Кіріспе

Мексикалық жазушы Мария Луиза Пуга (3 ақпан 1944 – 25 желтоқсан 2004) – мексикалық жазушы. Оның 1983 жылғы «Панико о пелигро» романы Ксавье Виллауррутия сыйлығына ие болды.

Өмірбаян

Пуга Мексика қаласында дүниеге келген. Анасы қайтыс болғаннан кейін, 9 жасында бауырларымен бірге Акапулькодағы әжесінің үйіне көшіп барды. Әкесі екінші рет тұрмысқа шыққаннан кейін олар Мазатланға көшіп келді. 24 жасында ол Еуропа мен Африкаға (Найроби, Кения) саяхат жасады. Еуропада он жылға жуық тұрғаннан кейін, Мария Луиза Пуга Мексикаға оралып, 1978 жылы өзінің алғашқы романын – «Las Posibilidades del Odio» («Жеккөру мүмкіндіктері») жариялады. Оның алғашқы романы Кенияның жеті жылдық болашаққа бағытталған күресі мен Мексикадағы жағдайды салыстырғаны үшін көп сынға ұшырады. Көптеген сыншылар Пуганың шығармаларын қарапайым әңгімелеу деп санайды; оның жазуының қарапайымдылығы оған ерекше сүйкімділік сыйлайды. Пуганың шығармаларындағы ортақ тақырыптар – жеке тұлғаның әлеуметтік-психологиялық құрамы мен тарих. Ол 1960 жылдардың соңынан бүгінгі күнге дейінгі Мексикадағы әлеуметтік жағдайды жеке өмірінің арқасында зерттейді. Оның әңгімелеріндегі кейіпкерлерге саяси және әлеуметтік жағдайдың қалай әсер ететіні көрсетіледі. Өмірінің соңғы жылдарын ол Мексиканың Мичоакан штатындағы Зирахуэн қаласында өткізді. Ол Мексика бойынша әдеби семинарлардың үйлестірушісі болды. Мария Луиза Пуга 2004 жылдың 25 желтоқсанында Мексика қаласында қайтыс болды. Оның жарияланбаған күнделіктері, онда Пуга өзінің әдеби және жеке өмірінің көптеген қырларын қамтыды, 2017 жылдың қаңтар айында оның әпкесі Патрисия Техас университетінің Остин қаласындағы Бенсон латын Америкасы жинағына тапсырды. Қосымша мәлімет алу үшін: http://www.lib.utexas.edu/taro/utlac/00471/lac00471.html.

Романдар

Жек көрудің мүмкіндіктері. Мексика: Siglo XXI, 1978; 2-ші басылым: 1981; 3-ші басылым: Aldus Conaculta, 2003. Ауа көк болған кезде. Мексика: Siglo XXI, 1980. Қауіптен қорығу. Мексика, Siglo XXI, 1983. 2-ші басылым: Экономикалық мәдениет қоры, 2002. Тыныштықтың формасы. Мексика: Siglo XXI, 1987. Антония. Мексика: Grijalbo, 1989. 2-ші басылым: Ariadne: 1999; 3-ші басылым: Punto de Lectura, 2004. Лагоның себептері. Мексика/ Барселона/ Буэнос-Айрес: Grijalbo, 1991. Жесір. Мексика: Grijalbo, 1994. Королева. Мексика: Planeta Mexicana, 1995. (= Biblioteca Breve) Қалалар ойлап табу. Мексика: Alfaguara, 1998. Тоғыз жарым таң. Мексика: Alfaguara, 2003. Күйкініш күнделігі. Мексика: Alfaguara, 2004.

Қысқа әңгімелер жинағы

Inmóvil sol secreto. Мексика: Жазу машинасы, 1979 жыл. Апаттар. Мексика: Мартин Касильяс, 1981 жыл. Талпыныстар. Мексика: Грихалбо, 1987 жыл. Талпыныстар мен апаттар. Мексика: Мемлекеттік қызметкерлердің әлеуметтік қамсыздандыру және қызмет көрсету институты, 2001 жыл.

