Кіріспе

Нью-Йорк штатындағы Interstate 78 (I 78) тас жолы – штатаралық тас жолдар жүйесінің бір бөлігі. Ол Пенсильвания штатының Либан округіндегі Юнион қалашығынан Нью-Йорк қаласына дейін созылады. АҚШ-тың Нью-Йорк штатында I 78 тас жолы Нью-Джерсиден Гадсон өзенінің астынан өтіп, Төменгі Манхэттендегі айналма жолда аяқталатын Голланд туннелінен тұрады. Туннель мен оған келетін жолдарды Нью-Йорк және Нью-Джерси порты (PANYNJ) күтіп ұстайды. I 78 тас жолы Нью-Йорк қаласындағы штатаралық жүйе алғаш рет 1950 жылдардың соңында ұсынылған кезде, ұзаққа созылатын маршрутпен жоспарланған болатын. I 78 тас жолының жоспарланған бағыты Уильямсбург көпірі арқылы шығысқа қарай Джон Ф. Кеннеди халықаралық әуежайына, содан кейін солтүстікке қарай Throgs Neck көпірі арқылы Бронкстағы I 95 тас жолына дейін өтуі тиіс болған. I 78 тас жолының салынбаған бір бөлігі – Төменгі Манхэттен тас жолы, ол Голланд туннелін Уильямсбург және Манхэттен көпірлерімен байланыстыруы керек еді. Тағы бір салынбаған бөлігі – Крос Бруклин және Бушвик тас жолдары, ол Бруклиннің оңтүстік-шығысынан өтіп, қазіргі Нассау тас жолымен (Нью-Йорк штатының 878 немесе NY 878 тас жолы) қосылатын еді. Үшінші бөлігі Нассау тас жолын, Квинстің оңтүстік жиегіндегі JFK әуежайының жанынан, Квинстің орталық бөлігіндегі қазіргі I 295 тас жолының оңтүстік жиегімен байланыстыруы тиіс болған. Тас жолдардың бағытындағы елді мекендердің наразылығына байланысты I 78 тас жолының бұл бөліктері ешқашан салынбады, сондықтан I 78 тас жолы I 278 тас жолына немесе оның басқа қосалқы бағыттарына қосылмайды.

Маршрут сипаттамасы

Нью-Йорктегі I 78 учаскесі Федералдық автомобиль жолдары басқармасының (FHWA) мәліметінше, 0,5 миль (1 км) ұзақтықта. 1927 жылы ашылған кезде Голландия туннелі, Ұлттық тарихи ескерткіш, әлемдегі ең ұзын су асты автомобиль туннелі болды. Ол екі түтікшеден тұрады, олардың әрқайсысы бір бағытта екі жолақты қозғалысқа арналған. Батысқа қарайтын туннельге кіретін алаң, Фримен Плаза, тікбұрышты блок болып табылады, солтүстіктен сағат тілімен Брум, Варик, Уоттс және Гадсон көшелерімен шектеледі. Туннельге блоктың барлық төрт бұрышынан кіреберістер бар, оның ішінде Хадсон және Уоттс көшелерін қиылыстыратын Канал көшесінен кіреберіс те бар. Батысқа қарайтын туннель порталы Доминик көшесінің оңтүстігінде, төрт кіреберіс бірігетін жердің солтүстігінде орналасқан. Жаяу өткел алаңға кіреберістен және солтүстік-шығыс бұрыштағы 5-ші шығудан өтеді, себебі туннель кіреберісі Лейтт көшесін кесіп өтеді. Нью-Йоркте I 78-дің төрт қосалқы бағыты бар; I 78, I 278 және I 478 жолдарының бөліктері салынбағандықтан, олардың ешқайсысы I 78-ге қосылмайды. I 478 қазіргі уақытта Бруклин-Бэттери туннелі және оған жататын учаскелер, Бруклиндегі I 278-ді Манхэттендегі Батеримен байланыстырады. I 278, Нью-Йоркке шығатын жалғыз I 78 бағыты, Линденде (Нью-Джерси) батыс соңғы нүктесіне ие және солтүстікке және шығысқа қарай барлық бес округ арқылы өтеді, оның шығыс ұшы Бронкстағы Брукнер түйіскен жерінде. I 278 Нью-Джерси штатының Юнион округіне қарасты Спрингфилд қалашығындағы 24-ші тас жолында I 78-ге дейін солтүстік-батысқа қарай ұзарту жоспарланған. I 678 Квинстегі JFK әуежайынан солтүстікке қарай Брукнер түйіскен жеріне дейін созылады. Бастапқы I 878 қазір I 278-дің NY 895-тен шығысқа қарайғы бөлігі; ол I 278-ді I 78, I 95 және I 678 Брукнер түйіскен жерінде байланыстырды.

