Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Британдық халықаралық қатынастар және саяси теоретик Сьюзан Стрэндж (9 маусым 1923 – 25 қазан 1998) – "халықаралық саяси экономика саласын дерлік жеке құрған" британдық ғалым. Оның ең белгілі жариялымдары: «Стерлинг және британ саясаты» (1971), «Казино капитализмі» (1986), «Мемлекеттер мен нарықтар» (1988), «Мемлекеттің ығысуы» (1996) және «Жаңылған ақша» (1998). Ол Британдық халықаралық зерттеулер қауымдастығын құруға мұрын қойды. Лондон экономика мектебінде халықаралық қатынастар бойынша Монтегю Бертон профессоры қызметін алған алғашқы әйел және ЛСЕ-де өзінің атымен аталатын алғашқы әйел профессор атанды.
British international relations and political theorist
Susan Strange (9 June 1923 – 25 October 1998) was a British scholar who was "almost single handedly responsible for creating international political economy." Notable publications include Sterling and British Policy (1971), Casino Capitalism (1986), States and Markets (1988), The Retreat of the State (1996), and Mad Money (1998). She helped create the British International Studies Association. She was the first woman to hold the Montague Burton Professor of International Relations at the London School of Economics and was the first female academic to have a professorship named after her at the LSE.
Ерте өмір
Сьюзан Стрейндж 1923 жылдың 9 маусымында Лэнгтон Матраверсте (Дорсет графтығы) дүниеге келді. Ол ағылшын авиаторы Луис Стрейнджтің қызы болған. Ол Бат қаласындағы Корольдік қыздар мектебінде және Францияның Кан университетінде оқыды, содан кейін Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде Лондон экономика мектебінде (LSE) экономика мамандығы бойынша бакалавр дәрежесін алды. Роберт В. Кокс сияқты, британдық халықаралық саяси экономиканың екінші негізін қалаушысы, ол докторлық диссертациясын қорғаған емес.
Susan Strange was born on 9 June 1923 in Langton Matravers (County Dorset). She was the daughter of English aviator Louis Strange. She went to the Royal High School, Bath, and to the University of Caen in France, and graduated with a bachelor's degree in economics from the London School of Economics (LSE) during the Second World War. Like Robert W. Cox, the other founder of British International Political Economy, she never obtained a PhD.
Мансап
Сьюзан Стрэндж 1943 жылы Лондон экономика мектебінде (LSE) экономика мамандығы бойынша үздік диплом алды. Чатэм Хауста ол «Стерлинг және британ саясаты» (1971) атты еңбекті жазды. 1989-1993 жылдары Флоренциядағы Еуропалық университет институтында халықаралық саяси экономика профессоры қызметін атқарды. Стрэнджтің 1993 жылдан 1998 жылы қайтыс болғанға дейін атқарған соңғы академиялық лауазымы Уорвик университетінде халықаралық қатынастар кафедрасының меңгерушісі және халықаралық саяси экономика профессоры болды, ол онда халықаралық саяси экономика бойынша аспирантура бағдарламасын дамытты. Ол сонымен қатар Жапонияда оқытты, 1993-1996 жылдар аралығында Токиодағы Аояма Гакуин университетінде бірнеше рет арнайы лекция оқыды. Ол Ұлыбритания мен АҚШ-тағы кәсіби ұйымдардың маңызды тұлғасы болды. Ол Британдық халықаралық зерттеулер қауымдастығының негіздеуші мүшесі және алғашқы қазынашысы болды.
Susan Strange earned a first in economics at the London School of Economics (LSE) in 1943. At the Chatham House, she authored Sterling and British Policy (1971). She served as professor of international political economy at the European University Institute in Florence, Italy, from 1989 to 1993. Strange's final academic post, which she held from 1993 until her death in 1998, was as chair of international relations and professor of international political economy at the University of Warwick, where she built up the graduate programme in International Political Economy. She also taught in Japan, where between 1993 and 1996 she was several times guest lecturer at Aoyama Gakuin University in Tokyo. She was a major figure in the professional associations in both Britain and the United States. She was an instrumental founding member and the first treasurer of the British International Studies Association,
Халықаралық қатынастар стипендиясы
Стрейндж әлемдік мәселелер бойынша ықпалды ойшыл болды. Ол халықаралық саяси экономиканы (ХСЭ) зерттеу саласы ретінде дамытуда орталық рөл атқарды және қауіпсіздік зерттеулеріне саяси-экономикалық көзқарастардағы маңызды тұлға. Оның 1970 жылғы «Халықаралық экономика және халықаралық қатынастар: өзара назарсыз қалған жағдай» атты мақаласы ХСЭ пәнінің қажеттілігін негіздеді. Ол, жалпы алғанда, «экономистер жаһандық экономиканың қалай жұмыс істейтінін түсінбейді», себебі олар билікті дұрыс түсінбейді және абстрактілі экономикалық модельдерге артық сенім артады деп мәлімдеді. Алайда, ол саяси ғалымдардың да халықаралық экономиканы нашар түсінетінін, себебі олар институттар мен билікке баса назар аударатынын атап өтті. Осылайша ол халықаралық қатынастар зерттеушілері үшін саясат пен экономиканы бірге зерттеу қажеттілігін жақтаған алғашқы жақтастардың бірі болды. Ол режимдер теориясын сынап, осы сала бойынша зерттеулердің тым мемлекетке бағытталғанын және АҚШ-тың гегемониясын сақтауға бағытталған жасырын бейімділік танытқанын айтты. 1980 жылдары ол басқа халықаралық зерттеулер ғалымдарының АҚШ гегемониясы төмендеп бара жатқаны туралы пікірлерімен келіспеді. Оның пікірінше, мемлекеттер мен нарықтар арасындағы өзара әрекеттесу маңызды болды. Ол американдық технологиялық сектордың басымдығын, қызмет көрсету саласындағы үстемдігін және АҚШ долларының жетекші халықаралық валюта ретіндегі орнын тұрақты күштің нақты көрсеткіштері ретінде көрсетті.