Эсселер, хроникалар және сұхбаттар

Хьюго Х. Веласкестің керамикасы: Cuando rinde el horno. Мексика: Мартин Касильяс, 1983 жыл. Itinerario de palabras, Моника Мансурмен бірге. Мексика: Folios Ediciones, 1987 жыл. De cuerpo entero (автобиография). Мексика: UNAM/ECO, 1990 жыл. Ruptura y diversidad. Мексика: Мәдениет тарату координациясы, Әдебиет басқармасы, UNAM, 1990 жыл. Оқырманға не болады. Мексика: Grijalbo, 1991 (= Narrativa Grijalbo). Мичоакан штатындағы Х километрден шыққан жергілікті тұрғынның хроникасы. Мексика: Ұлттық мәдениет және өнер кеңесі, 1995 (= Саяхат күнделігі). Күйкініштің күнделігі. Мексика: Alfaguara/Сор Хуана монастырының университеті/Ұлттық мәдениет және өнер кеңесі, 2004 жыл.

Балалар әдебиеті

Торнадо. Росарио Вальдерраманың суреттері. Мексика: CIDCLI LIMUSA, 1985 (= La Hormiga de Oro). Ұстамасыз кроссовкалар. Мексика: ECO, 1991. Басталу рәсімі. Мексика: FCE, 1994 (= Travesías). Лукасқа бәрі дұрыс болмайды. Мексика: FCE, 2005 (= A la orilla del viento).

Аудармалар

Хельмут пен Флориан. Аударған: Лиланд Х. Чемберс. Миссисипи шолуы, 16-шы нөмір, 1 (1987): 66-70. "Трип". Аударған: Ник Кейстор. Қазіргі латынамерикандық әңгімелер кітабы, 86-91. Лондон және Бостон: Faber & Faber, 1989. Шындықтың жасырын тілі. Аударған: Лиланд Х. Чемберс. Жылжымалы құрам, 17/18 (1990): 28. Жағажайға сапар. Аударған: Лиланд Х. Чемберс. Жылжымалы құрам, 17/18 (1990): 29. Көбелектер. Аударған: Альфред Мак Адам. Шолу: Латын Америкасы әдебиеті мен өнері, 44 (1991 жылғы қаңтар-маусым): 165-171. Еңкейген естеліктер. Аударған: Лиланд Х. Чемберс. Ағаш пен үн құпиялары: Латын Америкасы әйелдерінің әңгімелері. Латын Америкасы әдебиеті шолуы, 19-шы нөмір, 37 (1991 жылғы қаңтар-маусым): 165-171. Қорқынышты жағдай. Аударған: Лиланд Х. Чемберс. Латын Америкасы әдебиеті шолуы, 20-шы нөмір, 39 (1992 жылғы қаңтар-маусым): 58-61. Жасырын тіл. Аударған: Анет Коварт және Реджинальд Гиббонс. Мексикадан жаңа жазулар. TriQuarterly, 85-ші нөмір (1992 жылғы күз): 317-335. Табиғи нәрсе. Аударған: Джудит де Меса. Мексикадан жаңа жазулар. TriQuarterly, 85-ші нөмір (1992 жылғы күз): 219-225. Жаңа жолдар. Аударған: Элизабет Гэмбл Миллер. Маноа: Тынық мұхиты халықаралық жазу журналы, 4-ші нөмір, 2 (1992 жылғы күз): 17-20. "Трип". Аударған: Ник Кейстор. Шыны пирамидалары: Қазіргі Мексикадан әңгімелер, 157-163. Сан-Антонио: Корона, 1994.

Таңдалған сын-пикирлер

Брадиу, Фабиен: Ерекше белгілер: Жазушылар (ХХ ғасырдағы мексикалық жазушылар туралы эсселер). Мексика: Экономикалық мәдениет қоры, 1987, 118-135. (испан тілінде)
Де Биер, Габриэлла. Қазіргі мексикалық әйел жазушылар: Бес дауыс. Остин: Техас университетінің баспасы, 1996, 11-57.
Лопес, Ирма М.: Тарих, жазу және жекелік: Мария Луиза Пуганың романдары. Нью-Йорк / Вена [және т.б.]: Питер Ланг, 1996. (Өзгерістер әлемі; 23) (испан тілінде)
Пфайффер, Эрна: EntreVistas. Мексикалық он жазушымен сұхбат. Франкфурт-на-Майне: Vervuert Verlag, 1992, 123-135. (испан тілінде)