Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Ресейлік әскери офицер және реформатор граф Павел Дмитриевич Киселев немесе Киселев (Павел Дмитриевич Киселёв; 19 қаңтар 1788 [ескі стиль бойынша 8 қаңтар 1788], Мәскеу – 26 қараша 1872 [ескі стиль бойынша 14 қараша 1872], Париж) Николай I-нің көбінесе консервативті билігі тұсындағы ең көрнекті реформатор деп есептеледі.
Russian military officer and reformer
Count Pavel Dmitrievich Kiselyov or Kiseleff (Павел Дмитриевич Киселёв; January 19 1788 [O. S. January 8 1788], Moscow – November 26 1872 [O. S. November 14 1872], Paris) is generally regarded as the most brilliant Russian reformer during Nicholas I's generally conservative reign.
Ерте әскери мансап
Киселев алғаш рет Наполеон соғыстары кезінде көзге түсті, Бородино шайқасында граф Милорадовичтің адъютанты болып қызмет етті, Ресей армиясымен Парижге дейін жорық жасап, науқан аяқталғанда Александр I-нің адъютанты болып тағайындалды. Бес жыл өткен соң Киселев Подолиядағы Тулчин қаласында орналасқан Екінші армияның штаб бастығы болып тағайындалды. Ол сол жерде алғаш рет реформаларын іске асыруға тырысты, оның ішінде дене жазаларын жеңілдету және айыптау шараларын енгізуге ұмтылды, бұл құдіретті Соғыс министрі граф Аракчеевтің наразылығын тудырды. Павел Пестель және басқа декабристер оңтүстік революциялық лигасын құрып, Киселевтің басшылығымен қызмет етті және оның қолдауын алды, алайда олардың арасындағы сырласқандық Киселевтің либералдық көзқарастарымен байланысты болғандығы туралы пікірлер қарама-қайшы.
Kiselyov first distinguished himself during the Napoleonic Wars, serving as Count Miloradovich's aide de camp in the Battle of Borodino, marching with the Russian army all the way to Paris and gaining promotion to Alexander I's aide de camp at the close of the campaign. Five years later, Kiselyov was appointed Chief of Staff of the Second Army, stationed in Tulchyn, Podolia. It was there that he first tried to implement his reforms, including the mitigation and condemnation of corporal punishment, which aroused the animosity of the powerful War Minister, Count Arakcheyev. Pavel Pestel and other Decembrists who formed the southern revolutionary league served under Kiselyov and were supported by him, although the extent to which their collusion was encouraged by Kiselyov's liberalism has been disputed.
Дунай княздіктерінің әкімшілігі
1828-1829 жылдардағы орыс-түрік соғысы кезінде Киселев Валахия мен Молдавиядағы орыс оккупациялық әскерлеріне қолбасшылық етуге тағайындалды және 1829 жылдың 19 қазанында Валахия мен Молдавиядағы Диванның толық өкілетті президенті (де-факто губернатор) болып тағайындалды (сол кезде ол Зимницеяда болды). Ол 1834 жылға дейін Дунай княздықтарындағы ең ықпалды адам болып қала берді, содан кейін Осман сұлтаны Махмуд II Валахияда Александру II Гиканы және Молдавияда Михаил Стурдзаны жаңа воеводалар етіп тағайындады. Дунай княздықтары 1859 жылы бірігіп, 1878 жылы Осман империясынан тәуелсіздіктерін жариялап, қазіргі Румыния мемлекетін құрды. Оның басқару кезеңінде екі мемлекет алғашқы конституцияларын алды – «Органикалық Ереже» (французша: Règlement organique, орысша: Oрганический регламент, Organichesky reglament) деп аталатын Регламент Органик, ол 1831 жылы Валахияда және 1832 жылы Молдавияда енгізілді. Бұл ереже княздықтардың 1859 жылғы бірігуіне дейін қолданыста болды, бірақ Валахияда 1848 жылғы революция кезінде қысқа мерзімге тоқтатылды. Кемшіліктеріне қарамастан, бұл Ереже княздықтардың экономикасы мен саясатына оң әсер етті. Ол сонымен қатар Бухарест қаласындағы маңызды көлік артерияларының бірі – Киселеф тас жолын (Șoseaua Kiseleff, Киселеф жолы) салуға жауапты болды, ол сол кезде Подул Могошоаей деп аталған Калея Викториейдің (Calea Victoriei) солтүстікке қарай жалғасы болып табылды.
