Кіріспе

Куэбико (久延毘古) – халық даналығы, білім және егіншілік саласының синтоистік ками ("құдай; рухани тұлға") және жапон мифологиясында жүре алмайтын, бірақ толыққанды санасы бар қорқытқыш түрінде бейнеленеді.

Аттар

Куэбико – осы камидің негізгі аты. Кодзикиде айтылған Ямада но соходо (山田之曾富騰) деген басқа да аты бар. Куэбико ([[:wikt:崩える]) архаикалық етістіктен шыққан, мағынасы – "бұзылу, құлау; тозу, шалақы болу", сондай-ақ ([[:wikt:彦#Japanese)]) – "бала, жас жігіт" деген ескі атау, ал ол ([[:wikt:日#Japanese)]) – "күн баласы" деген сөзден туындаған. Бұл атауды шамамен "тозығы жеткен жас жігіт" деп аударуға болады. Ямада но соходо ескіше, ресми есім сияқты құрылған, ол тегінен немесе сөзбе-сөз есімнен, меншік жалғауы ([[:wikt:の)]) және ([[:wikt:案山子#Japanese)]) – сохо ("ыдыс суға малған") + до, ([[:wikt:人#Japanese)]) – "адам" сөзінің жиырылған түрінен тұрады. Бұл есімнің мағынасын "таулық шалғыда суға малған адам" деп түсіндіруге болады, бұл "қорқытушы" (құсқын) деген сөздің жұмсақ айтылуы.

Мифология

712 жылы жазылған "Коджики" ("Ежелгі нәрселер туралы жазба") кітабында Куэбико туралы ең алғашқы сіңісу "Окунинуши" ("Ұлы жер иесі") мифінде кездеседі. Окунинуши Изумодағы Михо мүйісінде болғанда, кішкентай ками қайықпен келді. Оның атын ешкім білмеді, бірақ бақа Куэбикодан сұрауды ұсынды, ол осы құдайдың Ками мусуби (神産巣日) құдайының ұлы, Сукуна бикона (少彦名神) екенін айтты. Базиль Холл Чемберленнің аудармасында:

"Сосын бақа сөйлеп, былай деді: "Бұл туралы, құлап жатқан ханзада әрине біледі". Сонда [Ұлы жер иесі] құлап жатқан ханзаданы шақырып сұрады, ол: "Бұл – Кішкентай ханзада, танымал құдай, ғажап құдайды тудырушы құдайдың қадірлі баласы" деді. Осылайша, кішкентай ханзаданы танымал құдай деп атайтын осы құдайлар, құлап жатқан ханзада деп танылады. Бұл құдай, аяқтары жүрмесе де, мемлекеттегі барлық нәрсені біледі."

Қазіргі заманғы ғибадат

Қазіргі уақытта Куэбико егіншілік немесе білім мен даналық құдайы ретінде құлшынысқа алынады. Куэбико қасиетті орны (Kuebiko jinja 久延彦神社), Нарадағы Сакурайдағы Омива қасиетті орнының қарастырылатын қасиетті орны (масша) осы құдайға арналған.