Октавия Батлердің «Таланттардың Мысалы» (1998) – ғылыми фантастика, «Егіншінің Мысалынан» кейінгі жалғасы. Небула жүлдесінің иесі, болашақ туралы ойлар.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
1998 жылғы Октавия Э. Батлер романы, Киелі кітаптағы парабола. "Таланттар параболасы" – американдық жазушы Октавия Э. Батлердің 1998 жылы жарық көрген ғылыми-фантастикалық романы. Бұл "Егінші параболасы" есімді екі кітаптан тұратын серияның екінші кітабы. Ол "Жылдың үздік романы" үшін "Небула" сыйлығын жеңіп алды.
1998 novel by Octavia E. Butler
the biblical parable
Parable of the Talents is a science fiction novel by the American writer Octavia E. Butler, published in 1998. It is the second in a series of two, a sequel to Parable of the Sower. It won the Nebula Award for Best Novel.
Сюжет
Таланттар туралы астарлы әңгіме Лорен Оя Оламина, оның қызы Ларкин Оламина / Аша Вере және Лореннің күйеуі Тейлор Франклин Банколе көзқарастарынан баяндалады. Роман Лорен мен Банколедің күнделік жазбаларынан және Аша Вердің ойларынан тұрады. 2032 жылы, бұрынғы "Серік туралы астарлы әңгіме" оқиғаларынан бес жыл өткен соң, Лорен өзінің діні – "Жер тұқымы" дініне негізделген "Ақ жаңғақ" деген жаңа қоғамдастықты құрды. Бұл дін адамзаттың тағдыры Жерден тысқары планеталарға барып, өмір сүру арқылы ересек болуға жетеді деген сенімге негізделген. Романның оқиғасы антиутопиялық Америка Құрама Штаттарында өрбітеді, оны президент Эндрю Стил Джаррет басқаратын "Христиандық Америка" деп аталатын христиан фундаменталистік діни ұйым билеп отыр. Американың күшін және беделін қайта жаңғыртуды көздеген Джаррет "Американы қайтадан ұлы қылайық" деген ұранмен Американы христиан емес діндерден тазартуға кіріседі. Құлдық қайта оралды, ал құлдарды бақылау үшін жетілдірілген "электр мойындықтары" қолданылады. "Түс көру маскалары" деп аталатын виртуалды шындық гарнитуралары да танымал, себебі олар киюшілерге қатал шындықтан қашуға мүмкіндік береді. Роман барысында "Ақ жаңғаққа" американдық "крестоносшылар" шабуыл жасап, басып алады және оны қайта тәрбиелеу лагеріне айналдырады. Келесі бір жарым жыл бойы Лорен мен басқа ересектер құлдыққа түсіп, "электр мойындықтарын" киюге мәжбүр болады. Олардың американдық тұтқындары оларды "түзету" деген желеумен мәжбүрлі еңбекке тартады. Лорен мен бірнеше әйел тұтқындары "бұзықтар" деп есептелетіндықтан, олар тұтқындармен үнемі зорталауға ұшырайды. 2035 жылы Лорен мен оның жақтастары көтеріліс жасап, өздерін ұстап алғандарды өлтіреді. Жазадан қашу үшін олар жасырынып, тарап кетеді. 2036 жылы президент Джаррет "Аляска-Канада соғысы" және оның қара магияны өртеудегі рөлінің ашыққа шығуына байланысты халықтың наразылығынан кейін бір мерзімнен кейін жеңіліске ұшырайды. Лорен бір жылдан астам уақыт бойы Ларкинды іздеп, Солтүстік Калифорния мен Орегонды аралап саяхаттайды. Осы уақытта ол саяхаттары барысында адамдарға "Жер тұқымы" дінін үйретіп, оларды басқаларға білім беруге дайындау арқылы дінін қайта жаңғыртуға шешім қабылдайды. Ол Портленд, Орегон штатында бай адамдардың арасында көптеген жақтастар жинады, және оның ынталы қолдаушыларының бірі оған "Жер тұқымы: Тірі кітаптың бірінші кітабын" онлайн жариялауға көмектеседі, онда ол дінді анықтайтын өлеңдерін жазды. Бұл "Жер тұқымын" және оның бүкіл елдегі ықпалын күшейтеді. Сонымен қатар, ол жұлдыздар арасындағы адамзаттың болашағына үміт артады, бірақ Ларкинды табу үмітінен біртіндеп бас тартады және іздеуді тоқтатады. Осы арада Ларкин афроамерикандық "Христиандық Америка" отбасымен асырап алынып, танымал "Түс көру маскасы" батырының атымен "Аша Вере Александр" деп аталады. Асырап алған ата-анасының сүйіспеншілігін сезінбеген және зорлық-зомбылыққа ұшыраған Аша өзінің биологиялық ата-анасының кім екенін білмей өседі. Ересек болғаннан кейін Аша бұрынғы романда қаза тапқан деп есептелген және содан бері "Христиандық Америка" дінінің пасторы болған Маркос "Марк" Дюран ағасымен қайта қосылады. Марк ағасының көмегімен Ларкин академиялық тарихшы болады, бірақ христиан дінінен бас тартады. Аша