Қолданыстағы сегмент

1950 жылдардың соңында штатартаралық нөмірлеу аяқталғанда, Харрисбург–Нью-Йорк қаласы бағытындағы I 78 жолы Нью-Йорктегі бірнеше жобаланған жолдарға бекітілді. Ол Голландия туннелінен шығып, Төменгі Манхэттен экспрес-жолына бұрылып, Уильямсбург көпірі арқылы Ист-Риверді кесіп, Бруклин арқылы Бушвик экспрес-жолын бойлап Идлевилд әуежайына (қазіргі JFK әуежайы) жақын жерге дейін жетеді. Онда ол Нассау экспрес-жолымен әуежайдың солтүстік шекарасы бойымен жүріп, Квинс арқылы Клервью экспрес-жолымен солтүстікке бұрылып, тағы да Ист-Риверді Трогс Нек көпірі арқылы Бронксқа өтеді. Соңында I 78 екі тармаққа бөлінеді: біреуі Кросс-Бронкс экспрес-жолымен батысқа қарай Брукнер қиылысына дейін, ал екіншісі Трогс Нек экспрес-жолымен солтүстік-батысқа қарай Нью-Англия экспрес-жолының оңтүстік жағындағы Брукнер экспрес-жолына дейін барады. I 78 сондай-ақ I 478 (Манхэттен көпірі) Манхэттендегі Сохо ауданында; I 278 (Бруклин–Квинс экспрес-жолы) Уильямсбургте, Бруклинде; I 495 (Лонг-Айленд экспрес-жолы) Квинс облысының Фреш-Медоус ауданында; және I 95 (Кросс-Бронкс және Брукнер экспрес-жолдары), I 678 (Бронкс–Уайтстоун көпірі) және I 878 (Брукнер экспрес-жолы) Бронкс облысының Трогс-Нек ауданында қиылысады. Квинс және Бронкстағы I 78 жолының тек екі бөлігі ғана салынды. Трогс Нек көпірі мен оған жататын жолдар 1961 жылдың басында ашылғанда, оларға I 78 белгісі қойылды. Федералды стандарттарда көрсетілгендей, жол белгілерінде экспрес-жолдардың атауларының болмауы, жолдарды атауларымен білетін жүргізушілердің арасында шатасу тудырды. Клервью экспрес-жолы 1963 жылдың ортасында қазіргі ұзындығына дейін аяқталды, ал Нассау экспрес-жолының шығысқа қарай бағытталған қысқа бөлігі 1971 жылы ашылды. Төменгі Манхэттен, Бушвик және Клервью экспрес-жолдарының салынбаған бөліктері 1971 жылдың наурыз айында Нью-Йорк штатының үкіметі тарапынан тоқтатылды. 4 километрлік JFK экспрес-жолы 1991 жылы аяқталды.

