Кіріспе
Арлин Блум (1 наурыз 1945 жылы туған) – американдық альпинист, жазушы және қоршаған орта денсаулығын зерттеуші ғалым. Ол ең алдымен Аннапурна (I) шыңына алғашқы сәтті американдық шағылысуымен, сонымен қатар толығымен әйелдерден құралған командамен осы шағылысуды ұйымдастырғанымен танымал. Ол "Денели қыздары" экспедициясы аясында Денели шыңына алғашқы әйелдерден құралған шағылысуға жетекшілік етті және Эверест тауына көтерілуге тырысқан алғашқы американдық әйел болды. Қазіргі кезде ол Жасыл ғылым саясаты институтының атқарушы директоры қызметін атқарады.
Arlene Blum (born March 1, 1945) is an American mountaineer, writer, and environmental health scientist. She is best known for leading the first successful American ascent of Annapurna (I), a climb that was also an all woman ascent. She led the first all woman ascent of Denali ("Denali Damsels" expedition), and was the first American woman to attempt Mount Everest. She is Executive Director of the Green Science Policy Institution.
Ерте өмір
Блум Айова штатының Давенпорт қаласында дүниеге келді және бес жасынан бастап Чикагода ортодоксал яһуди анасы мен әже-немересі тәрбиеледі. Дегенмен, ол Орегон штатындағы Худ тауындағы жанартау газдары тақырыбындағы дипломдық жұмысының зерттеу бөлігі ретінде альпинизммен айналысуға мүмкіндік алды. Блум 1966 жылы Рид колледжін бітіріп, содан кейін MIT және UC Берклиде оқыды, онда 1971 жылы биофизикалық химиядан докторлық диссертациясын қорғады. Аспирантурадан кейін Блум өзі "соңы жоқ қыс" деп атаған саяхатына шықты – ол бір жылдан астам уақыт бойы әлемнің әртүрлі жерлеріндегі тау шыңдарын бағындырды.
Үлкен шыңдар
Блум 1970 жылы Алясканың Денели тауына көтерілген алғашқы әйелдер командасының құрамына кірді. Ол көтеріліс жетекшісінің орынбасары болды. 1976 жылы ол американдық Эверест экспедициясының құрамында Эверест тауына қатысты, бірақ шыңға жетпеді. 1978 жылы ол Непалдағы Аннапурна (I) тауына – әлемдегі ең биік таулардың оныншысына – он бір әйелден команда ұйымдастырды, оған дейін тек сегіз адам (барлығы ер адамдар) көтерілген болатын. Бұл экспедиция "Америкалық әйелдер Гималай экспедициясы – Аннапурна" деп аталды. Сапарға қаржы жинау үшін олар "Әйелдің орны – шыңда" деген ұраны жазылған футболкаларды сатты. Бірінші шыңға шыққан топқа Вера Комаркова, Айрин Миллер (қазір Бирдсли) және шерпалар Мингма Церинг пен Чэван Рингцзин кірді. Олар 1978 жылдың 15 қазанында сағат 15:30-да шыңға жетті. Екінші шыңға шығуға тырысқан команда – Элисон Чадвик Онискьевич пен Вера Уотсон – осы көтеріліс кезінде қаза болды. Блум осы оқиғадан кейін Аннапурнадағы тәжірибесі туралы "Аннапурна: Әйелдің орны" атты кітап жазды. Ол Үндістанның Гималай тауларында Бхригупант тауына алғашқы экспедицияны жетектеп, үнді және американ әйелдерінен команда құрды. Содан кейін ол "Ұлы Гималай бойымен саяхат" деп атаған, Бутаннан Үндістанға дейін Хималайдың қауіпті, бірақ әдемі шыңдары арқылы екі мың шақырымдық сапарға шықты. Ол Югославиядан Францияға дейін Альп тауларын кесіп өтіп, сәбиі Аннализаны арқасындағы рюкзакқа салып алып жүрді.
Ғылыми саясат жұмысы
1970 жылдардың аяғында Берклидегі Калифорния университетінің зерттеушісі ретінде Блумның зерттеулері балалардың ұйқы киімдерінде отты баяулату үшін қолданылатын екі қатерлі ісік тудыратын химиялық заттарды реттеуге үлкен үлес қосты. Блум Стэнфорд университетінде, Велсли колледжінде және Берклидегі Калифорния университетінде оқытумен айналысты. Ұзақ үзілістен кейін, Блум 2006 жылы ғылым мен саясат саласындағы жұмысына қайта оралды – қызы колледжге түскен кезде – және оның «Breaking Trail: A Climbing Life» атты естелік кітабы жарық көрді. Ол өзінің зерттеулерінің нәтижесінде балалар пижамасынан алынып тасталған Tris химиялық затының Калифорниядағы дивандарда және нәрестелерге арналған тауарларда қайта пайда болғанын анықтады. 2007 жылы Блум «Жасыл ғылым саясаты» институтын (GSP) құрды, мақсаты – ғылыми зерттеулердің нәтижелерін саяси шешімдерге енгізіп, адам денсаулығы мен қоршаған ортаны уытты химиялық заттардан қорғау. «Жасыл ғылым саясаты» институтының атқарушы директоры ретінде Блум және оның командасы, әсіресе галогенделген отты баяулатушы заттарға қарсы бірнеше сәтті ұлттық және халықаралық кампанияларды жүргізді. Блум ғылым мен саясат тақырыбындағы мақалаларын The New York Times, Los Angeles Times, The Huffington Post және Science журналында жариялады.
