Кіріспе

Асияцератопс ("Азия мүйізді бет" деген мағына береді) – өсімдіктермен қоректенетін мүйізді динозаврлар туысы. Ол кеш Бор кезеңінің басында өмір сүрген. Типтік түрі – A. salsopaludalis Өзбекстаннан, ал A. sulcidens Қытай мен Моңғолиядан табылған.

Ашылуы және атауы

Типтік түр, Asiaceratops salsopaludalis, 1989 жылы Лев Несов, Л. Ф. Казнышкина және Геннадий Олегович Черепанов ресми түрде сипаттады. Туыс атауы Азияға сілтеме жасап, ~ceratops, "мүйізді бет" деген сөздерден құралған. Латын тіліндегі түр атауы "тұзды батпақтан" дегенді білдіреді. Осы басылымда Microceratops sulcidens Bohlin 1953 Asiaceratops-тың екінші түрі ретінде қайта аталды: Asiaceratops sulcidens. Asiaceratops salsopaludalis-тың CCMGE 9/12457 нөміріндегі голотипі Өзбекстанда, шамамен тоқсан тоғыз миллион жыл бұрынғы ерте кеноман дәуіріне жататын Ходжакуль формациясының қабатынан табылған. Ол сол жақ жоғарғы жақ сүйегінің бір бөлігінен тұрады. 1989 жылы түрге қатысты басқа да фрагменттер табылды, олардың ішінде тістер мен фаланга бар. 1995 жылы Несов үш өзбек жерінен алынған материалдарды ұсынды, олардың көп бөлігі бас сүйегінің элементтері және жартылай толық омыртқа сүйегі, әртүрлі жастағы жекелеген дарақтардан алынған. Екінші түр, A. sulcidens, Microceratus sulcidens-ті орналастыру үшін жаратылды. Ол Қытайда (Синминпу тобы) және Моңғолияда табылған ерте бор дәуіріндегі (Апт-Альб) жыныстардан белгілі, ал A. sulcidens-тің голотипі, инвентаризациялық нөмірі көрсетілмеген, екі тіс, омыртқа денелері, толық емес тібік сүйегі, тарсал сүйектері және сол жақ аяқтан тұрады. Азияцератопсқа жататын базикраниумның диагностикалық белгілері болуы мүмкін.

Жіктеу

Азияцератопс Сератопсияға (атауы грек тілінде "мүйізді беттер") жатады, бұл Cretaceous дәуірінде Солтүстік Америка мен Азияда гүлденген, попугай сияқты тұмсықтары бар шөп жейтін динозаврлар тобы. Cretaceous дәуірі шамамен 66 миллион жыл бұрын аяқталды. Барлық сератопсиялар осы дәуірдің соңында жойылып кетті. 1995 жылы Несов Азияцератопсты жеке Азияцератопстиналар тұқымдамасына жатқызды.

Диета

Азияцератопс, барлық цератопсиялар сияқты, шөпқоректі болған. Бор дәуірінде гүлді өсімдіктер "географиялық жағынан шектеулі болғандықтан", бұл динозавр сол дәуірде кең таралған өсімдіктермен: папоротниктермен, цикадтармен және қылқан жапырақты ағаштармен қоректенген болуы мүмкін. Ол жапырақтарды немесе қылқан жапырақтарды жұлып алу үшін өткір цератопсиялық мүсігін пайдаланған.