Кіріспе

Бельгиялық ортағасырлық ғалым Франсуа Луи Гансхоф (14 наурыз 1895, Брюгге – 26 шілде 1980, Брюссель) – бельгиялық ортағасырлық. Афине Рояльде оқығаннан кейін Гент университетіне түсті, онда Анри Пиреннің ықпалына ішті. Фердинанд Лоттан оқығаннан кейін, ол қысқа мерзімге заңгерлікпен айналысты, сосын Гент университетіне қайта оралды. 1930 жылы Пиреннің ортағасырлық тарих профессоры лауазымын иеленді, себебі Пирен голланд тілінің оқыту тілі ретінде енгізілуіне байланысты университетті тастап кеткен болатын. 1961 жылы зейнетке шыққанға дейін сол жерде жұмыс істеді. Гансхофтың еңбектері негізінен Каролинг дәуіріндегі Фландрияға қатысты. Оның ең белгілі кітабы – «Феодализм не?» (1944). Бұл кітапта ол феодализмді қарапайым құқықтық және әскери терминдермен анықтайды. Гансхофтың пікірінше, феодализм тек ақсүйектер арасында ғана болған. Бұл Марк Блохтың феодализмнің бүкіл қоғамды қамтитындығы туралы көзқарасымен және Сьюзан Рейнольдстің феодализмнің өзіне күмән келтіруімен қарама-қайшы. Гансхофтың анықтамасы әрқашан қабылданып отырмаса да, бұл кітап оның жалғыз еңбегі емес. Ол мақалалар арқылы ғылымына үлкен үлес қосты. Оның жариялаған бірнеше кітабының ішінде «Les Destinées de l'Empire en occident de 395 à 888» (1928) және «Flandre sous les premiers comtes» (1943) кітаптары бар. 1946 жылы ол Франкки гуманитарлық ғылымдар сыйлығын алды. Гансхоф франк мемлекеттері, әсіресе Каролинг әулеті тұсындағы Еуропаның ең білікті сарапшысы ретінде танымал болды; ол баршаның күткен Шарль Великийдің толық өмірбаянын жазған жоқ, бірақ франк тарихына оның қосқан үлесі әлі де маңызды болып табылады. Оның еңбектерінің осы (өте маңызды) тұсы туралы ағылшын тіліндегі ең жақсы кіріспе – Ф. Л. Гансхофтың «Каролингтер және франк монархиясы. Каролинг тарихы бойынша зерттеулер» кітабында келтірілген (ауд. Джанет Сондхаймер, Лондон: Longman, 1971). Бұл мақалалар жинағы 1970 жылға дейінгі меровинг және каролинг тарихы бойынша Гансхофтың жазбаларының толық библиографиясымен аяқталады.

