Кіріспе

Демалыс үшін қолданылатын, түбі жалпақ, баяу қозғалатын қайық. Демалыс баржасы – түбі жалпақ, баяу қозғалатын, демалыс мақсатында пайдаланылатын қайық. Ол жүк тасымалдауға арналған стандартты баржадан өзгеше. Көптеген каналдар мен өзендер маңызды рөл атқаратын жерлерде діни рәсімдер өткізу, суда тойлар ұйымдастыру немесе көрікті жерлерді тамашалау үшін демалыс баржалары дамыған.

Тарих

Ежелгі Мысырда Ніл өзенінде әртүрлі баржалар жиі қолданылған. Перғауын Ахнатон Мысыр дінін реформалағанда, өзінің саяхат баржасын өзінің басты құдайының құрметіне "Атонның шарапаты" деп атады. Тутанхамонның қабірінен патшалық баржаның кішкентай модельдері табылды. Мысырлықтардың ең танымал баржасы – Таламегос, оны Птолемейлік Мысырдың Клеопатра VII Марк Антонийді баурап алу үшін салтанатты түрде пайдаланған, сондай-ақ Юлий Цезарьмен бірге Ніл өзенімен жоғары сапар жасаған кезде де қолданған. 11 ғасырдың қытай ақыны Оуян Сю өзінің өлеңдерінде орхидея (немесе магнолия, аудармаға байланысты) түсіндегі ескектермен жабдықталған саяхат баржасын сипаттаған. Ванкувер теңіз мұражайында Цин әулетінің императорлық саяхат баржасының азудан жасалған моделі сақталуда. 1357 жылы Аюдхая патшасы Боромтрейлоканат, кейін Таиланд аталған аймақта, жыл сайын баржа жарысын өткізуге жарлық берді. Оның баржасы әйелінің баржасымен жарысқан. Әйелінің баржасы жеңсе, жыл молшылыққа толы болар еді. Ал патшаның баржасы жеңсе, ол қиындықтарды білдіретін. Әдетте, патшайымның баржасына жеңіс бұйыратын. Кейінірек Таиланд патшасы буддалық реликвияларды тасымалдайтын патшалық баржаны Бирмаға қарсы жорығына қосты. 17 ғасырға қарай тай патшалық баржа процессияларында 100-ден астам баржалар қатысып, ескекшілер бір-біріне үйлесімді қызыл киімдер мен алтын әшекейлер киген. Су арқылы сауда жасауға сүйенген бай мемлекеттер билеуші топқа арналған арнайы баржаларды жасаған. Ян ван де Каппельдің 1650 жылғы суретінде Нидерланды мемлекеттік баржасына жауынгерлік кемелерден жасалған салтанатты оқтармен құрмет көрсетілгені бейнеленген. Венеция дождары жыл сайын өткізілетін Теңіз некесін тойлау үшін, әсіресе Bucentaur мемлекеттік баржасымен саяхаттаған. Версальдегі Гранд-канал 17 және 18 ғасырларда әсем ойын баржаларына орналасқан. Мария Антуанеттаның баржасынан табылған алтынмен қапталған әйел бейнесі сақталған, ал Наполеон 1810 жылы Брест портына ресми сапары үшін салтанатты баржа жасатқан. Соңғысы Францияның Ұлттық теңіз мұражайында сақталуда. 19 ғасырдың ортасына дейін Темза және одан әрі Лондон мен басқа да жерлерде саяхат баржалары жиі кездесетін. Олардың ішінде жоғары сыныптағы адамдар үшін арналған сәнді шалупалар, оларды сегізке дейін киімталған қызметшілер ескекпен жүргізетін, ал кейде алтынмен әшекейленген ою-өрнектермен және сәнді маталармен безендірілген. Гендельдің әйгілі "Су музыкасы" оның тыңдаушылары саяхат баржаларынан тыңдап тұрғанда орындалу үшін жазылған. Қалалық гильдиялар өздерінің мемлекеттік баржаларының сән-салтанаты үшін бәсекелестікке түсті. Темзаның Изис деп аталатын бөлігінде, Оксфордта, көптеген колледж қайық клубтары клуб үйлері ретінде пайдалану үшін колледж түстеріндегі үлкен екі қабатты баржаларды тұрақты түрде орналастырған. Бұл баржаларды 20 ғасырда ұстау өте қымбатқа түсті, сондықтан олар біртіндеп сатылды. Кейбір колледж баржаларын әлі де өзенде көруге болады, олар өзен жағалауындағы қонақ үйлерде қабылдау орындары ретінде пайдаланылады, мысалы, Беркширдегі Стреатлидегі "The Swan" қонақ үйінде бұрынғы Уадхам колледжінің баржасы орналасқан.

Бүгін

Кейде Полинезияда тарихи оқиғаларды қайта жаңғырту және үйлену рәсімдерінде салтанатты баржалар қолданылады. Таиландтың Патшалық баржа процессиясында діни рәсімдер әлі күнге дейін баржаларда өткізіледі. Патшалық баржаны елу ескергіш, екі рульші және екі офицер басқарады. Ұжымды флагман, әнші және сигналшы толықтырады. Бангкокта патшалық баржаларға арналған мұражай бар. Еуропа мен АҚШ-тағы өсуші орта таптың қалыптасуымен бірге, адамдарға өзендерде көрікті саяхаттар жасауға арналған баржалар дамыды. Қазіргі заманғы демалыс баржалары, мысалы, Францияның шарап аймақтарында саяхаттайтындары, DVD ойнатқыштар, жаттығу құралдары, кемедегі асханалар мен дәретханалар, күн сәулесі түсетін жолаушылар кабиналары, джакузи және стерео жүйелер сияқты жабдықтармен жабдықталуы мүмкін. Еуропадағы сәнді қонақ үй баржаларында тіпті шебер аспазшы мен үй иесі жұмыс істейді, ал тәжірибелі капитан оларды басқарады, барлығы кемеде тұрып, қонақтарға қызмет көрсетеді. Бұл баржалардың көпшілігі бастапқыда өзендер мен каналдар арқылы астық пен көмір тасымалдауға арналған сауда баржалары болып салынған. Олардың қазіргі заманғы демалыс баржаларына айналуы соңғы уақытта ғана болды.

Өнер

Еуропадағы романтизм дәуіріндегі өнерде қарапайым заттардың сән-салтанатқа көтерілуі қызығушылық тудырды, осылайша ләззат кемесі тартымды сюжетке айналды. Пол Деларош 1892 жылы салған картинасында тарихи тұлға – кардинал Ришелье бейнесін көрсету үшін мемлекеттік баржаны таңдады. Шамамен сол кезде Баварияның II Людвигі темір баспалдақпен көтерілетін, алтынмен әшекейленген, теңіз құдайы Нептун мүсіні бар кеме басына және жоғары орналасқан, ою-өрнектелген шатырға, үстінде патшалық тәжін ұстаған періштеге арналған эскиз жасады.