Венеция-Симплон Ориент Экспресі: Лксуриялық пойыз саяхаты

Кіріспе

Жеке сәнді пойыз қызметі

Venice Simplon Orient Express (VSOE) – Лондоннан Венецияға және басқа да еуропалық қалаларға бағытталған жеке сәнді пойыз қызметі. Қазіргі уақытта ол Belmond компаниясына тиесілі. Бұл VSOE қызметтерін Paris пен Bucharest арасында түнде жүретін, кейінірек Strasbourg пен Vienna арасындағы бағыттарына дейін қысқартылған және 2009 жылдың 11 желтоқсанында тоқтатылған, жүйелі түрде іске қосылатын Orient Express пойзымен шатастыруға болмайды. Соңғысы – EuroNight түріндегі әдеттегі ұйықтайтын пойыз және ол Paris-тен Vienna мен Балқанға күн сайын қатынайтын алғашқы Orient Express-тің тікелей мұрагері болды. Бұл пойыз негізінен Орталық және Шығыс Еуропаға саяхаттайтын барлық жолаушыларға арналған және стандартты халықаралық тарифтер қолданылған, ал VSOE пойзы сәнді пойызбен саяхаттауды қалайтын туристерге бағытталған. Venice Simplon Orient Express-тің бағасы жоғары, себебі бұл қызмет әдеттегі теміржол қызметі ретінде емес, бес жұлдызды асханасы бар демалыс шарасы ретінде ұсынылады. Пойыз 1982 жылы АҚШ-тың Кентукки штатынан Джеймс Шервуд құрды. 1977 жылы Compagnie Internationale des Wagons Lits компаниясы Orient Express қызметін тоқтатқан кезде ол аукционнан екі түпнұсқа вагонды сатып алды, содан кейін қызмет Франция, Германия және Австрияның ұлттық теміржолдарына берілді. Келесі бірнеше жылда Шервуд 35 ұйықтайтын, мейрамхана және Pullman вагондарын сатып алуға барлығы 16 миллион АҚШ долларын жұмсады. 1982 жылдың 25 мамырында Лондон мен Венеция арасындағы алғашқы рейс орындалды. VSOE-де Ұлыбритания және Еуропаның бас бөлігі үшін бөлек қалпына келтірілген вагондар бар, бірақ олардың барлығы бір дәуірден (көбінесе 1920 және 1930 жылдардан). Жолаушылар Англия арнасынан Eurotunnel шаттлымен автобус арқылы өтеді. Ұлыбританияда Pullman вагондары пайдаланылады, ал континенттік Еуропада бұрынғы Compagnie Internationale des Wagons Lits компаниясына тиесілі ұйықтайтын және асхана вагондары қолданылады. Ұйықтайтын вагондарда қазіргі уақытта үш түрлі жайластыру деңгейі бар: Grand Suites, Suites және Historic Cabins. 2025 жылдан бастап "L'Observatoire" жеке вагоны қосылуы жоспарлануда.

The Venice Simplon Orient Express (VSOE) is a private luxury train service from London to Venice and other European cities. It is currently owned by Belmond. These VSOE services are not to be confused with a regularly scheduled train called the Orient Express, which ran nightly between Paris and Bucharest – in the last years of operation cut back to between Strasbourg and Vienna – until 11 December 2009. This latter was a normal EuroNight sleeper train and was the lineal descendant of the original Orient Express daily departure from Paris to Vienna and the Balkans. While this descendant train was primarily used for every sort of passengers to Central and Eastern Europe, applying only the standard international train fares, the VSOE train is aimed at tourists looking to take a luxury train ride. Fares on the Venice Simplon Orient Express are high as the service is intended not as an ordinary rail service, but as a leisure event with five star dining included. The train was established in 1982 by James Sherwood of Kentucky, United States. In 1977 he had bought two original carriages at an auction when the Compagnie Internationale des Wagons Lits withdrew from the Orient Express service, passing the service on to the national railways of France, Germany, and Austria. Over the next few years, Sherwood spent a total of US$16 million purchasing 35 sleeper, restaurant and Pullman carriages. On 25 May 1982, the first London–Venice run was made. The VSOE has separate restored carriages for use in the UK and for mainland Europe, but all of the same vintage (mostly dating from the 1920s and 1930s). Passengers are conveyed across the English Channel by coach on the Eurotunnel shuttle through the Channel Tunnel. In the UK Pullman carriages are used; in continental Europe sleeping cars and dining cars of the former Compagnie Internationale des Wagons Lits are used. Sleeper carriages currently have three levels of accommodation available: Grand Suites, Suites, and Historic Cabins. From 2025 the private carriage "L'Observatoire" is scheduled to be added.

