орташадан жоғары деп санайды" деп жазады. Мысалы, "Los Angeles Times" газетінің Чарльз Стинсон "фильм туралы жақсы пікір білдіруге мүмкіндік болғанына қуаныштымын. Ол «ақылды сценарийленген және британдық актерлер тобымен жақсы ойналған»" деді. Уорреннің "қанағаттандыру қиын" деп атаған "The Hollywood Reporter" журналының Джек Моффит өзінің шолуында фильм "қазіргі отандық қорқынышты фильмдердің көптеген фильмдерінен гөрі көрермендердің назарын көбірек аударатынын" жазды. Генри Кастың режиссерлігі көрермендердің зеңдеуіне жол бермейді. Ұлыбританиядағы пікірлер әртүрлі болды. Фильм сыншысы Джон Гамильтонның айтуынша, "Film Daily" фильмді "қорқыныш фантастикасы санатындағы ең жақсы фильмдердің бірі" деп сипаттады. Ол "қайғылы және табиғаттан тыс нәрселерге батыл кіреді", ал "The Monthly Film Bulletin" оны "хакумда жазылған эссе" деп атап, продюсерлер "барлық түрлі әдістерді" қолданғанын мәлімдеді. Фильмге қатысты қазіргі заманғы көзқараспен қарасақ, тарихшы Пол Адамс "Вампирдің қаны" – бұл вампир туралы фильм емес, себебі атаудағы өлі емес жаратылыс шын мәнінде нағыз носферату емес, ғалым, ол жүрек трансплантациясы арқылы қайта тірілген және кейіннен жергілікті психикалық аурухананың тұтқындарынан алынған қан құю арқылы тірі қалған" дейді. Автор Пол Михан фильмді "Джимми Сангстердің сценарийіндегі қан, зорлық-зомбылық және садизммен толтырылған" деп атайды және "вампиризм туралы дәстүрлі түсінікке ғылыми фантастика элементін қосу" жақсы жұмыс істемейтінін атап өтеді. "Фильмдегі псевдонаука, мысалы, 19 ғасырдағы жүрек трансплантациясы және анимация, вампирлердің қайта тірілуіне ғылыми негіздеме іздеу кезінде сенімділікті күмәнге түсіреді". Уорреннің пікірінше, "Бұл оның класындағы кейбіреулерінен сәл жақсы, бірақ бұршақ бағыт, бүлінген сюжет және баяу темп оны жаңа болған кездегіден гөрі қазір нашар көрінеді. Бұл 1958 жылғы кітап бойынша қорқыныш, және ол өте жайсыз. Кастың режиссерлігі, ең жақсысы, жаяу жүргіншілік, бірақ оған ештеңе жасауға уақыт аз болған шығар". Уоррен фильмде кейбір ізгіліктерді табады, бірақ Джон Элфинктің көркемдік режиссерін "ақылға қонымды" деп атайды және "бірнеше жиынтық оңай көрінеді", мүмкін Джеффри Сихолмнің объективінің арқасында. Бірақ жалпы нәтиже көңіл көншітпейді, себебі Уолфит "Бела Лугосиге ұқсату үшін макияж жасалған, бірақ ол оған ұқсамайды" және "кейіпкерлер пайда болып, сөздерін айтып, тез жоғалып кетеді". Соңында, ол "Вампирдің қаны" бүгінде өтірік сапасымен ерекшеленеді: бұл ғылыми вампир туралы, Бела Лугосидің имитациясы бар жалған «Hammer» фильмі" деп жазады. "Вампирдің қаны" фильмінің плакаттары немесе фрагменттері 2004 жылғы Хэллоуин түнінде Эльвира жүргізген "Hollywood's Creepiest Creatures" телефильмінде көрсетілді.

