Кіріспе

Жан Клод Малеваль (1946 жылы туған) – француз Lacan психоаналитигі, Фрейд мектебінің мүшесі және Ренн 2 университетінің клиникалық психология профессоры (2014 жылдан зейнеткерлікте).

Өмірбаян

1966 жылы Париждің Нантер университетінде философия және психологияны оқыды. 1968 жылғы мамыр оқиғаларына қатысып, Даниэль Кон-Бендит құрған 22 наурыз қозғалысына қосылды. 1968 жылы Г. Тестемельмен психоаналитикалық білімін бастады, бірақ оны қысқа уақыттан кейін үзіп, Лоренс Батайльмен жалғастырды. Содан кейін Жак Лаканмен аяқтады. 1975 жылы Реймсте психоаналитик ретінде жұмыс істеуге кірісті. 1977 жылы Париждегі Фрейдиан мектебінің мүшесі болып тағайындалды. Жак Лакан оның супервизоры болды, кейін оның өлімінен соң, Төртінші топтың мүшесі, оның шәкірттерінің бірі Франсуа Перриермен жұмыс істеді. 1986 жылы Париж XIII Вильэтанез университетінде профессор Ив Баумстимлердің жетекшілігімен «Лакандық психозды зерттеудің негіздері» тақырыбында психология ғылымының кандидаты диссертациясын қорғады. 1988 жылы Ренн-2 университетінде ғылыми зерттеуші-оқытушы болып жұмыс істеді. 1991 жылы Клиникалық психология профессоры болып тағайындалды. Клиникалық психологтарды даярлауды ұйымдастырды. Ренн-2 университетінде психопатологияны оқытуда психоаналитикалық бағытты дамытуға үлес қосты. 1998 жылдан 2004 жылға дейін, содан кейін 2008 жылдан 2012 жылға дейін осы университеттің директорлар кеңесінің мүшесі болды. 2014 жылдан бері зейнеткер профессор. Софи Марретке үйленген. Ол 2009 жылдан бері Париж VIII университетінің психоанализ кафедрасында психоаналитик және профессор болып жұмыс істейді. Олардың екі баласы бар: 1992 жылы туған Флавиан және 1996 жылы туған Лара. 1992-2006 жылдары «Психоанализ және университет зерттеулері» (PERU) қоғамының президенті болды. 1998 жылы шизофренияны емдеу мәселесі бойынша Бельгиялық консенсус конференциясына сарапшы ретінде қатысты. Егер емдеуге бағынбаса және қауіптілік болмаса, «науқастың дербестігін қадірлеу және терапиялық альянсқа сүйену қажет» деген пікірін қорғады. 2005 жылдан бері Ренн қаласындағы Университет психологиялық көмек бюросының (BAPU) президенті. Бұл бюро студенттерге психоаналитикалық ем беруге мүмкіндік беретін мекеме. 1981 жылы Жак Лакан құрған «Freud Cause» мектебінің негісқалаушыларының бірі және 1992 жылы құрылған Дүниежүзілік психоанализ қауымдастығының мүшесі. Лаканның ойлап тапқан әдісімен психоаналитик болу шешіміне түсінік беру үшін куәліктерді жинау мақсатында екі рет «өткізілді». Бірінші рет 1979 жылы, процедура 1980 жылдың басында Париждегі Фрейдиан мектебі таратылғандықтан тоқтатылды, сондықтан оның куәлігі жауапсыз қалды. Екінші рет 2016 жылы расталмады. Дегенмен, ол өзінің куәлігін клиникалық жағдай ретінде жариялауды жөн көрді. Ол өзін «Психоанализ шәкірті» (AP) деп санайды.

