Кіріспе

1995 жылы 22 мамырда 16 жасар Джимми Фаррис, Лос-Анджелес полициясының қызметкерінің ұлы, пышақпен өлтірілді. Фаррис және оның досы Майкл Маклорен, Маклореннің ауласындағы клуб үйі сияқты бекіністің жанында болды. Фаррис пен Маклореннің төрт танысы (Мика Холланд, Джейсон Холланд, Тони Милиотти және Брэндон Хайн) тілтіл қоршаудан секіріп, бекініске жақындады. Бекініс ішінде төбелес болды. Фаррис пен Маклорен пышақтан жараланған күйі, қан келе жатып үйге кірді, ал қалған төртеуі қоршаудан қайта өтіп кетті. Фаррис жедел жәрдем келгенге дейін көз жұмды. Маклорен UCLA медициналық орталығына тікұшақпен жеткізілді. Холланд ағайындылары, Милиотти және Хайн, басқа да айыптамалармен бірге, қасақана кісі өлтіруде айыпталды. Бесінші ер адам, Кристофер Велардо, оқиға кезінде аула сыртында жүк көлігінде болғандықтан, қасақана кісі өлтіруге және ұрлыққа қатысу үшін сөз байласуда айыпталды. Велардо кінәсін мойындап, 11 жылға сотталды. Қалған төртеуі кінәлі деп танылып, ұзақ мерзімге сотталды. Бұл оқиға бұқаралық ақпарат құралдарында кеңінен жарияланды. Қоғамдық пікір қасақана кісі өлтіру ережесінің осы істе қолданылуы және айыпталушыларға берілген ұзақ мерзімдерге қатысты екіге бөлінді.

Ақылы төлемдер

17 жасар Кристофер Велардо оқиға кезінде жүк көлігінде сыртта болды, оған жеке айып тағылып, сотқа жіберілді. 15 жасар Мика Холланд, 18 жасар Брэндон Хайн, 17 жасар Энтони Милиоти, сондай-ақ нақты кісі өлтіруші 18 жасар Джейсон Холланд ұрлық, ұрлыққа талпыну, ұрлық және ұрлыққа талпыну кезінде жасалған кісі өлтіру, сондай-ақ Маклоренды қасақана, әдейі, алдын ала жоспарлап өлтіруге талпыну қылмыстарымен айыпталды.

Сот

Қылмыстық айыптамалардың ауырлығы Агура Хиллз қаласын екіге бөліп, халықаралық назар аударды. Сот Калифорния штатының Малибу қаласындағы Лос-Анджелес округінің Жоғарғы сотында судья Лоуренс Мира төрағалығымен өтті. Сотталушылардың Маклореннің жеріне кіргендегі және форттағы оқиғалар кезіндегі ниеттері мәселесі сот барысындағы негізгі дау-жанжалдың тақырыбы болды. Қылмыстық істе айыпталушылар сол күні марихуана ұрлау емес, сатып алу мақсатымен фортқа барғанын, демек, ұрлық немесе тонау әрекеті болмағанын мәлімдеді. Есірткі сату бойынша қудалаудан иммунитет алған куә ретінде куәлік берген Маклорен марихуана сату туралы алдын ала келісім болмағанын айтты. Бұрынғы әмиянда ұрлық туралы куәліктер ұсынылды, судья Мира қазылар алқасына оны сол күні тағылған айыптамалар үшін қажетті қылмыстық ниетті анықтау үшін ғана қарастыруға болатынын ескертті. Прокуратура екі оқиғаның да топтық әрекет пен топ мүшелерінің қорқытушылық тактикасын қамтитын ұрлық сипатындағы қылмыстар екенін айтты. Велардо 2000 жылы түрмеден босатылды. 2019 жылдың қазан айында Хайн шартты түрде босатылды. Ол 2020 жылдың жазында түрмеден босатылуы күтілуде.

Дау

Айыпталушылардың қолдаушылары, сондай-ақ қылмыстық өлтіру ережесіне қарсылар түрлі алаңдаушылықтар мен сын-ескертпелер айтты.

