Кіріспе
Диомедеидтер тұқымдасына жататын ірі теңіз құсы.
Түрлер жәшігі
| аты = Тристан альбатросы
| сурет = Тристан альбатросы (1).jpg
| күйі = CR
| күй жүйесі = IUCN3.1
| күй дереккөзі =
| туыс = Diomedea
| түрі = dabbenena
| авторы = Mathews, 1929
| синонимдер = Diomedea exulans dabbenena <small>Mathews, 1929
Speciesbox
| name = Tristan albatross
| image = Tristan Albatross (1). jpg
| status = CR
| status system = IUCN3.1
| status ref =
| genus = Diomedea
| species = dabbenena
| authority = Mathews, 1929
| synonyms = Diomedea exulans dabbenena <small>Mathews, 1929
Таксономия
Альбатростар Procellariiformes отрядының Diomedeidae туысына жатады, оған сонымен қатар, каңбас, құлқа, дауыл құсы және суға батып аң аулайтын құлқалар да кіреді. Олардың ортақ белгілері бар. Біріншіден, олардың мұрын жолдары үстіңгі өсірге жалғасқан, оларды нарикорн деп атайды, бірақ альбатростың мұрын тесіктері өсірдің екі жағында орналасқан. Procellariiformes отрядының өсірлері де ерекше, олар 7-9 мүйізді пластинаға бөлінген. Альбатростар балауыз эфирлері мен триглицеридтерден тұратын асқазан майын да өндіреді, ол провентрикулусте сақталады. Бұл жыртқыштардан қорғануға, сондай-ақ балалар мен ұзақ ұшу кезінде ересектер үшін энергияға толы тамақ көзі ретінде қолданылады. Бөлінуді қолдады. Басқа зерттеулер оның саяхатшы альбатрос түрлерінің ең генетикалық ерекше мүшесі екенін көрсетті. Бұл олардың барлық туыстарынан бұрын ортақ ата-бабасынан айырылуына немесе оның күшті генетикалық дрейфке ұшырауына байланысты болуы мүмкін. Басты сарапшылардың арасында BirdLife International осы түрді бөліп көрсетті, dabbenena атауы итальяндық-аргентиналық орнитолог Роберто Даббенені білдіреді.
Сипаттама
Тристан альбатросы теңізде қарлы альбатростан ажырату өте қиын, бірақ одан кішірек және арқасы сәл қараңғырақ. Оның денесі бастан құйрыққа дейін және қанаттарының ұзындығы 4 метрге жетеді. Тристан альбатросының қауырсыны ешқашан қарлы альбатростың толық ақ түсіне ие болмайды, ал оның мүсізі одан шамамен қысқа.
Таралуы және мекендейтін ортасы
Мұзды альбатростардан ажырату қиын болғандықтан, теңіздегі олардың таралуы әлі толыққанды белгілі емес. Бірақ спутниктік қадағалау арқылы Оңтүстік Атлантика мұхитында кең аумақта азықтанатындары анықталды. Еркектер көбейтін аралдардың батысынан Оңтүстік Америкаға қарай, ал ұрғашылар шығысқа қарай Африкаға қарай азықтанады. Бразилия жағалауында және Австралияның жағалауынан да кездесетіні байқалды.
Қорғау
Бұрын оларды енгізілген түрлер – тышқандар, мысықтар және шошқалар қауіп төндіріп отырған, бірақ қазір олар көбейетін аралдарынан жойылды. Дегенмен, бұл Mus musculus мысықтарының санының артуына әкеліп соқты, олар альбатрос балапандарын жаппай жеп, өлтіреді. Балапандар мысықтармен салыстырғанда үлкен болғанымен, өздерін тиісінше қалай қорғауға болатынын білмейді. Бүгінде түрге ең басты қауіп – ұзын сызықты балық аулау және осы мысықтар. Жақындағы санаулар көрсеткендей, 46 жыл ішінде Гоф аралындағы популяция 28%-ға төмендеген, ал популяцияны модельдеу жылдық төмендеу деңгейін 2,9–5,3% деп болжайды. 1980 жылдан бері үш буын ішінде жүргізілген жаңа модельдеу, төмендеу басталғаннан бері үш буын ішінде халық санының 96%-дан астам азаятынын көрсетіп отыр. Сондықтан төмендеу қарқыны үш буын (86 жыл) ішінде 80–100% аралығында деп есептеледі. Бұл түрдің күйі жалпы болжамнан гөрі нашаррақ және айқын төмендеуге ұшырағаны күдіктелді. Оның статусын бағалау нәтижесінде бұл дұрыс екені анықталды, сол себепті 2008 жылы Тристан альбатросының статусы «Қауіпті түрде құрып бара жатқан» санатына көтерілді. Олардың таралған аймағы және көбейетін аймағы бар.