Кіріспе
Британдық сәулетшілер корольдік институтының табындауы. Корольдік алтын медаль архитектура саласындағы жыл сайынғы марапаттама болып, британ монархының атынан британдық сәулетшілердің корольдік институтымен халықаралық архитектураға елеулі үлес қосқан тұлғалар немесе ұйымдарды мойындау мақсатында табыс етіледі. Бұл медаль жекелеген ғимарат үшін емес, еңбектердің ерекше жиынтығы үшін беріледі, сондықтан ол қазіргі сәнділіктері үшін ғана тағайындалмайды. Медаль алғаш рет 1848 жылы Чарльз Роберт Кокерлге табыс етілді, ал екінші иегері 1849 жылы итальяндық Луиджи Канина болды. Жеңімпаздардың арасында 19 және 20 ғасырлардың ең ықпалды сәулетшілері бар, олардың ішінде Эжен Вайолет ле Дюк (1864), Франк Ллойд Райт (1941), Ле Корбюзье (1953), Уолтер Гропиус (1956), Людвиг Мис ван дер Роэ (1959) және Бакминстер Фуллер (1968) кіреді. Марапатқа кез келген ұлттан келген үміткерлер қатыса алады. Медальды алғандардың барлығы сәулетшілер емес. Сондай-ақ, 20 ғасырдың ең маңызды ғимараттарының құрылысында маңызды рөл атқарған Ове Аруп (1966) және Питер Райс (1992) сияқты инженерлер де мойындалды. Архитектура туралы ықпалды жазушыларға, оның ішінде Роберт Уиллис (1862), Николас Певснер (1967), Джон Саммерсон (1976) сияқты ғалымдар, сондай-ақ Льюис Мамфорд (1961) және Колин Роу (1995) сияқты теоретиктер де бірнеше рет марапатталды. Сэр Остин Генри Лейард (1868), Карл Ричард Лепсиус (1869), Мельхиор де Воге (1879), Генрих Шлиман (1885), Родольфо Ланчани (1900) және сэр Артур Эванс (1909) сияқты археологтар, сондай-ақ Лорд Лейтон (1894) және сэр Лоуренс Алма Тадема (1906) сияқты суретшілер де құрметпен ескерілді. 1999 жылы Барселона қаласына табыс етілген марапат – тағы бір ерекше жағдай.
The Royal Gold Medal for architecture is awarded annually by the Royal Institute of British Architects on behalf of the British monarch, in recognition of an individual's or group's substantial contribution to international architecture. It is given for a distinguished body of work rather than for one building and is therefore not awarded for merely being currently fashionable. The medal was first awarded in 1848 to Charles Robert Cockerell, and its second recipient was the Italian Luigi Canina in 1849. The winners include some of the most influential architects of the 19th and 20th centuries, including Eugène Viollet le Duc (1864), Frank Lloyd Wright (1941), Le Corbusier (1953), Walter Gropius (1956), Ludwig Mies van der Rohe (1959) and Buckminster Fuller (1968). Candidates of all nationalities are eligible to receive the award. Not all recipients were architects. Also recognised were engineers such as Ove Arup (1966) and Peter Rice (1992), who undoubtedly played an outstanding role in the realisation of some of the 20th century's key buildings all over the world. Repeatedly, the prize was awarded to influential writers on architecture, including scholars such as the Rev Robert Willis (1862), Sir Nikolaus Pevsner (1967), and Sir John Summerson (1976), as well as theoreticians such as Lewis Mumford (1961) and Colin Rowe (1995). It honoured archaeologists such as Sir Austen Henry Layard (1868), Karl Richard Lepsius (1869), Melchior de Vogüé (1879), Heinrich Schliemann (1885), Rodolfo Lanciani (1900) and Sir Arthur Evans (1909), and painters such as Lord Leighton (1894), and Sir Lawrence Alma Tadema (1906). Another notable exception was the 1999 award to the city of Barcelona.