Айыппұлдар туралы

Уильям Газецки және басқа да сыншылардың пікірінше, прокуратураны ең ауыр айыптаулар қоюға жәбірленушінің әкесі, LAPD офицері түрткі берді; және егер жәбірленуші полиция қызметкерінің ұлы болмағанда, қасақана кісі өлтіру ережесі ешқашан қолданылмас еді. Фаррис фильмде прокурорлар куәгерлермен сұхбаттасқан кезде ол қатыспағанын айтады, ал округ прокурорының орынбасары Джефф Семоу Фаррис "болуы мүмкін" дейді. Айыпталушылардың бандиттер екенін көрсететін, сотқа дейінгі кең ауқымды БАҚ материалдары әлеуетті қазылар алқасының назарына жетті. Сотта Mira бандиттік топқа қатыстылығын дәлелдеу үшін жеткілікті мәліметтер жоқ деп тапты және осы сияқты мәліметтерді сотқа ұсынбау туралы шешім қабылдады. Бұл шешімге қарамастан, прокурор бірнеше рет бандиттік топқа мүшелік туралы сұрақтар қойды немесе қазылар алқасына бандиттік қызметтің бар екенін меңзеді. Әрбір меңзеуден кейін судья қазылар алқасына оған назар аудармауды бұйырды, бұл кейбір сыншылар "соққан қоңырды қайтаруға тырысумен" теңеді.

Мемлекеттік шағымдар

Калифорния штатының екінші апелляциялық сотына сотталғандардың үкімдері мен жазаларына қатысты шағымда прокурорлардың заңбұзушылық жасауы және қабылданбас дәлелдер ұсынғаны айтылды, соның ішінде айыпталушылардың "Gumbys" көшелік топқа жататыны туралы мәлімдеме жасалды. Басқа нәрселермен қатар, шағымда бұрынғы әмияны ұрлау туралы мәліметті қазылар алқасына ұсынудың жөнсіздігі, айыптау тарапының қорғаушы тарапқа қатысты аса ауыр жеке шабуылдар жасағаны және үкімдердің үйлесімсіздігі де көрсетілді. Сонымен қатар, қазылардың заңбұзушылықтары, соттың әділдіксіздігі және қазылар алқасына дұрыс емес нұсқаулар берілгені де мәлімделді. Ол АҚШ Жоғарғы Сотына кассациялық шағым беру туралы өтініш берді, бірақ 2001 жылдың 1 қазанында ол қабылданбады. 2002 жылдың 23 қыркүйегінде Калифорния Жоғарғы Сотына хабеас корпус туралы өтініш берілді, ол 2004 жылдың 12 мамырында қарастырылмай қалды.

Федералды шағымдар

Мемлекеттік соттағы шағымдарын таусылғаннан кейін, Хайн, Милиоти, Мика және Джейсон Холланд 2004 жылдың мамыр және шілде айларында Калифорнияның Орталық округінің АҚШ округтік сотына Хабеас Корпус туралы жеке өтініштерді жолдады. Өтініштерде бірдей, өзара байланысты және бөлек талаптар көтерілді: Брэйди ережелерінің бұзылуы, прокурордың заңсыз әрекеттері, адвокаттың тиімсіз қызметі, дәлелдерді дұрыс емес алып тастау немесе қабылдау, қазылардың заңсыз әрекеттері, соттың заңсыз әрекеттері, қатыгез және ерекше жазалау, сондай-ақ жазаны еріксіз және негіссіз азайту. 2007 жылдың 3 сәуірінде іс бойынша тағайындалған АҚШ округтік судьясы бірлескен есеп пен ұсыныс жасады, онда өтініштерді қабылдамау ұсынылды. Барлық төрт апелляциялық шағым беруші судьяның есебіне наразылық білдірді, бірақ АҚШ округтік судьясы есеп пен ұсынысты өзгеріссіз қабылдады. Содан кейін әрбір шағымданушы АҚШ-тың Тоғызыншы апелляциялық сотына апелляция жасауға рұқсат беру туралы куәлік сұрады, және аудандық соттың шешімімен олардың барлығына толығымен немесе жартылай рұқсат берілді. 2008 жылдың 17 қаңтарында Тоғызыншы округ соты төрт шағымданушының апелляцияларын біріктіру туралы өтінішті мақұлдады. 2009 жылдың 7 қазанында апелляциялар АҚШ-тың Тоғызыншы апелляциялық сотының үш судьясынан тұратын құрамы тарапынан қарастырылды. Төрт адвокат Маклореннің жалған куәлік бергенін және прокуратураның заңсыз әрекеттерін, соның ішінде қорғанысқа пайдалы дәлелдерді жарияламағанын мәлімдеді. 2010 жылдың 12 сәуірінде апелляциялар қабылданбады, сот прокуратура тарапынан жасалған кейбір заңсыз әрекеттерді мойындады, бірақ олардың жиынтық әсері, Маклореннің иммунитеті туралы ақпаратты жарияламауымен бірге, сот процесін негізінен әділетсіз деп тануға жеткіліксіз болды. 2010 жылдың 26 мамырында Хайн, Милиоти және Джейсон Холландтың адвокаттары "Толық құрамымен қайта қарау туралы бірлескен өтініш" жолдады. Мика Холландтың адвокаттары "Толық құрамымен қайта қарау туралы" жеке өтініш жолдады. Өтініште адвокаттар үш судьяның 12 сәуірдегі шешімінің «Тоғызыншы округте қалыптасқан заңмен қайшы келетінін» және «Бұл соттың шешімдерінің біркелкілігін қамтамасыз ету және сақтау үшін толық құраммен қайта қарау қажеттігін» айтты.

