Кіріспе

Қыз шоқжұлдызындағы галактикалар жұбы. Көздер галактикалары (NGC 4435, NGC 4438, сондай-ақ Arp 120 ретінде де белгілі) – Қыз шоқжұлдызында шамамен 52 миллион жарық жылы қашықтықта орналасқан галактикалар жұбы. Бұл жұп Маркариан тізбегі деп аталатын галактикалар тізбегіне жатады.

NGC 4435

NGC 4435 - қазіргі уақытта NGC 4438 галактикасымен өзара әрекеттесетін тарамдалған линзикулярлы галактика. Спитцер ғарыш телескопымен жүргізілген зерттеулер галактиканың ядросында салыстырмалы түрде жас (190 миллион жыл) жұлдыз популяциясын анықтады, бұл NGC 4438-мен өзара әрекеттесу нәтижесінде аталған аймақтағы газ бен шаңның қысылуынан және жұлдызды жарылысқа себеп болуы мүмкін. Сонымен қатар, бұл галактиканың өзара әрекеттесуден пайда болған ұзақ созылған құйрығы бар сияқты көрінеді; алайда, басқа зерттеулер көрсеткендей, бұл көрінетін құйрық ішкі Галактикамыздың (Сүт Жолының) құрамындағы галактикалық бұлттар болуы мүмкін және NGC 4435-ке ешқандай қатысы жоқ.

NGC 4438

NGC 4438 – ядролық көзін қыздыратын энергия механизміне байланысты белгісіздік болғандықтан, Virgo шоғырындағы ең қызықты өзара әрекеттесетін галактика; бұл энергия механизмі жұлдыздық аймақ немесе белсенді галактикалық ядромен (AGN) қуатталатын қара тесік болуы мүмкін. Екі гипотеза да қазіргі уақытта астрономдар зерттеп жатыр. Бұл галактикада шоғырдағы басқа галактикалармен және оның серігімен гравитациялық өзара әрекеттесу нәтижесінде ұзақ созылған құйрықтарды қоса алғанда, күшті бұрмаланған диск байқалады. Аталған ерекшеліктер оның классификациясына қатысты түрлі пікірлердің болуын түсіндіреді, оны линза тәрізді немесе спиральді галактика деп анықтайды. NGC 4438-де бұрынғы, ұзаққа созылған, бірақ шамалы жұлдыз жарылысының белгілері, бейтарап сутегінің жеткіліксіздігі, сондай-ақ оның жұлдызаралық ортасының – атомдық сутегінің, молекулалық сутегінің, жұлдызаралық шаңның және ыстық газдың – компоненттерінің NGC 4435 бағытына қарай ығысуы байқалады. Бұл байқау NGC 4435-пен толқындық өзара әрекеттесуді және екі галактиканың кездесуінен күшейтілген, Virgo шоғырының ішкі ортасы арқылы жоғары жылдамдықпен қозғалғандағы қысымның төмендеу әсерін көрсетеді.

Бір-бірімен әрекеттесетін галактикалар ретінде

NGC 4438 жұлдызаралық ортасына келтірілген экологиялық зақым миллиондаған жылдар бұрын NGC 4435 галактикасымен ортасынан ауытқыған соқтығысу нәтижесі болуы мүмкін деген дәлелдер бар. Алайда, жақында иондалған газдың бірнеше жіпшелері табылды, олар NGC 4438-ді үлкен көршілес эллипстік галактика Мессье 86-мен байланыстырады. Сонымен қатар, M86 ішіндегі газ бен шаңның табылуы, бұл екі галактиканың бұрынғы кездесуі кезінде NGC 4438-ден жыртылып алынған болуы мүмкін. Virgo галактикалар шоғырының орталық аймағындағы галактикалардың жоғары тығыздығын ескере отырып, NGC 4435, NGC 4438 және M86 галактикаларының бұрын өзара әрекеттесуі мүмкін.

Танымал мәдениетте

2014 жылы түсірілген "Жұлдыздар аралығы" фильмінде Мерфи Купердің (Джессика Честейн) блокнотында "NGC 4438" және нақты бақылау деректерін фильмнің шешімді сатысында көруге болады. NGC 4438 галактикасының AGC-дегі аса зор қара тесік болуы екі негізгі теорияның бірі екендігіне байланысты, бұл галактика фильмдегі құрт тесігі арқылы қол жеткізілген болуы мүмкін.