Strange was an influential thinker on global affairs. She played a central role in developing international political economy (IPE) as a field of study, and is a key figure in political economy approaches to security studies. Her 1970 article, "International Economics and International Relations: A Case of Mutual Neglect", laid out her arguments for the need of a discipline of IPE. She claimed that in general, "economists simply do not understand how the global economy works" due to a poor understanding of power and an over reliance on abstract economic models. However, she noted that political scientists also have a woeful understanding of international economics due to their emphasis on institutions and power. Thus she became one of the earliest campaigners advocating the necessity of studying both politics and economics for international relations scholars. She was a critic of regime theory, arguing that the scholarship on regimes was too state centric and carried a hidden bias in favor of maintaining U. S. hegemony. In the 1980s, she disagreed with claims by other International Studies scholars that U. S. hegemony was on the decline. In particular, interactions between states and markets mattered. She pointed to the superiority of the American technology sector, dominance in services, and the position of the U. S. dollar as the top international currency as real indicators of lasting power.
Билік пен халықаралық қаржы нарықтары
Стрейнджтің халықаралық саяси экономияға (IPE) қосқан ең маңызды үлесі – билік мәселесі болды, ол оны жаһандық экономиканың мінезі мен динамикасы үшін өте маңызды деп есептеді. Оның "Мемлекеттер мен нарықтар" (1988) еңбегіндегі талдауы "нарық пен билік байланысы" деп атаған құбылысқа негізделді, яғни нарық пен саяси билік арасындағы күш тепе-теңдігіне. Ол 1970 жылдардан бері жаһандық нарықтың ұлттық мемлекетке қарағанда айтарлықтай күш алғанын және олардың арасында "қауіпті айырмашылық" пайда болып жатқанын мәлімдеді. Ол ұлттық мемлекеттерді тұрақсыз, әлсіз мемлекетаралық ынтымақтастық әлемінде аумақтық шекаралармен шектелген деп санайтын; ол Вестфалияны "Вестфалияның сәтсіздігі" деп атады. Нарықтар ережелерді сақтамай, еркін қимылдай алады, бұл осыдан да тәртіпсіз ортада белгісіздік пен тәуекелді арттырады.
Strange's key contribution to IPE was on the issue of power, which she considered essential to the character and dynamics of the global economy. Her analysis in States and Markets (1988) focused on what she called the "market authority nexus", the see saw of power between the market and political authority. She maintained that the global market, relative to the nation state, had gained significant power since the 1970s and that a "dangerous gap" was emerging between the two. She considered nation states inflexible, limited by territorial boundaries in a world of fragile intergovernmental co operation; "Westfailure" is what she called Westphalia. Markets would be able to flout regulations and reign free, creating more uncertainty and risk in an already chaotic environment.
Халықаралық валюталық жүйеге қатысты ұстаным
Казино капитализмі (Блэквелл, 1986) еңбегінде Сьюзан Стрэндж халықаралық ақша жүйесінің жүйе болып қалыптаспағанын мәселе етіп көтереді. Ол оны шетелдік валюта нарығының «жыландар мен баспалдақтар» сияқты ойынға тартылған казиномен салыстырады. Ол халықаралық қаржының мемлекеттерден басым түсіп, дерегуляцияланғанын көрсетеді. Смитсондар келісімінің нәзік болуы АҚШ-тың бейжай қатынасына, евродоллар нарығының және ОПЕК-тің күшті болуына алып келді, бұл Бреттон Вудс жүйесін күйретуге ұрындырды. Халықаралық ақша жүйесі мен халықаралық қаржы нарығын басқаратын ешқандай мемлекет немесе қатысушы жоқ. 1980 жылдардан бері американдық банктер өз мүдделерін ілгерілетуге еркіндік алды, оған әлемдік нарықта американдық облигацияларды қаржыландыру мүмкіндігі күш берді, нәтижесінде ОПЕК және евродоллар нарығымен облигациялар саудасының үздіксіз айналымы құрылды. Бреттон Вудс жүйесімен белгіленген нарық интеграциясының күштері өріс алды. Mad Money (Манчестер университетінің баспасы, 1998) Казино капитализмі талдауын 1990 жылдардың соңына дейін жаңартып дамытты. Өмірінің соңында ол халықаралық ақша жүйесі туралы теориясын жазумен айналысып жатқан еді.
In Casino Capitalism (Blackwells, 1986), Susan Strange problemizes the nonsystem that the international monetary system has become. She compares it with a casino whereon the foreign exchange plays as snakes and ladders. She sets the stakes that international finance has become stronger than states and has been deregularized. The Smithsonian Agreement has been weak leading further to benign neglect from the US, the Eurodollar market and OPEC has been strong undermining the Bretton Woods system. There is no state or actor governing the international monetary system and the international financial markets. American banks are made free to pursue their interests since the 1980s strengthened by the possibility to finance American bonds in the world, making a carousel of bond trading with the OPEC and the Eurodollar market. The forces of market integration set by the Bretton Woods system was going through. Mad Money (University of Manchester Press, 1998) updated the analysis of Casino Capitalism to the late 1990s. At the time of her death, she was working on an exposition of her theory of the international money system.