Төменгі Манхэттен тас жолы

Төменгі Манхэттен экспресс-жолы, сондай-ақ LOMEX немесе Canal Street Expressway деп аталады, Төменгі Манхэттен арқылы өтетін экспресс-жолақтың даулы жоспары болды. Төменгі Манхэттен экспресс-жолы Манхэттеннің батыс жағындағы Батыс жағындағы жоғары көтерілген шосседен басталып, Голландия туннелінің шығыс порталында I 78-бен бірігетін болған. Осы жерден LOMEX негізінен оңтүстік-шығысқа қарай 10 қатарлы көтерілген автомобиль жолы ретінде жүріп, I 78-ді Сохо және Кішкентай Италия арқылы өткізер еді. Центр-стритте, Кішкентай Италияның шығыс шетіне жақын жерде, автомобиль жолы екі тармаққа бөлініп, екеуі де Манхэттеннің шығыс жағындағы Ист-Ривердегі көпірлерге бағытталатын. Басты тармақ I 78 арқылы оңтүстік-шығысқа қарай Уильямсбург көпіріне дейін жалғасатын, ал екіншісі I 478 арқылы Манхэттен көпіріне оңтүстікке қарай жүретін. Манхэттен көпіріне апаратын шұғыл Кристи көшесінің үстінде орналасатын. Уильямсбург көпіріне апаратын шұғыл негізінен жерге батып немесе жер астында жүретін, Деланси мен Брум көшелерінің арасында өтіп, Нью-Йорк метросының Крайсти-стрит қосылысынан өтер еді. Жобаның аясында Голландия туннеліне үшінші құбыр салу жоспарланған, ол жоспарланған экспресс-жол қозғалысына жеткілікті қуаттылықты қамтамасыз ететін. Экспресс-жолды 1941 жылы қала құрылысы және Триборо көпір және туннельдер басқармасының (TBTA) төрағасы Роберт Мозес ойлап тапқан. Алайда, автомобиль жолын салуға күш-жігер 1959 жылдың қарашасына дейін кешіктірілді, ол кезде Мозес қала мақұлдауы үшін LOMEX жоспарларын ұсынды. Нью-Йорк қаласының жоспарлау комиссиясы 1960 жылдың ақпан айында экспресс-жолды мақұлдады, ал Нью-Йорк қаласының бағалау кеңесі сол жылдың қыркүйек айында экспресс-жолдың бағытын бекітті. Автомобиль жолының жоспары толық мақұлданғанға дейін логистикалық мәселелерге тап болды. Жобалау комиссиясы экспресс-жол жобасын мақұлдағаннан кейін, қала экспресс-жолдың бағытындағы 416 ғимараттағы 2000 отбасын, сондай-ақ 804 бизнесті көшіруге кірісті. Сондай-ақ, магистраль төменгі Манхэттеннің аудандарын бөліп тұратын "қытай қабырғасын" құрайтыны туралы оппозиция қалыптасты. Жарақаттан зардап шеккен қауымның мүшелері, қоғам белсендісі Джейн Джейкобс бастаған топтар LOMEX-ке қарсы наразылық білдірді. Джейкобс Маргарет Мид, Элеонора Рузвельт, Льюис Мамфорд, Чарльз Абрамс және Уильям Х. Уайт сияқты мүшелерді тартқан Төменгі Манхэттен экспресс-жолын тоқтату жөніндегі бірлескен комитеттің төрағасы болды. Жақып пен Мозес арасындағы дау туралы кітабында автор Энтони Флинт Нью-Йорк Таймс сияқты газеттер Мозестің жұмысына оң баға бергенін, ал жаңадан құрылған The Village Voice қоғамдық митингтерді қамтып, экспресс-жолға қарсылық білдіргенін айтты. 1961 жылы Мозес Брум-стрит пен Соходағы он төрт блокты бұзу үшін екі үлкен федералды бастамаларды бастады. Мозестің 1949 жылғы тұрғын үй туралы заңның 1-ші бөлімі бойынша "жақынырақ елді мекендерді тазарту" ретінде қаржыландырылған жоспары бірнеше блоктарды қиратып, олардың орнына жоғары дәрежелі биік ғимараттар салуды талап етті. 1962 жылдың тамызында көшіру мәселесі туындағаннан кейін Вагнер сол жылдың қарашасында өткен жалпы сайлаудан кейін ғана ұсынысқа қатысты соңғы шешімді кейінге қалдырды. Сол жылдың 3 желтоқсанында көшіру процесі туралы есеп жарияланды. Баяндамада 1972 отбасы қиындықсыз қоныс аударуға болатыны айтылды. Екі күннен кейін Нью-Йорк Сити Холлдың екінші қабатында Нью-Йорк Сити Эстимент Кеңесінің алты сағатқа созылған арнайы атқарушы сессиясы болды, онда қалалық шенеуніктер жоспарланған экспресс-жолды бөлуге бірауыздан дауыс берді. Бұл тек экспресс-жол жоспарларына қарсы уақытша кедергі болды және 1963 жылдың мамырында Мозес қайта қаралған ұсынысты жариялады. Уильямсбург көпіріне апаратын қысқа 156 фут (48 м) бөлігі тікелей Крайсти көшесіне, оның оңтүстік жиегі Брум көшесінің солтүстік жаяу жүргіншісіне сәйкес, осы уақытта салынған. 