Алушылардың тізімі
+ЖылТұтынушыҰлты2024Лесли ЛоккоГана/Шотландия2023Ясмин ЛариПакистан2022Балкришна Виталдас ДошиҮндістан2021Сэр Дэвид АджайҰлыбритания/Гана2020Графтон Архитекторлар (Шелли Макнамара мен Ивонн Фарреллдің бірлесіп құрған практикасы)Ирландия2019Сэр Николас ГримшоУлыбритания2018Нев БраунАҚШ/Ұлыбритания2017Паулу Мендес да РошаБразилия2016Дэме Заха ХадидҰлыбритания/Ирак2015Шейла О'Доннелл және Джон Туоми (O'Donnell & Tuomey негізін қалаушылар)Ирландия2014Джозеф РайквертҰлыбритания2013Петер ЦумторШвейцария2012Герман ГерцбергерНидерланды2011Дэвид ЧипперфилдҰлыбритания2010I. M. ПейҚытай/АҚШ2009Álvaro Siza VieiraПортугалия2008Эдвард КуллинанҰлыбритания2007Herzog & de MeuronШвейцария2006Тойо ИтоЖапония2005Фрей ОттоГермания2004Рем КулхасНидерланды2003Рафаэль МонеоИспания2002ArchigramҰлыбритания2001Жан НувельФранция2000Фрэнк ГериАҚШ1999Барселона қаласыИспания1998Оскар НимейерБразилия1997Тадао АндоЖапония1996Гарри СейдерАвстрия/Австралия1995Колин РоуҰлыбритания/АҚШ1994Майкл және Патриция ХопкинсҰлыбритания1993Джанкарло Де КарлоИталия1992Петер РайсИрландия1991Колин Стенсфилд СмитҰлыбритания1990Альдо ван ЭйкНидерланды1989Ренцо ПианоИталия1988Ричард МейерАҚШ1987Ральф ЭрскинҰлыбритания1986Арата ИзозакиЖапония1985Сэр Ричард РоджерсҰлыбритания1984Чарльз КорреаҮндістан1983Сэр Норман ФостерҰлыбритания1982Бертольд ЛюбеткинҰлыбритания/Грузия1981Сэр Филипп ДаусонҰлыбритания1980Джеймс СтирлингҰлыбритания1979Чарльз және Рэй ЭймсАҚШ1978Йорн УтзонДания1977Сэр Денис ЛасдунҰлыбритания1976Сэр Джон СаммерсонҰлыбритания1975Майкл СкоттИрландия1974Поуэлл және МояҰлыбритания1973Сэр Лесли МартинҰлыбритания1972Луис КанАҚШ1971Хьюберт де Кронин ХастингсҰлыбритания1970Роберт МэтьюҰлыбритания1969Джек КояҰлыбритания1968Бакминстер ФуллерАҚШ1967Сэр Николаус ПевснерҰлыбритания1966Ове АрупҰлыбритания1965Кензо ТангеЖапония1964Эдвин Максвелл ФрайҰлыбритания1963Уильям Холфорд, Барон ХолфордҰлыбритания1962Свен МаркелиусШвеция1961Льюис МамфордАҚШ1960Пьер Луиджи НервиИталия1959Людвиг Мис ван дер РоеГермания/АҚШ1958Роберт Шофилд МоррисКанада1957Алвар АалтоФинляндия1956Уолтер ГропиусГермания/АҚШ1955Джон Мюррей ИстонҰлыбритания1954Сэр Артур Джордж СтивенсонҰлыбритания1953Ле КорбюзьеФранция1952Джордж Грей ВорнумҰлыбритания1951Эммануэль Винсент ХаррисҰлыбритания1950Эль СаариненФинляндия1949Сэр Говард РобертсонҰлыбритания1948Огюст ПерреФранция1947Сэр Альберт РичардсонҰлыбритания1946Сэр Патрик АберкромбиҰлыбритания1945Виктор ВеснинКСРО1944Сэр Эдвард МауфҰлыбритания1943Сэр Чарльз Герберт РайлиҰлыбритания1942Уильям Кертис ГринҰлыбритания1941Фрэнк Ллойд РайтАҚШ1940Чарльз ВойсиҰлыбритания1939Сэр Перси ТомасҰлыбритания1938Ивар ТенгбомШвеция1937Сэр Раймонд