Кіріспе
XIX ғасырдағы испан заңгері, саясаткер, журналист және аудармашы Франсиско Хавьер де Бургос и дель Ольмо (1778 жылдың 22 қазаны – 1848 жылдың 22 қаңтары) испан заңгері, саясаткер, журналист және аудармашы болған.
Francisco Javier de Burgos y del Olmo (22 October 1778—22 January 1848) was a Spanish jurist, politician, journalist, and translator.
Ерте өмір және мансап
Мотрильде асыл, бірақ кедей отбасында дүниеге келген ол, Рим-католик шіркеуінде мансапқа ие болуға тағдырланған, бірақ көп ұзамай Гранададағы оқуын тастап, Мадридке кетіп заң курстарын оқуға түсті. Наполеон I басшылығымен француздардың жарым арал соғысының (1808-1814) басталуымен, Бургос король Иосиф I-нің қолдаушыларының бірі ретінде Андалусияда әкімшілік қызметтер атқарды. Оның ынтымақтастыққа дайындығы Бурбон әулетінің қарсылығын тудырды, соның салдарынан ол 1812 жылы Парижге кетіп қалды. Францияда Бургос классиктердің еңбектерін зерттеп, академиялық білімін аяқтады және Горацийдің шығармаларын кастиль тіліне аударуға кірісті (бұл аударманы Андрес Белло талдап, Бургосты "нашар аудармашы, бірақ тамаша түсіндіруші" деп бағалады). Кейіннен (1844), Бургос өңделген нұсқасын жариялады, ол кемшіліктеріне қарамастан, маңызды дереккөз болып қала берді – мысалы, ол сапфикалық тармақты еркін өлеңмен қолданғаны үшін жоғары бағаланады.
Белгілілігі
Ол 1819 жылы Мадридке оралып, 1822 жылы "El Imparcial" газетінің редакторы болып тағайындалды (газет – умеренный либерализм мен afrancesados үшін бас қосу ортасы болды). Осы кезеңде Бургос өзін жемісті жазушы ретінде көрсетті, "Біртұтас өмірбаян" атты көп томдық еңбекті жазып басылымға шығарды. Ол сондай-ақ Фердинанд VII-нің Бурбон әкімшілігіне қатысты, Франсиско Сеа Бермудестің министрлігінде мемлекеттік хатшы болып тағайындалды. Мария Кристинаның регенттігі кезінде Испанияның 1833 жылғы аумақтық бөлінісінің бастамашысы ретінде Бургос Испанияның бұрынғы әкімшілік жүйесін провинциялық жүйеге айналдыру үшін ықпалын пайдаланды, сондай-ақ орталықтандырылған үкіметтің қажеттігін жақтады. Алайда, оның жобасы Баск аймақтарының, әсіресе Наварраның өзін-өзі басқару құқығымен тікелей қайшы келді, ол шектеулі болғанымен, тәуелсіз патшалық болып саналды. Бұл шешім 1833 жылдың қараша-желтоқсан айларында бекітілді, сонымен қатар ол сол жылы Ішкі істер министрі болды. Ол Испания Корольдік академиясының R орындығына сайланды және 1830 жылдың 7 қаңтарында орын алды. Изабелла II билік құрған кезеңде Модерадо либералдарының сенаторы, сондай-ақ Валенсия герцогы Рамон Мария Нарваес и Кампостың алғашқы үкіметіндегі корольдік кеңесшісі және ішкі істер министрі болды. Оның министрлік лауазымын Нарваездің ізбасары Франсиско Хавьер Истурис иеленді. Ол Мадридте қайтыс болды. Ол сонымен қатар Мария Изабель де Брагансаның қазасы және Фердинанд VII мен Мария Кристинаның некесі сияқты оқиғаларға арналған өлеңдер жазды, сондай-ақ "Ақылға мадақ" (Oda a la Razón) атты танымал шығарманың авторы болды.