Марк ағасының ұзақ уақыт бұрын жоғалған сіңлісі Лоренмен байланыс орнатқанын білмейді. Марк "крестоносшылардың" "Христиандық Американы" білдірмейтін бүлікшілер екенін мәлімдейді. Ол Ашаға анасының қайтыс болғанын айтады және Лоренге қызының табылғанын айтпайды. Джарреттің беделі түсіп қалғаннан кейін Лореннің "Жер тұқымы" діні соғыстан кейінгі Америка Құрама Штаттарында және әлемнің қалған бөлігінде танымалдылығын арттырып, мұқтаж университет студенттеріне стипендиялар береді және адамзатты Жерді тастап, басқа планеталарға қоныстануға шақырады. Аша Лореннің өзінің биологиялық анасы екенін білгеннен кейін, онымен кездесуге тырысады. Аша анасының өмірін "Жер тұқымына" арнағанын кешіре алмайды, бірақ Лорен қызына есігі әрдайым ашық екенін айтады. Ағасы Марк Ашаның Лоренмен туыстық байланысы бар екенін жасырғанын білгеннен кейін, Лорен ағасымен барлық байланысты үзеді, бұл оның Ашамен қарым-қатынасын одан әрі шиеленістіреді. Олар келесі 23 жыл бойы кейде сөйлеседі, бірақ ешқашан жақындаспайды, себебі Аша "Олар бізге ешқашан қажет болған жоқ, сондықтан біз де оларға қажет болмадық" деп шешім қабылдады. Лорен 81 жасында Жерден Кристофер Колумб ғарыш кемесіне бара жатқан алғашқы шаттлдарды көріп қайтыс болады, ол басқа планетадағы алғашқы адамдар колониясына қоныстанушыларды тоқтатылған анимацияда тасымалдайды.
Parable of the Talents is told from the points of view of Lauren Oya Olamina, her daughter Larkin Olamina/Asha Vere, and Lauren's husband Taylor Franklin Bankole. The novel consists of journal entries by Lauren and Bankole and passages by Asha Vere. In 2032, Five years after the events of the previous novel Parable of the Sower, Lauren has founded a new community called Acorn centered around her religion, Earthseed, which is predicated on the belief that humanity's destiny is to travel beyond Earth and live on other planets in order for humanity to reach adulthood. The novel is set against the backdrop of a dystopian United States that has come under the grip of a Christian fundamentalist denomination called "Christian America" led by President Andrew Steele Jarret. Seeking to restore American power and prestige, and using the slogan "Make America Great Again", Jarret embarks on a crusade to cleanse America of non Christian faiths. Slavery has resurfaced with advanced "shock collars" being used to control slaves. Virtual reality headsets known as "Dreamasks" are also popular since they enable wearers to escape their harsh reality. During the course of the novel, Acorn is attacked and taken over by Christian American "Crusaders" and turned into a re education camp. For the next year and a half, Lauren and the other adults are enslaved and forced to wear "shock collars". Their Christian American captors exploit them as forced labor under the pretext of "reforming" them. Lauren and several of the women are also regularly raped by their captors, who regard them as "heathen". In 2035, Lauren and her followers eventually rebel and kill their captors. To avoid retribution, they are forced to disperse into hiding. By 2036, President Jarret is defeated after a single term due to public dissatisfaction with the "Alaska–Canada War" and revelations of his role in witch burnings. Lauren looks for Larkin for over a year, travelling throughout Northern California and Oregon in her search. At the same time, she decides to re establish Earthseed by teaching individuals about the religion during her travels and training them to educate others. She gains a significant following among the affluent in Portland, Oregon, and one of her more ardent supporters helps her publish Earthseed: The First Book of the Living online, which contains the verses she wrote defining the religion. This launches both Earthseed and her influence nationwide and at the same time, as she is hopeful for the future of humanity amongst the stars, she gradually abandons hope that she will find Larkin and gives up her search. Meanwhile, Larkin is adopted by an African American