УнвинҰлыбритания1936Чарльз ХолденҰлыбритания1935Виллем Марин ДудокНидерланды1934Генри Воган ЛанчестерҰлыбритания1933Сэр Чарльз Рид ПирсҰлыбритания1932Хендрик Петрус БерлажНидерланды1931Сэр Эдвин КуперҰлыбритания1930Перси УортингтонҰлыбритания1929Виктор ЛалуФранция1928Сэр Гай ДоуберҰлыбритания1927Сэр Герберт БейкерҰлыбритания1926Рагнар ОстбергШвеция1925Сэр Джайлс Гилберт СкоттҰлыбритания1924Сыйлық жоқN/A1923Сэр Джон Джеймс БернетҰлыбритания1922Томас ГастингсАҚШ1921Сэр Эдвин ЛютьенсҰлыбритания1920Шарль ЖироФранция1919Леонард СтоуксҰлыбритания1918Эрнест НьютонҰлыбритания1917Анри Поль НеноФранция1916Сэр Роберт Рованд АндерсонҰлыбритания1915Фрэнк ДарлингКанада1914Жан Луи ПаскальФранция1913Сэр Реджинальд БломфилдҰлыбритания1912Базиль ШампнейҰлыбритания1911Вильгельм ДёрпфельдҰлыбритания1910Сэр Томас Грэм ДжексонҰлыбритания1909Сэр Артур ЭвансҰлыбритания1908Оноре ДаумеФранция1907Джон БелчерҰлыбритания1906Сэр Лоуренс Алма-ТадемаНидерланды1905Сэр Астон ВеббҰлыбритания1904Огюст ШоизиФранция1903Чарльз Фоллен МакКимАҚШ1902Томас Эдвард КолкаттҰлыбритания1901Сыйлық жоқN/A1900Родольфо ЛанчаниИталия1899Джордж Фредерик БодлиҰлыбритания1898Джордж АйтчисонҰлыбритания1897Пьер КуйперсНидерланды1896Сэр Эрнест ДжорджҰлыбритания1895Джеймс БруксҰлыбритания1894Лорд ЛейтонҰлыбритания1893Ричард Моррис ХантАҚШ1892Сезар ДалиФранция1891Сэр Артур БломфилдҰлыбритания1890Джон ГибсонҰлыбритания1889Сэр Чарльз Томас НьютонҰлыбритания1888Барон Теофил фон ХансенАвстрия1887Эван КристианҰлыбритания1886Чарльз ГарньеФранция1885Генрих ШлиманГермания1884Уильям БаттерфилдҰлыбритания1883Франсис ПенроузҰлыбритания1882Генрих фон ФерстельАвстрия1881Джордж ГодвинҰлыбритания1880Джон Лафборо ПирсонҰлыбритания1879Маркиз Мелхиор де ВогеФранция1878Альфред ВотерхаусҰлыбритания1877Чарльз БарриҰлыбритания1876Жозеф Луис ДюкФранция1875Эдмунд ШарпҰлыбритания1874Джордж Эдмунд СтритҰлыбритания1873Томас Генри УайаттҰлыбритания1872Фридрих фон ШмидтГермания/Австрия1871Джеймс ФергюсонҰлыбритания1870Бенджамин ФеррейҰлыбритания1869Карл Ричард ЛепсиусГермания1868Сэр Остин Генри ЛейардҰлыбритания1867Шарль ТексьеФранция1866Сэр Мэтью Дигби УайаттҰлыбритания1865Сэр Джеймс ПеннетхорнҰлыбритания1864Эжен Виолле-ле-ДюкФранция1863Энтони СальвинҰлыбритания1862Реверенд Роберт УиллисҰлыбритания1861Жан Батист ЛесюрФранция1860Сидней СмиркеҰлыбритания1859Сэр Джордж Гилберт СкоттҰлыбритания1858Фридрих Август ШтюлерГермания1857Оуэн ДжонсҰлыбритания1856Сэр Уильям ТайтҰлыбритания1855Жак Игнас ХитторфФранция1854Филип ХардвикҰлыбритания1853Сэр Роберт СмиркеҰлыбритания1852Лео фон КленцеГермания1851Томас Левертон ДональдсонҰлыбритания1850Сэр Чарльз БарриҰлыбритания1849Луиджи КанинаИталия1848Чарльз Роберт КокереллҰлыбритания