The film was inspired by the success of Hammer's The Curse of Frankenstein (1957) and The Horror of Dracula (1958). The producers hired Jimmy Sangster, writer of both those movies, to do the screenplay. Shooting took four weeks. Blood of the Vampire was distributed in the UK by Eros Films and in the US by Universal International. Posters for Blood of the Vampire indicate that it was considered an adults only film in France and the UK at the time of its release. French posters note that viewing by people under age 16 was prohibited and UK posters show that the film carried an X Certificate from the British Board of Film Censors, which prohibited the exhibition of the movie to those under 16. The X Certificate is indicative of the activities of Eros Film Distributors, which had by then deliberately 'embarked on a new X certificate path'. Tempean Productions 'embraced' not only films designed to get an X cert, but also 'Eros's policy of offering co feature programmes which could be marketed not only in Britain, but also on the American drive in circuits'. Producing films for drive in theatres was apparently successful. According to a contemporary newspaper advertisement, the Moonlite Drive In in Smithtown, Pennsylvania, on Wednesday, 3 August 1960 ran a dawn to dusk triple feature with Blood of the Vampire as the first movie – nearly two years after its American release – Revenge of Frankenstein (1958) the second and The Beast of Hollow Mountain (1956) the third. As a promotion, attendees whose tickets ended in 13 were treated to 'Dracula's Buffet Luncheon', which consisted of 'Dracula's Blood Cocktail, Deviled Zombie Snacks, Crispy Skull Chips, Devil Fruit, Voodoo Spirits' and a 'Werewolf Tail Sandwich'. Blood of the Vampire was released over a considerable amount of time in a number of countries. After its London premiere on 26 August 1958, it opened in the US in October 1958 and was followed by Germany in December 1958, the Netherlands in April 1959, France in April 1960, Japan in July 1960, Spain in 1966 and Sweden in October 1969. The film also played in theatres in Belgium, Italy, Greece and Brazil. It was re released theatrically in France in 1986, as well. In summarizing contemporary reviews, film critic Bill Warren writes that "although the film was popular and still has its adherents, Blood of the Vampire was not greeted by much enthusiasm by film critics, although most thought it somewhat above average". For example, Charles Stinson of The Los Angeles Times wrote, "it is gratifying to be able to turn in an on the whole good report on the film. It is "intelligently scripted and well acted by a group of British performers". Jack Moffitt of The Hollywood Reporter, whom Warren calls "hard to please", wrote in his review that the film "rates more serious audience attention than most of the contemporary rash of domestic horror films. Direction by Henry Cass is brisk enough to keep yawning from being contagious to the audience". Reviews from the U. K. were mixed. According to film critic John Hamilton, Film Daily described the film as "one of the best films in the horror fiction category. It ventures into gore and supernatural with a headlong grandeur", while The Monthly Film Bulletin took a dimmer view, calling it "an essay in hokum" and stating that the producers incorporated "every trick of the macabre and the horrific they can legitimately introduce". In a more modern view of the film, historian Paul Adams points out that 'Blood of the Vampire is a vampire film in name only as the undead creature of the title is in fact a human scientist, rather than a true nosferatu, resurrected from beyond the grave by an impromptu heart transplant and subsequently kept alive by frequent and gory Eastman Color blood transfusions courtesy of the inmates of a local insane asylum". Author Paul Meehan calls the film "packed with the blood, gore and sadism of Jimmy Sangster's script" and notes that "grafting an element of science fiction onto the traditional notion of vampirism" doesn't work all that well. "The film's pseudoscience, such as do it yourself 19th century heart transplant surgery and suspended animation, strains credulity while reaching for a scientific rationale for vampire resurrection". In Warren's view, "It's a shade better than some of its class, but the lumpy direction, muddled plot, and slow pace make it look much worse now than it did when it was new This is horror by the book, circa 1958, and it's pretty drab Cass' direction is, at best, pedestrian, but he probably had little time to do anything". Warren finds some virtue in the film, though, calling the art direction by John Elphink "imaginative" and noting that "several sets seem positively cavernous", probably because of lens choice by cinematographer Geoffrey Seaholme. But overall the result is disappointing because Wolfit "is made up to resemble Bela Lugosi, which he otherwise does not" and because "characters pop up, deliver their lines, and are quickly disposed of". In the end, he writes, "Blood of the Vampire is notable today for its bogus qualities: it is a fake Hammer film, about a scientific vampire, with an imitation Bela Lugosi". Film posters or clips were shown in the made for television film Hollywood's Creepiest Creatures, hosted by Elvira, and airing on Halloween Night 2004.

Үй бейнесі

"Вампирдің қаны" фильмін АҚШ-та ондаған жылдар бойы үйде көруге болады. Ол алғаш рет 1978 жылы VHS және Betamax форматтарында Magnetic Video компаниясы арқылы шықты. Кейіннен Gorgon Films 1993 жылы осы фильмді VHS-те қайта жарыққа шығарды. 2006 жылы Dark Sky Films DVD нұсқасын ұсынды. Ұлыбританияда фильмді табу оңай болмаған. Харди 1986 жылы "оның барлық түпнұсқалары жойылған сияқты" деп жазған. Ұлыбританияда үйде көруге қолжетімді болғандығы туралы алғашқы мәлімет Simply Media компаниясының 2007 жылғы DVD шығарылымында пайда болды.