Кіріспе

Пруссияның патшайымы 1840-1861 жылдары аралығында.

Елизавета Людовика Бавариялық (13 қараша 1801 – 14 желтоқсан 1873) – Пруссияның патшасы Фридрих Вильгельм IV-нің әйелі болғандықтан Пруссия патшайымы болды. Тегі бойынша, ол Виттельсбах әулетінен шыққан бавариялық ханшайым еді; оның қарындастарының некелері арқылы Австрия және Саксонияның билеуші үйлерімен туысқандық байланысы болды. Ол күйеуінің өнерге деген ынтасын қолдады және қайырымдылық көмек көрсетті.

Ерте өмір

Елизавета Мюнхенде Бавария королі Максимилиан I Иосифтің және оның королевасы Баден маргравинясы Фридерика Каролина Вильгельминаның қызы болып дүниеге келді. Ол Саксония королі Иоанн I-нің жұбайы, Саксония королевасы Амалияның егіз әпкесі, сондай-ақ Австрияның Франц Иосиф I және Мексика императоры Максимилиан I-нің анасы, Австрияның архигерцогинясы Софияның әпкесі болды; әрі Франц Иосифтің жұбайы, Австрия императоршасы (Сиси) Елизаветаның анасы, Бавария герцогинясы Людовика, Елизаветаның құдайы және оның құрметіне аталған. Отбасында оны Элис деп шақыратын.

Тақ мұрагері

1823 жылы 29 қарашада ол Пруссияның болашақ королі Фридрих Вильгельм IV-ке үйленді. Елизавета 1830 жылы 5 мамырда, некеге тұрғаннан кейін жеті жыл өткен соң, протестантизм дініне ресми түрде өтті. Олардың одағы бақытты болғаны айтылады, бірақ балалары болмады: 1828 жылы бір рет түсік тартқаннан кейін, Елизавета енді бала туа алмады.

Таңдау

1840 жылы Пруссияның королевасы болған ол Пруссия саясатында әрдайым ықпалды болды, Пруссия мен Австрия империясы арасындағы тығыз достықты сақтауға белсенді түрде атсалысты. Фридрих Вильгельм IV үшін ол үлгілі әйел болды, ал оның ұзақ ауруы кезінде – жанқиярлы күтімші. Ол бастапқыда немере інісінің британдық әйелі Викторияға, отбасында Викки деп танылған ханшайымға жаулы қарым-қатынас жасады, бірақ Викки Елизаветаға қамқорлық көрсеткенде және оның жесірлік күндерінің алғашқы ауыр сәттерінде көңіл көтеріп, олардың қарым-қатынасы жақсарды. Елизавета Виккидің мейірімділігін ешқашан ұмытпады және өсиетімен Виккиге әшекейлерін қалдырып, дәстүрді бұзды. Бұл әшекейлер қазіргі патшайымға (Августа Сакс-Веймар, Елизаветаның қарындасы, сол кезде Пруссия патшайымы және Германия императоршасы) берілуі тиіс болған; бұл үшін Августа Виккиді ешқашан кешірмеді.

Патша жесір

1861 жылы 2 қаңтарда күйеуі қайтыс болғаннан кейін Елизавета Сансуси, Шарлоттенбург және Стольценфельстегі резиденцияларында тыныш өмір сүрді және қайтыс болған күйеуінің естелігінде қайырымдылық қызметтеріне өзін арнады. Оның қайнағасы, Германия императоры Вильгельм I, оны нағыз дос ретінде жоғары бағалады. Елизавета 1873 жылы Дрезденде әпкесі, Саксония королевасы Амалияны көруге барғанда қайтыс болды. 21 желтоқсанда Потсдамдағы Фриденскирхе шіркеуінде күйеуінің қасына жерленді.