Шығармалары

1981 жылы «Гистериялық ақылсыздық және диссоциативтік психоздар» еңбегінде Жан Клод Малевал 1910 жылдан бері психоздар клиникасы мен невроздарға қатысты құбылыстар арасындағы шатасудың қалай өскенін қайта қарауға тырысады, Блёйлердің кең ауқымды шизофрениясына көміліп қалған гистериялық ақылсыздық тұжырымдамасын қайта жандандыруға ұмтылады. 1997 жылы «Дәлделдің логикасы» атты жұмысында ол Жак Лаканның «дәлделдердің шкаласы» бар екендігі туралы айтқан пікірін дамытады, оны ләззат экономикасы тұрғысынан қарастырады. Осы көзқарас бойынша, созылмалы дәлделдің дамуы келесі кезеңдерден өтеді: бастапқыда қыңырлық күйі, содан кейін параноидтік үлгіде құрылымдануға тырысу, параноидтік жүйелену арқылы оған қол жеткізу және мегаломаниялық парафрениямен аяқталу. «Әкенің атын жоққа шығару. Тұжырым және оның клиникасы» (2000) Лаканның психоздық құрылымды сипаттайтын тұжырымдамасын нақтылауға және егжей-тегжейлі түсіндіруге бағытталған. Бірінші бөлімде Әкенің атын жоққа шығару тұжырымдамасының құрылысы мен эволюциясы, ал екінші бөлімде осы тұжырымдаманың терапияға қатысты дамуының мәні талқыланады. 2019 жылы жарық көрген «Кәдімгі психозға нұсқаулар» психоаналитикалық ұғымның клиникасын нақтылайды, ол «сөйлейтін тіршілік иесінің» бастапқы орналасуын көрсетеді. Кәдімгі психоз – ашық психоздық бұзылыстары жоқ адамдарда психоздық құрылымның бар екендігі туралы болжамнан туындайды. Малевал оған Лаканның соңғы оқуларынан, әсіресе ирланд жазушысы Джеймс Джойске арналған жұмыстарынан сүйене отырып, қолдайды. 2013 жылы ол аутистік адамдарды тыңдауға арналған веб-сайт құруға қатысты (autistes et cliniciens.org), ол аутизмге психодинамикалық көзқарасты қолдауға бағытталған. Ол аутистік адамдардың құмарлықтарына сүйеніп, олардың дамуын ынталандыру идеясын жақтайды, бұл идея жаңа емес, бірақ оның пікірінше, олардың күтімі үшін өте маңызды. Ол аутистік балалардың кейбір ата-аналарының пікірін бөліседі: «Балаға сіз оның құмарлықтарын қастерлейтініңізді және онымен бөліскім келетініңізді көрсету – ең күшті катализатор». 2013 жылы ол тең некеге қолдау көрсетті. Оның сөзіне göre, аналитикалық этика субъектілердің таңдауына баға бермейді. Ол әркімді өзінің ләззатының қайталанбас ерекшелігімен айналысуға шақырады. 2019 жылы француздық лаканиандық психоаналитиктер Розин мен Роберт Лефорттың жұмысына сүйене отырып, ол психоздан ерекшеленетін субъективті аутистік құрылымның сипаттамаларын анықтауға тырысады. Малевал аутизм туралы зерттеулерін Лефорттардың мұрагерлігіне енгізеді, олар 1990 жылдардан бастап аутизмді патология немесе кемшілік ретінде емес, ерекше субъективті құрылым ретінде, яғни басқаша эмоционалдық және танымдық жұмыс істеу ретінде қарастырады. Бұл ұстаным барон Коэннің аутизмді «жағдай» деп атауына және Моттронның оны «адамның нұсқасы» деп санауына ұқсас. «Лакан клиникасында, – деп хабарлайды Бреннер «Аутистік субъект» еңбегінде, – аутизм физикалық немесе мінез-құлық бұзылуы ретінде емес, керісінше, субъективті құрылым ретінде белгіленеді [...]. Сәйкесінше, аутизм мінез-құлық белгілерінің жиынтығы негізінде емес, субъектінің тілмен және ләззат алумен қарым-қатынасында көрінетін құрылымдық критерийлер арқылы анықталады. Соңғы екі онжылдықта Малевал аутизм клиникасын осылай түсіндіруге мүмкіндік беретін бірнеше көзқарастарды ұсынды. Малевалдың әртүрлі мақалаларында ұсынған модельдері біршама тәуелсіз және аутистік тілге қол жеткізу және ләззат алу тәсілі туралы түсінігінің дамуындағы прогреске сәйкес келеді деуге болады. Малевал «Аутизм спектрінің кеңеюі» (2015) атты жұмысында осы әртүрлі модельдерді «даму» тұжырымдамасы негізінде біріктірген сияқты көрінеді.