1961 жылы 26 қаңтарда 1,02 миллион доллар (шамамен $) деген төмен баға қабылданды, ал жол 1964 жылдың қаңтарына дейін аяқталды. Бұл жолдың құрылысына 941 000 доллар жұмсалды. Бұл қажет болды, өйткені егер экспресс-жол аяқталған жағдайда, туннель сегменті Крайсти-стрит қосылысына құрылымдық қолдау көрсетеді. Ақыр соңында, туннельдің бұл бөлігі ешқашан пайдаланылмаған, өйткені экспресс-жол кейіннен тоқтатылды. 1965 жылы Нью-Йорк қаласының мэрін сайлауда Төменгі Манхэттен экспресс-жолы туралы пікірталас басты аргумент болды. Қала әкімі Вагнер автомобиль жолын салуды қолдап, оны 1971 жылға дейін аяқтауды қалады. Голландия туннелін басқаратын порт басқармасы да ұсынылып отырған байланысқа қарсы болды, өйткені ол Голландия туннеліне трафик ағынын қайтаруға әкелер еді, ол 1927 жылы ашылғаннан бері алғаш рет орташа трафик ағынын көрген. Аймақтық жоспарлау қауымдастығы қалаға экспресс-жолды жер астында немесе ашық қазбада салуды ұсынды, көтерілген автомобиль жолының орнына. Алайда, Мозес көтерілген автомобиль жолына қарағанда бірдей ғимараттарды бұзуға тура келетіні болғандықтан, жерге батып салынған автомобиль жолын салуға қарсы болды. Қала әкімінің орынбасары Роберт Прайс Төменгі Манхэттен экспресс-жолын кез келген нысанда іске асыруды тоқтатқанын хабарлады; алайда, Линдсей әкімдігі әлі де жер астындағы бағытты зерттеп жатты. Линдсей әкімдігімен келіспеушіліктерден кейін Мозес 1966 жылдың шілдесінде қаланың артериялық жол жоспарлаушысы лауазымынан алынды. Линдсей сондай-ақ Төменгі Манхэттен экспресс-жолы туралы зерттеу жүргізу үшін жеке консультанттарды тартты және 1966 жылдың қарашасында олар экспресс-жол жоспары Төменгі Манхэттендегі трафик мәселесіне ең оңтайлы шешім емес екенін мәлімдеді. 1967 жылдың қаңтарында Линдсей және губернатор Нельсон Рокфеллер жер астындағы автомобиль жолының мүмкіндігін зерттеуді тапсыруға келісті. Инженерлік зерттеу сол наурыз айында аяқталды; онда Брум және Крайсти көшелерінің астында туннельдер мен ашық қазбаларда салынған әртүрлі бөлімдер, ал алтыншы авенюдің батысындағы қысқа бөлігі көтерілген құрылымда салынған. Жер астындағы автомобиль жолы барлық метро желілерінің астынан өтуі керек болды, содан кейін Манхэттен көпіріне қосылу үшін көтерілген пандустарға көтерілуі керек еді. Тек Манхэттен көпірі мен алтыншы авенюде екі шығу орны болды; Уильямсбург көпіріне апаратын шұғыл осы кезде алынып тасталған. Жоспар алғашқы екі ұсынысқа қарсы болған Төменгі Манхэттен тұрғындарын баюға жеткізбеді, өйткені автомобиль жолының барлық бөлігі жер астында орналасады деп уәде берілген. Линдсей 1968 жылдың сәуір айында жаңартылған Төменгі Манхэттен экспресс-жолын мүмкіндігінше тезірек салуды бастағысы келетінін жариялады. Алайда, туннель ұсынысы да қиындықтарға тап болды: 1969 жылдың қаңтарында ғалымдар тобы туннель маңындағы көміртегі моноксидінің деңгейі қауіпті түрде жоғары болады деп мәлімдеді, ал келесі айда бірнеше шенеуніктер экспресс-жол жоспарларын кешіктіруге жете алды.