Жалпы ұлттық тарифтік жүйе жобалары
Тұтыну тауарларына, оның ішінде төсек-орын материалдарына, жиһазға және балалар тауарларына қатысты қауіпсіздік стандарттарын жасауға көмектесу. Архитекторлар мен құрылысшыларды балама материалдармен, құрылыс нормаларымен және жалынға төзімді заттарға байланысты денсаулыққа зиянды әсерлер туралы хабардар ету арқылы ғимараттардағы улы химиялық заттардың қолданылуын азайту. Қытай ғалымдарымен, сала жетекшілерімен, ғалымдармен және үкіметпен бірлесіп Қытайдағы химиялық жалынға төзімді заттар өндірісінің өсіп келе жатқан саласы туралы хабардарлықты арттыру. АҚШ және Қытай жұмысшыларымен қатар, өрт сөндірушілер мен бортсеріктердің улы химиялық заттарға ұшырауы мен денсаулығын зерттеу.
Жазушылық және марапаттар
Оның алғашқы кітабы "Аннапурна: А Woman's Place" Fortune журналының 2005 жылғы "Біз білетін ең ақылды 75 бизнес кітабы" тізіміне енгізілді және National Geographic Adventure журналы оны барлық уақыттың ең үздік 100 шытырман оқиға кітабының бірі деп таңдады. Оның жүлделі мемуары "Breaking Trail: A Climbing Life" Блумның әлемдегі ең биік тауларда, химия зертханасында және қоғамдық саясатта мүмкін емес көрінген армандарының қалай орындалғанын баяндайды. Блумның кітаптарын ерлер басымдылық ететін салалардағы әйел ғалымдардың күресін көрсетуге үлес қосатын еңбектер деп қарастыруға болады. Блумның марапаттарының ішінде 60 жастан асқан және қоғамның ең маңызды мәселелерін шешуге атсалысқандарға берілетін "Мақсат" сыйлығы, Ұлттық Әйелдер Тарихы Жобасының "Планетамызды құтқаруға жетекшілік ететін 100 әйел" тізіміне ілігуі және Әйелдер Географиялық Қоғамының алтын медалі бар. Бұл медаль бұрын Амелия Эрхарт, Маргарет Мид және Мэри Лики сияқты сегіз ғана әйелге берілген. "Breaking Trail" 2005 жылы Ұлттық Сыртқы Кітап Сыйлығынан құрметті айрықша марапат алды. Арлин Блум жыл сайынғы Беркли Гималай жәрмеңкесінің және Бірма ауылдарына көмек көрсету жобасының негізін қалаушы. Ол Ауғанстан археологиясын сақтау қоғамының, Оңтүстік Азиядағы климат, су және апаттар мәселелерін шешуге арналған ISET ұйымының кеңесіне және Азияда кітапханалар салумен айналысатын Project REED, Environmental Building News және Пластик Ластану Коалициясының кеңесшілер тобына кіреді. Блум 1982 жылы Sierra Club-тың Франсис П. Фаркхар таушылдық сыйлығының иегері атанды. 2012 жылдың 7 сәуірінде Америка Альпілік Клубы Блумды Колорадо штатының Голден қаласында өткен марапаттау салтанатында Таушылдық Даңқының залына енгізді.
which builds libraries in Asia, Environmental Building News, and the Plastic Pollution Coalition. Blum was the winner of the Sierra Club's Francis P. Farquhar Mountaineering Award for 1982. On April 7, 2012, the American Alpine Club inducted Blum into its Hall of Mountaineering Excellence at an award ceremony in Golden, Colorado.
Дәйексөздер
Біздің жаһандық және виртуалды экспедиция тобымыз қиын және маңызды тауларды бағындыруға тырысып, баршамызға пайда әкелетін салауатты әлемнің шыңына жетпекпіз. – Мақсат сыйлығының профилі. Осындай химиялық заттардың денсаулыққа және қоршаған ортаға тигізетін зияны климаттық өзгерістердей қауіпті болуы мүмкін, бірақ менің ойымша, бұл проблеманы салыстырмалы түрде оңай шешуге болады. Бұл – халықты хабардар ету және саяси ынта мәселесі. – Мақсат сыйлығының профилі. 2023 жылдың наурыз айында Анналіз АҚШ Ішкі істер министрлігінде Су және ғылым жөніндегі хатшының орынбасары болып тағайындалды.
"The health and environmental problem from such chemicals could be as threatening as climate change, but I believe it is a problem that can be solved relatively easily. It's a matter of informing the public – and political will. "—Purpose Prize profile In March, 2023, Annalise was appointed Deputy Assistant Secretary for Water and Science in the U. S. Department of the Interior.