Кіріспе

Фреуденберг – Германияның Солтүстік Рейн-Вестфалия жеріндегі Зиген-Витгенштейн ауданындағы қала. Қала Голландия-неміс демалыс жолы – «Оранж жолы» арқылы Оранж үйімен байланысты қалалар мен аймақтарға қосылады.

Орналасқан жері

Фройденберг теңіз деңгейінен 243 және 505 метр биіктіктегі төбелі жоталарда жатыр. 17 құрамына кіретін елді мекендер шамамен 55 км² аумақты бөліседі, оның үштен екісі жапырақты және шырша ормандарынан тұрады.

Құрылтайшы қауымдастықтар

Бүкіл муниципалитетпен бірдей атауды иеленетін негізгі қаладан басқа, Алхен, Боттенберг, Бюль, Бюшергрунд, Дирленбах, Хейсберг, Хогенхайн, Линденберг, Маусбах, Нидерхейслинген, Нидерхольцклау, Нидерндорф, Оберфишбах, Оберхейслинген, Оберхольцклау және Плиттершаген деп аталатын он алты шағын елді мекен бар. Олардың ішінде негізгі қала ең ірісі, ал одан кейін көлемі бойынша екіншісі – Бюшергрунд, ол өз кезегінде Бюшен, Эйхен, Анштосс және Боксзайфен деп аталатын төрт бөлікке бөлінеді.

Тарих

Фрейденберг қаласы қазіргі түрінде 1969 жылдың 1 қаңтарындағы муниципалды реформа нәтижесінде құрылды. Оған бұрынғы он жеті тәуелсіз муниципалитеттер: Альхен, Боттенберг, Бюль, Бюшергрунд, Дирленбах, Фрейденберг, Хейсберг, Хогенхайн, Линденберг, Маусбах, Нидерхейслинген, Нидерхольцклау, Нидерндорф, Оберфишбах, Оберхейслинген, Оберхольцклау және Плиттерсхаген біріктірілді. Ең көне құрамына кіретін қауымдардың ең алдымен 11 ғасырда құжаттарда есімдері аталған екі муниципалитет – Плиттерсхаген және Оберхольцклау, 1079 жылғы жазбаларда кездеседі. Фрейденберг 15 ғасырдың басынан бастап амт және сот орыны болғандығы мәлім. Фрейденберг ауылы мен қамалы туралы алғашқы жазбаша куәлік 1389 жылға датылады. Қамал Нассау графтары Вейбе аңғары үстінде олардың иеліктерінің бұрышы ретінде бірге жаңа қоныспен салынды. Нассау, Вианден және Диц графтары Иоганн IV 1456 жылдың 7 қарашасында Фрейденберг тұрғындарына «бостандық құқықтарын» сыйлады. Бұл қала құқығының минималды деңгейі болғанымен, қалаға осы мәртебе берілгенін куәландыратын құжат Фрейденбергке қала құқығы берілгенін көрсетеді. Құжаттар Фрейденбергтің «флекен», яғни базар қаласы ретінде ерте қалыптасқанын көрсетеді. Тарихи қала орталығының атауы әлі күнге дейін Alter Flecken (alt – «ескі» деген мағынаны білдіреді; -er – грамматикалық жұрнақ) болып сақталып келеді. 1540 жылы қамал мен қала күшті өрттен зардап шекті. Уильям Байдың бұйрығымен 16 ғасырдың ортасында жаңа құрылыс жұмыстары басталды. Базар қаласына төрт қақпасы бар жаңа қала қабырғасы салынды. Солтүстік-батыс жағында Хогенхайнер Тор, солтүстік-шығысында Вайхертор, оңтүстік-шығысында Брастор және оңтүстік-батысында Шультор (Тор – «қақпа» деген мағынаны білдіреді) бой көтерді. Алайда, 1666 жылдың 9 тамызында болған тағы бір өрт қаланы қайтадан қиратып жіберді. Ханзада Иоганн Мориц фон Нассау-Зиген қаланы 1540 жылы жоспарланған, өртке дейін болған құрылымын сақтап, қайтадан салды. Бірақ қамал қалпына келтірілмеді, және бүгінгі күнге дейін оның тек бірнеше қабырғасы ғана сақталған. 1969 жылы аталған он жеті бұрынғы муниципалитеттердің бірігуі нәтижесінде жаңа, үлкен Фрейденберг қаласы құрылды.