Christian America family and renamed "Asha Vere Alexander" after a popular Dreamask hero. Unloved and abused by her adoptive parents, Asha grows up never knowing who her biological parents are. As an adult, Asha reunites with her uncle Marcos "Marc" Duran, who was believed to have perished in the events of the previous novel and has since become a Christian America minister. With Uncle Marc's help, Larkin becomes an academic historian but leaves the Christian faith. Unknown to Asha, Uncle Marc had previously re established contact with his long lost half sister Lauren. Marc claimed that the "Crusaders" were rogue elements who do not represent Christian America. He tells Asha that her mother is dead, and never told Lauren he had found her daughter. With Jarret's legacy in disgrace, Lauren's Earthseed religion grows in popularity in a post war United States and throughout the rest of the world, funding scholarships for needy university students and encouraging humanity to leave Earth and settle in other worlds. After Asha learns that Lauren is her biological mother, she manages to meet with her. Though Asha is unable to forgive her mother for choosing to dedicate her life to Earthseed instead of continuing to look for her, Lauren tells her daughter that her door is always open. After learning that her half brother Uncle Marc hid the fact that Asha was related to Lauren, Lauren severs all ties with her estranged brother, which further strains her relationship with Asha. They talk occasionally over the next 23 years but never truly bond as Asha decided "She never really needed us, so we didn't let ourselves need her." Lauren dies at the age of 81 after watching the first shuttles leaving Earth for the starship Christopher Columbus, which carries settlers in suspended animation to the first human colony on another world.
Қабылдау
"Таланттар туралы астарлы әңгіме" 2000 жылы "Набула" сыйлығының "Ең үздік роман" номинациясы бойынша жеңіске ие болды. "Лос-Анджелес таймс" газетінің пікір бөлімінің редакторы Эбби Агирре президент Джареттің діни фундаментализмі мен авторитаризмін Трамп әкімшілігінің "Американы ұлы етуді қайтадан" риторикасымен салыстырды.
Parable of the Talents won the 2000 Nebula Award for Best Novel. The Los Angeles Times op ed editor Abby Aguirre has likened the religious fundamentalism and authoritarianism of President Jarret to the "Make America Great Again" rhetoric of the Trump Administration.
Үшінші "Астарлы әңгіме" романы
Батлер тағы бірнеше "Парабола" романдарын жазуды жоспарлаған, олар шартты түрде "Алаяқтың параболасы", "Ұстаздың параболасы", "Хаостың параболасы" және "Саздың параболасы" деп аталды. "Алаяқтың параболасы" ең көп дамыған нұсқасы еді және Боу деген жаңа планетада өмір сүру үшін күресіп жатқан қоғам туралы баяндар еді. Ол бұл романды "Дарындылар туралы парабола" романын аяқтағаннан кейін жаза бастады және бірнеше сұхбатта осы жұмысынан әңгімеледі, бірақ кейін жазушылық дағдарысқа тап болып, көптеген сәтсіз әрекеттер жасады. Соңында ол шығармашылық назарын басқа жаққа бұрып, "Жас өсімдік" атты соңғы романын жазды. Романның сәтсіз әрекеттері қазір Батлердің Хантингтон кітапханасындағы қолжазбаларында сақталған, осы туралы Лос-Анджелес кітаптарына шолу жасайтын мақалада айтылған.
Butler had planned to write several more Parable novels, tentatively titled Parable of the Trickster, Parable of the Teacher, Parable of Chaos, and Parable of Clay. Parable of the Trickster was the most developed and would have focused on the community's struggle to survive on a new planet, Bow. She began this novel after finishing Parable of the Talents and mentioned her work on it in several interviews, but at some point encountered writer's block that led to numerous false starts. She eventually shifted her creative attention, resulting in Fledgling, her final novel. The various false starts in the novel can now be found among Butler's papers at the Huntington Library, as described in an article in the Los Angeles Review of Books.