Кіріспе

Жеті жылдық соғыс (1702–1758) кезінде Ресей армиясының қолбасшысы Степан Фёдорович Апраксин (Степан Фёдорович Апраксин; 10 тамыз 1702 [е.с. 30 шілде 1702] – 17 тамыз 1758 [е.с. 6 тамыз 1758]), Федор М. Апраксиннің туысы, Жеті жылдық соғыс кезінде Ресей армиясына басшылық етті. Оны Ұлы Екатерина қызметінде көзге түскен ұлы Степан Степанұлы Апраксинмен шатастырмау керек.

Ерте өмір

Апраксин Үлкен Мюннихтің басшылығымен түріктерге қарсы күресіп, жылдам генерал шеніне жетті. 1737 жылы Очаковты алу шайқасында қатысты және 1739 жылы Хотин қаласының жаулану туралы хабарды Ресей астанасына жеткізді. Бірнеше жыл өткен соң, ол Ресей елшілігін Персияға жетекшілік етті.

Саясат

Ресей сарайында Апраксин пруссиялық партияның да, граф Лестоктың да қаһарлы қарсыласы болды. Ол канцлер Алексей Бестужевтің аз ғана адал қолдаушыларының бірі еді, ол 1756 жылы Жеті жылдық соғыс басталғанда Апраксиннің фельдмаршал атағына көтерілуіне және Ресей армиясына басшылық етуіне жағдай жасады.

Жеті жылдық соғыс

Келесі жылы Апраксин Пруссияға шабуыл жасаған әскердің бас қолбасшылығын қабылдады және 30 тамызда 1757 жылы Гросс-Ягерсдорф шайқасында жеңіске жетті, бірақ ол үшін ауыр шығынға ұшырады. Ресей сарайы жеңіс туралы хабарды алғаннан кейін, Апраксиннің бүкіл Пруссияны басып алуын күтті. Бірақ, императрица Елизаветаның денсаулығы күрт нашарлағанын естіген соң, Апраксин Неман өзенін кесіп өтіп, Ресейге қайтып келді, императрица қайтыс болған жағдайда тақ мұрагерін (болашақ Петр III, Пруссияның Фридрих II-сінің мүдделерін қорғайтын) қолдау ниетімен. Басқа бір түсіндіру бойынша, оны Бестужев шақыртты, оның жаулары оның құлатылуын жоспарлаған.

Төмендеу

Елизавета сауыққан кезде Бестужев биліктен құлап, жер аударылды, ал Апраксин пруссиялық корольден пара алды деген күдікке ілікті. Сотқа тартылып, ол 1758 жылдың тамызында әскери трибунал оның ұятты шегіну себептерін анықтамас бұрын түрмеде күдісті жағдайда қайтыс болды. Оның Пруссиядағы қолбасшылық орнына Вильгельм Фермор тағайындалды, ол Ұлы Фридрихке қарсы Zorndorf шайқасында нәтижесіз шайқасты.