Кіріспе

Париждегі Жеңіс бағанасы

Шілде бағанасы – 1830 жылғы революцияны еске алу үшін Парижде орнатылған монументальді бағана. Ол Бастилия алаңының ортасында тұр және «үш жарқын» күн – 1830 жылдың 27-29 шілдесінде Франция королі Карл X-тің құлауы мен француз королі Людовик Филипптің шілде монархиясының басталуын мерекелейді. Ол 1835 және 1840 жылдар аралығында салынған.

Тарих

Бастилияның құлауын еске алу үшін арналған алғашқы ескерткіш бағана жобасы 1792 жылы жасалды, ал іргетасы 14 шілде 1792 жылы қаланды; алайда, жоба одан әрі дамытылмады. Оның тұғыры орналасқан дөңгелек бассейні, Империя кезінде Бастилияның филі атанған, ортасында фил бар фонтанның бір бөлігі ретінде салынды. Фил Персье мен Фонтейннің жобасы бойынша жартылай тұрақты штукатурдан жасалды, бірақ Империяның соңғы жылдары қаржы тапшылығына байланысты тұрақты қоладан жасалған мүсінге тапсырыс берілмеді. Оның төменгі бөлігі бағананың тұғырына тіреу ретінде сақталды. Коринфтік бағана стиліндегі ескерткішті Луи Филипптің тапсырысымен архитектор Жан Антуан Алавойн жобалады: Бастилия алаңы 1831 жылдың 9 наурызында ресми түрде таңдалды, ал Азамат Король оны билікке жеткізген революцияның жылдығында, 1831 жылдың 28 шілдесінде алғашқы тасты қалады; осы оқиғаға арналған ән Виктор Гюго сөзіне және Фердинанд Герольд музыкасына жазылды және Пантеонда орындалды. Алавойннің жобадағы серігі Жозеф Луи Дюк «Шілде бағанасын» салды. Ол 1840 жылдың 28 шілдесінде ашылды. Оқиғаға арналған музыка Гектор Берлиоздың «Grande symphonie funèbre et triomphale» шығармасы болды, ол Берлиоздың өзі басшылығымен ашық ауада орындалды, музыканттар шеруі Бастилия алаңында аяқталды. Жан-Пьер Монтаньи осы мерекеге арналған естелік медальдар шығарды. Құрылысының ішінде шілде революциясының 615 құрбанының қабірлерін қабылдауға арналған колумбарий құрылды. Кейіннен 1848 жылғы революцияның тағы 200 құрбаны осы жерге жерленді; Луи-Филипптің тағы 1848 жылдың шілдесінде алаңда символикалық түрде өртеліп жіберілді.

Сипаттама

Colonne de Juillet жиырма бір құйма қола барабаннан тұрады, салмағы бірнеше тоннадан астам; биіктігі 47 метр (154 фут), ішінде спиральді баспалдақ бар, алтынмен әшекейленген ақ мәрмәрден жасалған негізде тұр, оның ішінде Антуан Луи Барье жасаған арыстан ең танымал. Бұрыштардағы әтештер де Барьеге тиесілі. Бағананың бетіне 1830 жылғы шілде төңкерісінде қаза тапқандардың есімдері алтынмен жазылған. Коринфтік капителінің үстінде 5 метр (16 фут) енді галерея орналасқан, оның үстінде алтын жалатылған глобус тұр, ал оның үстінде Огюстеннің "Құттылық Рухы" (Génie de la Liberté) атты алып алтын мүсіні орналасқан. Джамболоньяның Меркурийі сияқты бір аяғына тік тұрып, жұлдызды тәж киген жалаңаш мүсін өркениеттің шырағын және үзілген тізбектерінің қалдықтарын ұстап тұр. Бұрын бұл мүсін француздың он франк монеталарында да бейнеленген. Густав Флаубер "Сентиментальді тәрбие" романында мүсінді шығыста жарқырап тұрған үлкен алтын жұлдызбен салыстырады.