Кіріспе

Қытай саясаткері (1924–2019)

Е Сюаньпин (20 желтоқсан 1924 – 17 қыркүйек 2019) – қытай саясаткері, 1980 жылдан 1985 жылға дейін Гуанчжоу қаласының мэрі, ал 1985 жылдан 1991 жылға дейін Гуандун провинциясының губернаторы болды. Е Дэн Сяопиннің реформа және ашылу саясатын ынталы түрде қолдады. Оның басшылығымен Гуандун экономикалық өркендеп, Пекиннен маңызды тәуелсіздік алды. Оның билігіне қатысты алаңдаушылық тудырып, орталық үкімет губернаторлық қызметінен шеттетуге тырысты, бірақ Гуандун провинциясындағы ықпалын сақтап қалуға рұқсат берді. Кейіннен 1991 жылдан 2003 жылға дейін Қытай Халық Саяси Кеңес Конференциясының төрағасының орынбасары болып қызмет етті. Е – Қытай Халық Республикасының он маршалының бірі, Е Цзяньиннің үлкен ұлы, ол «Төрттіктерді» құлатуға және Мәдени революцияны аяқтауға зор үлес қосты. Әкесінің қайтысынан кейін, олардың қуатты отбасының патриархы атанды, бұл отбасы «Е әулеті» деп аталды.

Ерте өмір

Е Сюаньпин 1924 жылғы қарашада Қытай Республикасының Гуандун провинциясының Мейксиан қаласында дүниеге келген. Ол кейін Қытай Халық Республикасының он маршалының бірі болған Е Цзяньиннің үлкен ұлы болды. Сюаньпин дүниеге келген кезде, оның әкесі Сяншань округінің судьясы болып қызмет еткен, ал оны анасы Фэн Хуа тәрбиеледі. Екінші Қытай-жапон соғысы кезінде Е Қытай Коммунистік партиясының (ККП) штаб-пәтері Яньаньда тұрды және 1941 жылға дейін әкесімен қайта қосылмады. Бітірген соң Яньань арсеналында және басқа да зауыттарда жұмыс істеді. 1977 жылы Сюаньпин Қытай Коммунистік партиясының Орталық партия мектебінде оқыды, содан кейін 1978-1980 жылдары Мемлекеттік ғылым және технология комиссиясының үшінші басқармасының директоры болып қызмет етті. Дэн Сяопиннің жақтасы болған Сюаньпин, 1989 жылғы Тяньаньмэнь алаңындағы наразылықтар мен қырғыннан және Жао Цзыянның құлауынан кейін, Яй отбасының күші Жаоға деген жанашырлығына байланысты әлсіреген деп есептелді. Сюаньпин басшылығымен Гуандун экономикалық өркендеп, Бейжіңдегі орталық үкіметтен маңызды тәуелсіздік алды, ал Гонконг медиасы оны "Оңтүстік императоры" деп атады. Оның билігіне алаңдаған орталық үкімет оны губернаторлық лауазымынан босатуға тырысты. Оның кіші інісі Е Сюаньнин Қытайдың әскери барлау қызметінің басшысы болды және 2016 жылы қайтыс болды. Тағы бір ағасы, Е Сюаньлянь, Қытай Халық Азаттық Армиясының Poly Group компаниясының басқарушысы болды. Оның қарындасы Е Чумей Қытайдың бұрынғы премьер-министрінің орынбасары Зу Цзяхуаға үйленген. Е Сюаньпиннің ұлы Е Синьфу Гонконгтағы кәсіпкер, ол P W Asia конгломератын құрды және кем дегенде 11 компанияның директоры болды, соның ішінде ең ірі әшекейлер тізбегінің бірі – Tse Sui Luen. Оның немересі Е Чжунхао 2017 жылы Гуандун провинциясының Юнфу жоғары технологиялық өнеркәсіптік дамыту аймағының басшысы болып тағайындалды.