Кіріспе

Ливия ауданы

Муркюб (المرقب Әл Муркюб), кейде Әл Мургуб немесе Әл Марқаб немесе Әл Морқиб деп те жазылады, Ливияның аудандарының бірі. Басты қаласы және астанасы – Хомс. Сонымен қатар, ЮНЕСКО-ның Бүкіләлемдік мұра тізіміне енген Лептис Магна да осы ауданда орналасқан. Солтүстік жағынан Муркюб Жерорта теңізімен шектеседі. Құрлықта ол шығыстан және оңтүстіктен Мисратамен, солтүстік-батыстан Триполимен және батыстан Джабал әл-Ғарбимен көршілес. 2012 жылғы халық санауы бойынша аймақтағы жалпы халық саны 157 747 адамды құрады, оның ішінде 150 353 ливиялық азамат. Ливиядағы орташа отбасы мүшелерінің саны 6,9 болса, ливиялық емес азаматтардың орташа отбасы мүшелерінің саны 3,7-ге тең. Аудан бойынша барлығы 22 713 шаңырау бар, оның ішінде 20 907 ливиялық шаңырау. Ауданның халық тығыздығы шаршы километрге 1,86 адамды құрайды. 2007 жылы аудан Тархуна ва Мсалата ауданының жиырма алты негізгі халықтық кеңесін (қалашықтарды) қоса кеңейтілді.

География

Солтүстікте Муркубтың Жерорта теңізімен жағалауы бар. Құрлықта ол шығыстан және оңтүстіктен Мисратамен, солтүстік-батыстан Триполимен және батыстан Джабал әл-Гарбимен шектеседі. Аймақ Солтүстік-Оңтүстікке созылған Триплотания географиялық аймағының бір бөлігі болып табылады және 2000 фут (610 м) биіктіктен 3000 фут (914 м) биіктікке дейінгі жағалау оазистерінен, жазықтардан және әк тасты платолардан тұрады. Аймақта көп жылдық өзендер жоқ, бірақ жер асты сулары жеткілікті. Ливияның көптеген ірі қалалары жағалау аймақтарында орналасқан. Ливияның көбінесе жазық, толқынды жазықтар мен сирек платолары бар, орташа биіктігі шамамен ... құрайды. Жердің 91 пайызын шөл жабады, ал ауыл шаруашылығы жері 8,8 пайызды құрайды (оның ішінде жыртылатын жерлердің үлесі 1 пайыз ғана), ал ормандық жерлер 0,1 пайызды құрайды. Басты ресурстар – мұнай, гипс және табиғи газ. Жағалау аймақтарында климат Жерорта теңізіне тән, ал қалған бөліктерінде шөлді климат басым. Көктемде төрт-сегіз күнге созылатын шаңды дауылдар жиі болады.

Демография

2012 жылғы санақ бойынша аймақтағы жалпы халық саны 157 747 адамды құрады, оның ішінде 150 353 ливиялық азамат. Елдегі орташа отбасы мүшелерінің саны 6,9 болса, ливиялық емес азаматтардың орташа отбасы мүшелерінің саны 3,7-ге тең. Аудан бойынша барлығы 22 713 үй шаруасы тіркелді, оның ішінде 20 907-сі ливиялық үй шаруасы. Ауданның халық тығыздығы шаршы километрге 1,86 адамды құрайды. 2006 жылғы санақ мәліметтері бойынша аудандағы экономикалық жағынан белсенді халықтың саны 129 943 адамды құрады. Оның ішінде 65 417 мемлекеттік қызметкер, 6 568 жұмыс беруші, 51 847 бірінші деңгейлі жұмысшы және 146 екінші деңгейлі жұмысшы бар. Мемлекеттік басқаруда 24 029 жұмысшы, ауыл шаруашылығы, мал шаруашылығы және орман шаруашылығында 7 132 жұмысшы, ауыл шаруашылығы және аң аударуда 8 157 жұмысшы, білім беру саласында 35 271 жұмысшы, жеке кәсіпкерлікте 11 048 жұмысшы, денсаулық сақтау және әлеуметтік жұмыс саласында 4 460 жұмысшы, өндірісте 9 292 жұмысшы, техникалық жұмыстарда 31 553 жұмысшы және қызмет көрсету саласында 1 300 жұмысшы жұмыс істейді. Мектептердегі оқушылардың жалпы саны 144 348 адамды құрады, ал орта білімнен кейін бітірмегендердің саны 6 136 адамды құрады. Дүниежүзілік денсаулық сақтау ұйымының (ДДСҰ) мәліметтері бойынша, аймақта 1 жұқпалы аурулар орталығы, 3 стоматологиялық кабинет, 1 жалпы медициналық кабинет, 0 стационарлық емхана, 9 амбулаториялық емхана, 33 дәріхана, 70 ПМС орталығы, 0 поликлиника, 3 ауылдық медициналық пункті және 0 мамандандырылған емхана бар.

Әкімшілік

2007 жылы Муркуб ауданы Тархуна ва Мсалата ауданының жиырма алты негізгі халық жиналысына (қалашықтар) қосылды. Басты қаласы және астанасы – Хомс. Бұл ауданда ЮНЕСКО-ның Бүкіләлемдік мұра тізіміне енген Лептис Магна да орналасқан. Ливия 1951 жылы отаршылдық империядан тәуелсіздік алып, мұнайға бай ресурстарымен әйгілі болды. 2012 жылы жүзеге асырылған орталықсыздандыру аясында ел бастапқыда 25 муниципалитеттен құралған 13 аймаққа әкімшілік тұрғысынан бөлінді, олар әрі 1500 коммунаға бөлінді. 2016 жылғы мәліметтер бойынша, елде аудандар түрінде 22 әкімшілік бөлімше болды.