Таңдалған шығармалар

1926 жыл. Фландрия және Лотарингиядағы министрліктер туралы зерттеу. Брюссель. 1928 (Фердинанд Лот және Кристиан Пфистермен бірге). 395 жылдан 888 жылға дейінгі Батыс Еуропа империясының тағдыры. «Орта ғасыр тарихы» еңбегінде. 1937 жыл. «Фландрия мен Брабанттың орта ғасырлық қалалары». Зерттеулер мен жетістіктер 13. 170–172. 1937 жыл. Фламанд және Брабант мемлекеттік мекемелері. 1938 жыл. «Фландриядағы графтық соттардың 13 ғасырдың ортасына дейінгі сот жүйесі». Zeitschrift der Savigny Stiftung für Rechtsgeschichte. Заң тарихы қоры. Германистика бөлімі. 58 = Ульрих Штуцтың 70 жылдығына арналған құрметті жинақ. 163–177. 1938 жыл. «Фландрия мен Брабанттың орта ғасырлық қалалары». Зерттеулер мен жетістіктер 13. 170–172. 1938 жыл. «Фландрия мен Брабанттың орта ғасырлық қалалары». Зерттеу және даму 4.2. 62–66. 1941 жыл. Нидерланд тілінің тарихи сөздігін дайындау және шығару туралы ұсыныс. Е. И. Струббе баяндамасымен. Бельгия Корольдік Фламанд академиясының ғылым, әдебиет және көркем өнер академиясының хабарламалары (әрі қарай Mededelingen деп қысқартылады) 3.3. Брюссель. 1941 жыл. Луара мен Рейн арасындағы қалалардың орта ғасырлардағы дамуы. Антверпен. 2-басылым: Антверпен, 1944 жыл. 1941 жыл. Тарих беттері. Брюссель. 1943 жыл. Орта ғасырдағы Луара мен Рейн арасындағы қалалардың дамуы туралы зерттеу. Париж. 1943 жыл. Фландрияның алғашқы графтары. Брюссель. 1944 жыл. Феодализм немесе еншік құқығы. Филипп Гриерсон аударған, Ф. М. Стентон алғы сөзімен. 1-басылым: Нью-Йорк және Лондон, 1952; 2-басылым: 1961; 3-басылым: 1976. 1944 жыл. Фландрияның алғашқы графтары. Антверпен. 1946 жыл. 7. Орта ғасырлық мекемелер тарихы: Батыс Еуропа мекемелері. Гент. 1948 жыл. Карл Ұлының сәтсіздігі. Утрехт. 1949 жыл. Шарльдің императорлық таж киюі: теориялар мен фактілер. Дэвид Мюррей қоры бойынша лекция 16. Глазго. 1951 жыл. Тарих энциклопедиясы: орта ғасырлар. Гент. 1953 жыл. Орта ғасыр. Халықаралық қатынастар тарихы 1. Париж. 1953 жыл. Бірінші билігінің кезеңінде Людовик ІІІ-нің императорлық идеясы туралы. Mededelingen 15.9. Брюссель. 1956 жыл. Франк мемлекетіндегі шетелдіктердің құқықтық жағдайы. Mededelingen 18.3. Брюссель. 1957 жыл. «12 ғасырдағы фламанд қалаларындағы тұрғын үй кооперативтері және графтар». Zeitschrift der Savigny Stiftung für Rechtsgeschichte. Заң тарихы қоры. Германистика бөлімі. 74. 98–118. 1958 жыл. Меровингтер тұсындағы Франк мемлекетіндегі кедендік жүйе. Mededelingen 20.4. Брюссель. 1959 жыл. Каролингтер тұсындағы Франк мемлекетіндегі кедендік жүйе. Mededelingen 21.1. Брюссель. 1960 жыл. Меровингтер тұсындағы Франк мемлекетінің халықаралық қатынастары. Mededelingen 22.4. Брюссель. 1961 жыл. Еншік құқығы немесе феодализм? Рут және Дитер Грох аударған. Дармштадт. 1961 жыл. Капитулярийлер не болды? (Биргит Францпен бірге), Виллем А. Экхардт аударған. Веймар. 1963 жыл. Каролингтер тұсындағы Франк мемлекетінің халықаралық қатынастары. Mededelingen 25.2. Брюссель. 1963 жыл. Франк құқығындағы «сұқбат сот». Mededelingen 25.5. Брюссель. 1965 жыл. Каролингтік мемлекеттегі нормативтік ережелер мен қолданыстағы құқық арасындағы қатынасқа көз жүгірту. Mededelingen 27.2. Брюссель. 1965 жыл. «Фландрия графы Тьерри д'Альзасқа қатысты Сен-Омердегі жер иелігіне қатысты хат туралы ескерту». Гектор Амманға арналған құрметті жинақ. Висбаден. 84–96. Монография ретінде қайта басылды: Studia historica Gandensia 36. Гент. 1966 жыл. VI ғасырдың тарихшысы: Грегориус Турский. Mededelingen 28.5. Брюссель. 1966 жыл. «Фландрия графы Болдуин V-нің Лильдегі Сен-Пьерге арналған хаты туралы ескерту». Рене Крозеге арналған жинақ. 1-том. Пуатье. 293–306. Монография ретінде қайта басылды: Studia historica Gandensia 37. Гент. 1967 жыл. 814 жылдан 830 жылға дейінгі Людовик ІІІ-нің үкімет саясатына көз жүгірту. Mededelingen 29.2. Брюссель. 1967 жыл. «Франк құқығындағы дереу қылмыс ісіндегі дәлелдеме туралы ескерту». Ян Фредерик Ниермейердің естелігіне арналған «Miscellanea mediaevalia» жинағында. Гронинген. 9–16. Монография ретінде қайта басылды: Studia historica Gandensia 77. Гент. 1968 жыл. Карл Ұлы тұсындағы Франк мекемелері. Брайс және Мэри Лайон аударған. Провиденс (Род-Айленд), 1968 жыл. 1969 жыл. Франк құқығындағы мойынұсыну және азаптау. Амстердам. 1970 жыл. VII ғасырдың тарихшысы: Фредегарий. Mededelingen 32.5. Брюссель. 1971 жыл. Каролингтер және Франк монархиясы. Каролинг тарихы бойынша зерттеулер. 1971 жыл. IX ғасырдың тарихшысы: Нитхард. Mededelingen 33.3. Брюссель. 1972 жыл. Сен-Бертин аббаттығының жер иелігі және әсіресе IX ғасырдағы Поперингтегі иелігі туралы ескертулер. Mededelingen 34.1. Брюссель. 1972 жыл. «Орта ғасырлық француз тайпалары туралы Вальтер Кинастың зерттеулеріне қатысты «Тайпалар патшалықтың «тасымалдаушылары» ма?» Zeitschrift der Savigny Stiftung für Rechtsgeschichte. Заң тарихы қоры. Германистика бөлімі. 89. 147–160. 1975 жыл. Сен-Бертин аббаттығының 844–859 жылдарға арналған полиптихі.