Шығармалары

• Гистериялық және диссоциативтік психоздар. Пайот. Париж, 1981 жыл. 315 б. (2-ші басылым: 1985; 3-ші басылым: 1991, 4-ші басылым: 2007)
• Logique du délire. Массон. Париж. 1997 жыл. 215 б. (2-ші басылым: 2000)
• "Әкенің атының жоққа шығарылуы". Концепция және клиникасы. (Foreclosure of the Name of the Father. The concept and its clinic). Сеуль. Париж. 2000 жыл.
• Аутист және оның дауысы. (The autistic and his voice) Сеуль. Париж. 2009 жыл.
• Аутистерді тыңдаңыз. (Listen to the autists) Наварин / Фрейдтік алаңы. Париж. 2012 жыл.
• Авторитарлық психотерапияның таңғажайып мистификациялары. (Amazing mystifications of authoritarian psychotherapy) Наварин / Фрейдтік алаңы. 2012 жыл.
• Жай психозға қатысты анықтамалар. (Landmarks for ordinary psychosis) Наварин / Фрейдтік алаңы. Париж. 2019 жыл.
• Аутистік ерекшелік. Париждің 8-ші университетінің баспасы. 2021 жыл. (The autistic difference) (ISBN 978 2 37924 199 4)
• Жай және ерекше психоздармен психоаналитикалық әңгімелер. (Psychoanalytical conversations with ordinary and extraordinary psychotics) (ISBN 978 2 7492 7396 9)

Ағылшын тіліндегі мақалалар

«Неге соншама шекаралар?» Лондондық шеңбердің психоаналитикалық жазбаларында, 2000, 4, 111–127 б. «Қараңғылық елдерінде» «бөтен ұрлау» синдромы. (тексттерді Ник Тотон жинақтады) Karnac кітаптары. Лондон. 2003 ж. «Аутистік субъекті тым сөзді», Ornicar? digital, көптілді психоанализ электрондық журналы, 299, 2007 жылғы сәуір. «Деметция прекоциссимадан аутизм спектрінің бұзылуына дейін», Халықаралық Лаканиялық шолу. (Грольер М. және Дрюль Г.пен бірге) 2009, 5. «Депрессиялық көпіршік неге жарылып жатыр?» Hurly Burly. Халықаралық Лаканиялық психоанализ журналы. 2009, 2, 207–220 б. «Талдаушының құштарлығын босату үшін кадрды бұзу». Hurly Burly. Халықаралық Лаканиялық психоанализ журналы, 2010, 3, 149–154 б. «Неліктен бағалау идеологиясы зиянды?» Психоаналитикалық жазбалар. Жаңа Лакания мектебінің Лондон қоғамы. 2010, 21, 127–135 б. «Аутистерді тыңдаңыздар!» Hurly Burly. Халықаралық Лаканиялық психоанализ журналы, 2012, 7, 171–192 б. «Психоздар не нәрсеге үміттене алады?» (конференция бағдарламасы) (PDF). Квебек: Психоаналитикалық білім берудің халықаралық форумы. 2008 ж. 11 б. 2011 жылғы 26 шілдеде түпнұсқадан (pdf) мұрағатталған. «Аутистік құрылымның гипотезасы неліктен?» Психоаналитикалық жазбалар. Жаңа Лакания мектебінің Лондон қоғамы. 2012, 25, 27–49 б. «Психоздарды емдеу және қазіргі психоанализ», Лаканның «Аяңдық туралы» еңбегінде (Gherovici P. және Steinkoler M. редакциялаған). Routledge. Лондон. 2015, 99–111 б. «Аутистер кімдер?» Lacunae. Лаканиялық психоанализдің халықаралық журналы. Дублин. 2015 жылғы 10 мамырдағы саны, 19–58 б. «Моттроның Бақытты аутисті Каннердің емес» (М. Гроллиермен бірлесіп). Lacunae. Лаканиялық психоанализдің халықаралық журналы. Дублин., 2018 жылғы 16 шілдедегі саны, 6–53 б. «Аутистік субъекті. Тілдің табалдырығында» кітабының алғы сөзі, Бреннер Л. С. Palgrave Macmillan. 2020, VII–XXVI б. «Аутистік субъектіде S1 тоңу және еру» (М. Грольермен бірлесіп). The Lacanian Review. Жаңа Лакания мектебінің және Дүниежүзілік психоанализ қауымдастығының журналы. 2021 жылғы көктем, 11 саны, 183–213 б. «Аутистік жиек Синтомаға айналуы мүмкін бе?» (М. Грольермен бірлесіп) Lacunae. Лаканиялық психоанализдің халықаралық журналы. Дублин. 2022 жылғы маусым айындағы 24 саны, 8–54 б.