During the Russo Turkish War of 1828 1829 Kiselyov was appointed to command the Russian occupying troops in Wallachia and Moldavia, and appointed Plenipotentiary President of the Divans in Wallachia and Moldavia (de facto governor) on October 19, 1829 (he was in Zimnicea at the time). He remained the most powerful man in the Danubian Principalities until 1834, when Mahmud II, the Ottoman Sultan, appointed new voivods, Alexandru II Ghica in Wallachia and Mihail Sturdza in Moldavia. The Danubian Principalities would form the modern state of Romania, by uniting in 1859 and declaring their independence from the Ottoman Empire in 1878. Under his administration, the two states got their first constitutions, the Regulamentul Organic ("Organic Statute", French: Règlement organique, Russian: Oрганический регламент, Organichesky reglament), introduced in Wallachia in 1831 and in Moldavia in 1832, which remained valid until the 1859 union of the principalities, with a short intermission in Wallachia during the 1848 Revolution. The Statute, despite its shortcomings, had a beneficent effect on the economy and politics of the Principalities. He was also responsible for the creation of one of the most important arteries in Bucharest, Șoseaua Kiseleff (Kiseleff Road), a northward continuation of Calea Victoriei (then known as Podul Mogoşoaiei).
Еріктілік жобалары
1835 жылы Санкт-Петербургке оралған Киселев Ресей империясының Мемлекеттік кеңесіне және крепостной шаруаларды босатудың тиімді жолдары жөнінде мәслихат өткізетін құпия комитеттерге қабылданды. Сол жылы Киселев патшаға реформалар жөніндегі толыққанды бағдарлама ұсынды, ол консервативті жер иелерін соншалықты қорқытты, патша оны тоқтатып қойды. Бағдарламаның 1816 жылы дайындалған Киселевтің өзінің ескертпесіне негізделгені есептеледі. Екі жыл өткен соң Киселев 18 жыл бойы үлкен тиімділікпен атқарған Мемлекеттік мүліктердің императорлық министрі болып тағайындалды. 1839 жылы Киселев граф атағын алды және мемлекеттік шаруалардың басқаруын реформалады. Ол сондай-ақ шаруа балаларына арналған мектептер жүйесін құрды, ол Киселев мектептері деп белгілі болды. Министр басқа реформалық жоспарларын іске асыра алмады, себебі реакциялық күштердің үстемдігі Николайдың 1855 жылы қайтыс болуына дейін жалғасты. Николайдың ізбасары Александр II Киселевті Крым соғысының салдарымен айналысу үшін Парижге толық өкілетті министр ретінде жіберді. Киселев Станислав Щесны Потоцкийдің қызы, графиня Софияға үйленді, бірақ олардың жалғыз ұлы сәби кезінде дүниеден озды. Осының салдарынан, ескі сарай адамы көп уақытын немерелерімен және Милютин отбасынан шыққан мұрагерлерімен бірге өткізді. Ол Николай Милютиннің босату реформасын басқаратынын көруді үміттене білді, бірақ оның осы бағыттағы талпыныстары толыққанды жүзеге аспады. Оның тағы бір туысы Дмитрий Милютин 1870 жылдары Ресей әскеріндегі кең ауқымды реформаларды жүргізді. Киселев 1862 жылға дейін дипломатиялық қызметте болды, содан кейін нашарлаған денсаулығы оны лауазымынан кетуге мәжбүр етті. Ол Ресейге қайта оралмады және он жылдан кейін Парижде қайтыс болды.
Back in Saint Petersburg in 1835, Kiselyov was admitted to the State Council of Imperial Russia and to the secret committees deliberating on effective ways to emancipate the serfs. The same year, Kiselyov submitted to the tsar a comprehensive programme for reforms, which scared conservative landowners so much that the monarch had it laid to rest. It is believed that the programme was based on Kiselyov's own memorandum, which he had first prepared as early as 1816. Two years later, Kiselyov was appointed Imperial Minister of State Properties, a key post which he filled with great efficiency for 18 years. In 1839, Kiselyov became a count and reformed the administration of state owned peasants. He also instituted a system of schools for peasant children, popularly known as the Kiselyov Schools. The minister could not persevere with other reform plans, as the ascendancy of reactionary forces lasted until Nicholas's death in 1855. Nicholas's successor, Alexander II, dispatched Kiselyov to Paris in the capacity of Minister Plenipotentiary to deal with the effects of the Crimean War. Kiselyov was married to Countess Sofia, Stanisław Szczęsny Potocki's daughter, but their only son died in infancy. As a result, the old courtier spent much time with his nephews and heirs from the Milyutin family. Although he hoped to see Nicholas Milyutin presiding over the emancipation reform that followed, his aspirations in this regard were only partially rewarded. His other nephew, Dmitry Milyutin, was responsible for the sweeping reforms of the Russian military in the 1870s. Kiselyov remained in the diplomatic service until 1862, when failing health compelled him to lay down his offices. He never returned to Russia and died in Paris ten years later.