Елтаңба

Фреуденбергтің азаматтық елтаңбасында бейнеленген нәрсе қамал немесе қала қақпасы деп әртүрлі жорытқызылады. Егер ол қала қақпасы болса, геральдикалық тұрғыдан былай сипаттауға болады: лазурь түсті тік тісті қала қақпасы, алтын түсті екі тік тісті мұнарасы бар. Қай жағдайда болсын, 1911 жылы бекітіліп, 1970 жылы қайта расталған қаланың қазіргі елтаңбасы 1473 жылға дейінгі қаладағы ең көне белгілі мөрге негізделген. Бұл мөрдің түсі белгісіз болған, ал бүгін көрініп тұрған көк және алтын түстер Нассау-Зиген әулетінің ескі түстері болып табылады.

Қалалық серіктестіктер

Мор, Венгрия, жастар алмасу бағдарламаларының нәтижесінде пайда болған.

Театр

Фреуденберг Оңтүстік-Батыс Ашық аспан астындағы сахнасында, орман мен тік жарлардың көрікті фонында, балалар мен ересектерге арналған екі жаңа қойылым жыл сайын қойылады. Жыл сайын шатыры бар көрермендер трибунасымен бірге ашық сахнаға шамамен 50 000 адам келеді.

Мұражайлар

Қалалық мұражайда (Stadtmuseum) жергілікті және экономикалық тарихқа қатысты экспонаттар бар. Ерекше назар аударуға тұрарлық нәрсе – үйдің сағаттар жинағы. Техникалық мұражайда (Technikmuseum) аймақтың сауда және өнеркәсіп тарихымен байланысты экспонаттар қойылған. Мұражайдың ең бастысы – 1904 жылы жасалған бу машинасы. Сонымен қатар, мұражайда түрлі дөңгелекті көлік құралдары да көрсетілген.

Ғимараттар

"Alter Flecken" – Фрейденбергтің тарихи орталығы, толығымен жартылай ағаштан салынған үйлерден тұрады. Ол 17 ғасырдың шағын қалашасы сияқты көрінеді. "Alter Flecken" Солтүстік Рейн-Вестфалия штатының мәдени атласына ("Kulturatlas des Landes Nordrhein Westfalen") "халықаралық маңызы бар сәулеттік ескерткіш" ретінде енгізілген. 1585 жылы Фрейденберг жеке приход алғаннан кейін, евангелистік шіркеу "бекініс шіркеуі" ретінде салынды (яғни, архитектурасы әскери бекініске ұқсас). Қоңырау мұнарасы – бұрынғы қамалдың қазірге дейін сақталған жалғыз мұнарасы. Оберхолцклаудағы шіркеу 13 ғасырдың басында салынған және романдық стильдегі архитектурасымен көзге түседі, бірақ готикалық стильге өтуді анық көрсетеді. Іргелес пасторлық үй 1608 жылы жартылай ағаштан салынған.

Фильмнің фондық түсірілімі

Бұл қала, мысалы, Детлев Бактың фильмінде, сырттай әдемі әрі ұқыпты көрінетін, жақсы мінезді, орта тапқа жататын шағын қалашықтың аллегориясы ретінде бейнеленген, онда жасырын істер жаман. Сондай-ақ, қала "Лупо унд дер Мюеззин" (Диана Фильм, Мюнхен) фильмінің тұсына (фонына) айналды.

Экономика және инфрақұрылым

Қаланың солтүстігінен оңтүстік-шығысына қарай А45 автобаны өтеді. 1980-ші жылдарға дейін солтүстікте Биггеталбан темір жолы арқылы Ольпе қаласына, ал оңтүстікте Асдорфтальбан арқылы Бетздорф қаласына қатынау мүмкіндігі болды. Бүгінде бұл темір жолдың көп бөлігі велосипед жолдарына айналдырылған немесе топырақпен толтырылған.

Тұлғалар

Бұрынғы мэр Герман Вомхоф қазіргі таңда Фрейденбергтің жалғыз құрметті азаматы. Фрейденберг – Apollo XI астронавты Базз Олдриннің тегі Фрейденберг бургермейстері Якоб Фризенхагенге (шамамен 1660 жыл) дейін жететін ата-бабаларының туған ауылы.