29 жылдан өмір бойына сотталуды шартпен босату мүмкіндігімен ауыстыру

2009 жылдың 17 наурызында губернатор Шварценеггер Хайнның жазасын өмір бойына шартсыз түрмеге жабудан, үстіміздегі 4 жылмен қоса, шартты түрде босату мүмкіндігімен 29 жылға дейін қысқарды. Хайнның "Алғашқы шартты босатуға жарамдылығын қарау отырысы" 2019 жылдың 30 қазанына белгіленген.

Ағымдағы жағдай

2020 жылдың 25 қыркүйегінде Брэндон Хайнның кісі өлтіру туралы үкімі күшінен жойылды. Жоғары сот судьясы Иветта Верестеги қайта қарау барысында, "Қылмыстық кодекстің 1170.95-бабы бойынша сотталушының өтініші бүгін қанағаттандырылды, осыған байланысты оның кісі өлтіру туралы айыптамасы күшінен жойылды" деп бұйырды. [Іс SA022108 01 бойынша соттың 1-беттегі шешімі]

Бақылау кеңесі Милиоттидің "әлі шартты түрде босатуға жарамсыз екенін және босатылған жағдайда қоғамдық қауіпсіздікке қауіп төндіретінін" анықтады және оған он жылдық бас тарту шешімі шығарылды. Алайда, Марси заңына сәйкес, өмір бойына бас бостандығынан айырылған адам үш жыл сайын сот отырысын ертерек өткізу туралы өтініш бере алады. Милиотти мұндай өтініш білдірді, ол мақұлданды және оның келесі отырысы он жылдан жеті жылға дейін жылжытылды. Оның "Келесі шартты түрде босатуды қарау отырысы" 2018 жылдың 8 наурызында өтті. Шартты түрде босату кеңесі "Милиотти мырза қоғамға немесе қоғамдық қауіпсіздікке қауіпті емес, сондықтан шартты түрде босатуға лайық" деп шешті. 2018 жылдың 24 желтоқсанында губернатор Эдмунд Г. Браун, Дж. Джейсон Холландтың жазасын өмір бойына шартсыз түрде бас бостандығынан айырудан және сегіз жыл қосымшадан, 30 жылдан өмір бойына дейін қысқартты. Мика Холланд 2019 жылдың 13 наурызында Шартты түрде босатуды қарау кеңесінің алдында болды. Оған шартты түрде босатудан бас тартылды және жеті жылдық бас тарту шешімі қабылданды.

Қарастырылып отырған заң жобасы

2018 жылдың 16 тамызында Калифорния Сенаты "ерекше жағдайлар" бойынша айып тағуға рұқсат етілген кең ауқымды шектеуге бағытталған заң жобасын бекітті. Бұл заң жобасы ерекше жағдайларды тек қана кісі өлтіруге тікелей қатысқан немесе оған қатысы бар адамдарға ғана қолдануды көздейді және Хайн сияқты сотталғандардың ісін қайта қарауға мүмкіндік береді. Сенат заңы №1437 2018 жылдың 30 қыркүйегінде қолданысқа енгізілді.