Бушвик тас жолы

Төменгі Манхэттен тас жолы ең көп дау туғызғанмен, алғашқы I 78 сегменті Бушвик тас жолы болды, ол Уильямсбург көпірін Нассау тас жолымен байланыстыруы тиіс еді. Алғашқы маршрут Бродвей, Бушвик даңғылы және Кондуит бульвары/даңғылы бойымен жүрген болар еді. Бұл тас жол Уильямсбург, Бушвик және Бруклиннің Шығыс Нью-Йорк аудандарынан өтуі керек еді. 1960 жылдардағы маршрут сондай-ақ Гринпойнт, Риджвуд (Куинс), Хайленд Парк және Евергриндер зиратынан өтер еді. Шығыс Нью-Йорк сегменті 1940 жылдардың басында Атлантик даңғылынан Белт Парквейге дейін ішінара салынған, сол кезде Кондуит бульвары/даңғылы кеңейтілген. Бульвардың қазіргі шөпті жолағы тас жол құрылысына көмектесер еді. Бушвик тас жолы 1954 жылы ұсынылған және 1955 жылы Порт басқармасының Артериялық нысандар жөніндегі бірлескен зерттеуіне енгізілген. Уайкофф даңғылы маршруты 1960 жылдары ұсынылған. TBTA бағалауынша, бұл тас жол салдарынан шамамен 4000 отбасы қоныс аударуға мәжбүр болар еді, себебі ол тұрғындар мен бизнес үшін қоныс аударуды азайтуға мүмкіндік берер еді. Линдсей Төменгі Манхэттен тас жолын «барлық уақытқа тоқтап қалды» деп жариялады, ал Бағалау кеңесі тамыз айында қала карталарынан ұсынылған тас жолды алып тастауға ресми түрде дауыс берді. I-78 маршрутындағы үш салынбаған тас жолдың барлығы 1971 жылдың наурыз айында губернатор Рокфеллердің бұйрығымен штаттық деңгейде жойылды. 1970 жылдың 1 қаңтарынан бастап NYSDOT I 78-дің шығыс бөлігін Бруклиндегі I 278-дегі Уильямсбург көпірінің шығыс бөлігіне дейін қысқартты. Клервью және Трогс-Нек тас жолдары, сондай-ақ Кросс-Бронкс тас жолының шығыс бөлігі I 295 болып өзгерді, ал Нассау тас жолы I 878 (қазір NY 878 деп белгіленген) аталды. I 878 сонымен қатар Verrazzano Narrows көпірі мен JFK әуежайы арасындағы 25 км (15,6 миль) аралықта салынбаған Кросс-Бруклин тас жолына да тағайындалды. I 878, Нассау тас жолы 1991 жылы Нью-Йорк штатының тас жолы болып қайта тағайындалды. Роберт Мозес Манхэттен арқылы тағы үш тас жол салуды жоспарлаған, олардың екеуі жоспарланғандай салынбады. Mid Manhattan тас жолы 30-шы көше бойымен өтетін көтерілген немесе жер асты тас жолы болуы мүмкін еді. Транс-Манхэттен тас жолы, Мозестің жоспарланған Манхэттен тас жолдарының ішіндегі жалғыз салынған жолы, Джордж Вашингтон көпірін Мозестің Кросс-Бронкс тас жолымен байланыстырды және 1962 жылы аяқталды. I 478 белгісі кейін Бруклин-Батери туннеліне қайта тағайындалды. Бұл Бруклин-Батери, Голландия және Линкольн туннельдерін байланыстыратын Вествей деп аталатын тағы бір көтерілген тас жол жобасының бір бөлігі болды. Вествей жобасы 1985 жылы жергілікті тұрғындардың қарсылығына байланысты ресми түрде тоқтатылды. 2015 жылғы Gothamist мақаласында әнші Боб Диланның Төменгі Манхэттен тас жолының жойылуына ішінара жауапты екендігі айтылды. 1963 жылы Дилан Мозестің суперавтожол салу жоспарына қарсылық білдіретін «Тыңда, Роберт Мозес» атты ән жазған деген ақпарат бар. Сарапшылар әннің бар екеніне күмәнмен қараса да, Нью-Йорк қалалық кітапханасында әнге қатысты ешқандай жазба табылмады, Джейн Джейкобстың ұлы Джим Диланның оны жазғанын растады және әннің мәтінінің көшірмесі Нью-Йорк университетінің Фейлс кітапханасының Тюли Купферберг жинағынан табылды.

Шығу тізімі

I-78 Нью-Йорк учаскесі тек Голланд туннелінен және оның кіру-шығу пандустарынан тұрады. Бес шығысқа қарайғы шығу пандустары бар, олар туннельдің шығу алаңының бойын сағат тіліне қарсы айналып өтетін бағытта реттік нөмірлермен белгіленген. Батысқа қарайғы кіру алаңы солтүстікке қарай бірнеше блокқа орналасқан және Хадсон, Канал, Уоттс және Варик көшелерінен тікелей кіріс жолдарына ие.