Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Кеңістікте биологиялық тәжірибелер жүргізуге арналған советтік және ресейлік ғарыш кемелері.
Soviet and Russian spacecraft aimed at biological experiments in space
Bion спутниктері (Бион), сондай-ақ Biocosmos деп те аталады, – ғарыш медицинасына бағытталған советтік (кейін ресейлік) биоспутниктер сериясы.
The Bion satellites (Бион), also named Biocosmos, is a series of Soviet (later Russian) biosatellites focused on space medicine.
Bion-тың алдын ала ұшулары және Bion-тың ұшулары
Кеңес биоспутниктер бағдарламасы 1966 жылы «Космос-110» спутнигімен басталды және 1973 жылы «Космос-605» спутнигімен қайта жаңартылды. Кеңес Одағы мен АҚШ арасындағы ғарыш саласындағы ынтымақтастық 1971 жылы «АҚШ пен Кеңес Одағының ғылым және қолданбалар саласындағы келісіміне» (оның ішінде ғарыш зерттеулері жөніндегі келісім де бар) қол қою арқылы басталды. Кеңес Одағы алғаш рет 1974 жылы «Космос» биоспутнигінде АҚШ жүргізген эксперименттерді ұшыруды ұсынды, бұл АҚШ-тың биоспутниктер бағдарламасы тоқтатылғаннан кейін (1969 жылы) бірнеше жыл өткен соң болды. Бұл ұсыныс 1975 жылы «Космос-782» миссиясында АҚШ пен КСРО арасындағы алғашқы бірлескен зерттеулер жүргізілген кезде іске асырылды. «Бион» ғарыш кемелері «Зенит» ғарыш кемелерінің негізінде құрылды және 1973 жылы адам организміне радиацияның әсері мәселелеріне басты назар аудара отырып, ұшырулар басталды. Бағдарламаға «Космос-110», «Космос-605», «Космос-690», «Космос-782» және «Зенит-2М» барлау спутниктерінде ұшырылған «Наука» модульдері кірді. Сыртқы «Наука» модуліне көптеген құрал-жабдықтар орналастырылуы мүмкін еді. Совет/Ресейлік «Бион» бағдарламасы АҚШ зерттеушілеріне ғарышқа фундаменталды ғарыш биологиясы және биомедициналық эксперименттерді ұшыруға мүмкіндік берді. 1966 жылы басталған «Бион» бағдарламасы Жер орбитасына жақын биоспутникте приматтар, кеміргіштер, жәндіктер, жасушалар және өсімдіктерді пайдалана отырып, биологиялық эксперименттер жүргізетін бірнеше миссияны қамтыды. НАСА 1975 жылы бағдарламаға қатысып, 11 «Бион» миссиясының 9-ына қатысты. НАСА 1996 жылдың желтоқсан айында ұшырылған «Бион-11» миссиясымен бағдарламаға қатысуын аяқтады. Бұл ынтымақтастық нәтижесінде 100-ден астам АҚШ эксперименттері ұшырылды, бұл АҚШ-тың адам емес объектілермен жүргізген барлық ғарыш биологиялық эксперименттерінің жартысын құрады.
The Soviet biosatellite program began in 1966 with Kosmos 110, and resumed in 1973 with Kosmos 605. Cooperation in space ventures between the Soviet Union and the United States was initiated in 1971, with the signing of the United States and Soviet Union in Science and Applications Agreement (which included an agreement on space research cooperation). The Soviet Union first offered to fly U. S. experiments on a Kosmos biosatellite in 1974, only a few years after the termination (in 1969) of the U. S. biosatellite program. The offer was realized in 1975 when the first joint U. S./Soviet research were carried out on the Kosmos 782 mission. The Bion spacecraft were based on the Zenit spacecraft and launches began in 1973 with primary emphasis on the problems of radiation effects on human beings. Launches in the program included Kosmos 110, 605, 690, 782, plus Nauka modules flown on Zenit 2M reconnaissance satellites. of equipment could be contained in the external Nauka module. The Soviet/Russian Bion program provided U. S. investigators a platform for launching Fundamental Space Biology and biomedical experiments into space. The Bion program, which began in 1966, included a series of missions that flew biological experiments using primates, rodents, insects, cells, and plants on a biosatellite in near Earth orbit. NASA became involved in the program in 1975 and participated in 9 of the 11 Bion missions. NASA ended its participation in the program with the Bion No.11 mission launched in December 1996. The collaboration resulted in the flight of more than 100 U. S. experiments, one half of all U. S. life sciences flight experiments accomplished with non human subjects.
Bion-M
2005 жылы Bion бағдарламасы жаңартылған Bion M типіндегі үш жаңа спутникпен қайта жаңартылды. Бірінші ұшырылым 2013 жылдың 19 сәуірінде Қазақстанның Байқоңыр ғарыш айлағынан жасалды. Жаңа сериядағы алғашқы Bion M1 спутнигі Германия ғарыш агенттігінің (DLR) аквариумын қамтыды және 45 тышқан, 18 моңғолдың құм егесі, 15 гекон, ұлулар, балықтар және микроорганизмдерді 30 күнге орбитаға алып шықты, содан кейін атмосфераға қайта кіріп, құлап түсті. Аппараттық іркілістен барлық құм егесі қырылды, бірақ қалған эксперименттердің жағдайы, гекондардың да ішінде, қанағаттанарлық болды. Тышқандардың жартысы болжам бойынша қырылды. Bion M2 2024 жылдың 1 қыркүйегінен кешіктірмей, 800 км биіктікке "Союз 2.1а" зымыранымен ұшырылуы жоспарлануда. Айналыс орбитасында 75 тышқан болады, зерттеулер олардың ғарыш радиациясының молекулалық деңгейдегі әсеріне бағытталған.
In 2005, the Bion program was resumed with three new satellites of the modified Bion M type – the first flight was launched on 19 April 2013 from Baikonur Cosmodrome, Kazakhstan. The first satellite of the new series Bion M1 featured an aquarium by the German Aerospace Center (DLR) and carried 45 mice, 18 Mongolian gerbils, 15 geckos, snails, fish and micro organisms into orbit for 30 days before re entry and recovery. All the gerbils died due to a hardware failure, but condition of the rest of the experiments, including all geckos, was satisfactory. Half the mice died as was predicted. Bion M2 is scheduled to launch no earlier than 1 September 2024 on a Soyuz 2.1a rocket to an altitude of 800 km. The orbiter will carry 75 mice and studies will focus on how they are affected at the molecular level by space radiation.