Кіріспе

Жауынгерге дене зиянының алдын алу және емдеуге жауапты адам. Жекпе-жектің жауапкершілігі.

Кесуші – бұл бокс, кикбоксинг немесе аралас жекпе-жек сияқты толық контактілі жекпе-жектің раундтары арасында жауынгерге дене зиянының алдын алу және емдеуге жауапты адам. Кесушілер әдетте ісіну, мұрыннан қан кету және жараларды емдейді. Бұл жарақаттар жауынгердің өнерін нашарлатудан басқа, жауынгерлік спорт ережелері бойынша жекпе-жекті ертерек тоқтатуға себеп болуы мүмкін және жарақат алған жауынгердің жеңілісі ретінде есептелуі мүмкін. Сондықтан кесуші жауынгер үшін өте маңызды және жекпе-жектің нәтижесіне шешуші фактор болуы мүмкін. Кесушілерге төленетін сыйақы әртүрлі, бірақ әдетте жауынгердің жүлде ақшасының 2-3% құрайды. Аз қаржысы бар көптеген жауынгерлер үшін кесушінің міндетін олардың бұрыштағы жаттықтырушысы орындайды. Көптеген спорттық комиссиялар кесушілердің лицензиясын талап етеді, бірақ әдетте ешқандай ресми оқыту немесе сертификаттау талап етілмейді. Көптеген кесушілер өз кәсібін шәкірттік және өзіндік білім алу арқылы үйренеді. Бокспен салыстырғанда, аралас жекпе-жек іс-шараларындағы кесушілерді көтермелеушілер ұсынады, жауынгердің бұрышы емес. Бұл "майлау" (масло тәрізді затты маңдайдан басқа жерлерге жағу, бұл күресу кезінде әділетсіз артықшылық береді) деген айыптауларды болдырмау үшін жасалады. Кесушіні жекпе-жек дәрігерімен шатастырмау керек, ол жауынгерлердің денсаулығын бақылайтын және бейтарап төрешіге жақын лауазымдағы адам. Жекпе-жек дәрігері медициналық кеңес береді, ережелерге немесе заңға сәйкес екі жауынгердің қауіпсіздігін бақылайды және олардың жекпе-жекті жалғастыру қабілетін бағалайды.

Емдеу әдістері

Ұрыстан бұрын, кесушілер әдетте соққыға ұшырауы мүмкін жерлерге, әсіресе жауынгердің бетіне вазелин жағады, бұл терінің серпімділігін және сымбаттылығын арттырып, жарылу қаупін азайтады. Вазелиннің көп мөлшерде қолданылуы дұрыс емес, себебі жекпе-жектің барысында ол қарсыластың қолғаптарына, ал қарсылас көздеріне жақын соққы берсе, оның көзіне тиюі мүмкін. Кесушілер жауынгердің қолын таспамен орап, сүйектер мен сіңірлерді қорғауға көмектеседі. Жаттығуларда қолғап орау қолданылады, бірақ бұл жарыстарда рұхсат етілмейді, алайда көптеген адамдар "орау" терминін марля мен таспаны қолдана отырып қолды таңу әдісін сипаттау үшін пайдаланады. Жекпе-жектің кезінде кесушілер раундтар арасындағы үзілістерде ісіну мен қан кетуді бақылауға тырысады. Кесушілер дәрігер емес болғандықтан және жауынгерді емдеуге уақыты шектеулі болғандықтан, олардың емдеуі тек жоғары деңгейдегі алғашқы медициналық көмекпен ғана шектеледі.

Іші қабынуы

Ісіну әдетте бет гематомасымен (қан тамырларынан тыс жерде қан кетумен) байланысты болады және дәстүрлі түрде салқындатылған "енсуэлл" немесе мұз қысымымен жарақат алған жерге қатты қысым жасау арқылы азайтылады. Кьютерлер жауынгердің терісіне "енсуэллді" басып, жараланған жерлердегі, әсіресе көз айналасындағы ісінуді салқындатып, азайтады, себебі ісіну көру қабілетін нашарлауы мүмкін. Раундтар арасындағы уақыт өте қысқа болғандықтан, кьютерлер "енсуэллді" бірден қолдануға тырысады және оны мүмкіндігінше ұзақ ұстайды. Бірақ, жиі кездесетін қателік – ісіккен жерге тікелей итеру арқылы оны таратуға немесе көзден алыс сияқты қауіпсіз жерге жылжытуға тырысу. Мұндай ем гематоманы жылжытпайды, керісінше, тері астындағы шағын қан тамырларын зақымдап, қан кетуді күшейтеді және ісіккен аймақтың көлемін ұлғайтады.

Қиғалар

Кесулер (жарақаттар) – кесушінің басты назарында болады, себебі қан кету дереу тоқтатылмаса, жекпе-жектің дәрігері жекпе-жекті тоқтатып, жарақат алған боксшының жеңіліс тапқанын жариялауы мүмкін. Дәрігерлер көзге тік бұрышпен орналасқан жарақаттар үшін де жекпе-жекті тоқтатады. Беттегі ең көп кесілетін жер – көздің айналасы. Кесулерді емдеу үшін жарақатты тазалау және бірден салқындату үшін суық сүлгі қолданылады, бұл қан ағымын азайтады. Қан ағымын одан да азайту үшін эпинефринге малынған мақта тампоны қысыммен қолданылады. Қан ұюын қамтамасыз ету үшін (мысалы, Avitene) коллаген негізді гемостат кесуге салынады. Емдеуге зақымдалған жерді Avitene-мен жабу және құрғақ бинтпен орташа қысым жасау кіреді. Тромбин: Қанды алып тастағаннан және беті құрғатқаннан кейін қолданылатын қан тоқтататын зат. Окистендірілген регенерацияланған целлюлоза (Surgicel саудалық атауы) және сіңірілетін желатин ұнтағы (Gelfoam саудалық атауы): Avitene немесе тромбинге қарағанда сирек болса да, қан тоқтату үшін қолданылатын тағы екі зат. Темір субсульфаты (Монсел ерітіндісі деп те аталады): Бұл кеңінен тыйым салынған гемостат қан ағымын жылдам тоқтатады, кесудің айналасындағы тіндерді химиялық күйдіру арқылы, сонымен бірге ауыр жаралы тіндердің пайда болуына себеп болады. Көпшілік пікірдің қателігіне қарамастан, бұл гемостаттық ерітіндіде қорғасын жоқ. Рафаэль Гарсия, Флойд Мейвезер кішімен жұмыс істеген кесуші. Аль Гавин, Леннокс Льюис, Микки Уорд және Оскар Де Ла Хойямен жұмыс істеген. Ститч Дюран, бокс және ММА кесушісі, UFC үшін жұмыс істеді және көптеген маңызды жекпе-жектерге тағайындалды. 2016 жылы Дюран Bellator MMA құрамына кесуші ретінде қосылу туралы келісімге келді.