Баратын жерлері

VSOE наурыз және қараша айлары аралығында қызмет көрсетеді. Лондон – Париж – Милан – Венеция (және кері) классикалық бағыты 1984 жылы Симплон туннелі арқылы Бреннер асуы арқылы Цюрих, Инсбрук және Верона қалаларына қызмет көрсету үшін өзгертілді. 2010 жылдардың соңында Цюрих орнына Женева қамтамасыз етілді, сондай-ақ классикалық Симплон бағыты шығысқа қарай, бірақ кейде Готтард асуы арқылы да ұсынылатын асимметриялық бағыт енгізілді. Бұл сапар басқа сапарларға байланысты аптасына бір немесе екі рет ұсынылады. Жылына екі-үш рет Прага, Вена және Будапешт қалаларына да барылады, ал дәстүрлі түрде жылына бір рет, әсіресе тамыз/қыркүйек айларының тоғысында, пойыз Будапешт, Синая және Бухарест арқылы Стамбулға қатынайды. Соңғы үш қалада экскурсиялық тур (ал екі астанада – қонақ үйде түну) ұйымдастырылады. Бұл бағыттар көбінесе жыл сайын қолжетімді болса да, саяси немесе денсаулық себептерімен Стамбулға бару кейде тоқтатылады. Кейбір маусымдарда Швейцария (Люцерн), Германия (Кельн, Берлин, Дрезден), Словакия (Банска Бистрица және Жоғары Татра), Польша (Варшава, Мальборк, Краков) және тіпті Скандинавия (Копенгаген, Стокгольм) сияқты ерекше бағыттар да болды. Қазіргі уақытта Канн, Рим, Флоренция, Брюссель және Амстердам қалаларына арнайы сапарлар ұйымдастырылады. Бұл сапарлардың көптегені – Прага, Вена және Будапештпен бірге – әртүрлі бастапқы және соңғы станцияларға ие болды, мысалы, Венециядан басталып Париж/Лондонға немесе керісінше (Стамбул сапары сияқты) аяқталады. Бірақ 2022 жылдан бастап бағыттар Париж (Прага, Вена, Будапешт, Стамбул) немесе Венеция (Амстердам, Брюссель) қалаларынан екі бағытта да жүзеге асырылады.

Еуропа континенті пойызы

VSOE континенттік учаскесінде 18 вагон бар – 12 жолушы вагоны, үш асхана вагоны, бар вагоны және екі бұрынғы Ytb класты жолушы вагоны. Олар қызметкерлерге жатақхана және багаж мен жабдықтар сақтауға арналған бөлмелерді қамтамасыз етеді. Lx класындағы он вагонның әрқайсысы тоғыз қос орынды бөлімшелермен жабдықталған, ал екі S1 класты вагонда бұрын төрт қос және тоғыз жеке орынды бөлімшелерде 17 жолаушыға орналасуға мүмкіндік болған. Жоғары деңгейлі қызмет класы ретінде 2020 жылға дейін екі бір-бірімен байланысқан бөлімшесі бар кабиналық люкстер ұсынылды, біреуі ұйықтауға, екіншісі отыруға арналған. 2018 жылдың наурыз айында S1 жолушы вагонының No. 3425-іне жаңғырту жасалып, Grand Suite класы енгізілді. Grand Suites (Париж, Стамбул және Венеция деген аттармен) қос немесе екі төсектік орналасуы бар, сондай-ақ диваны (үшінші төсек ретінде қолданылатын) және жеке ваннасы бар қонақ бөлмесін қамтиды. Тағы үш Grand Suite (Прага, Будапешт және Вена) екінші S1 жолушы вагонының No. 3309-ында орналастырылып, 2020 жылдың наурыз айында пайдалануға берілуі жоспарланған, бірақ COVID-19 пандемиясының салдарынан 2021 жылға шегерілді. 2023 жылдың маусым айында Suite класы ұсынылды, ол ұқсас орналасуға ие, бірақ қонақ бөлмесі болмағандықтан, төсектері (қос немесе екі бөлек) түрлендіріледі. Дизайн Grand Suites стилінде жасалған, жобалардың аттары пойыз бағытындағы танымал орындарға сілтеме жасайды: La Forêt (Қара орманынан шабыттанған Орман), La Campagne (Франция мен Солтүстік Италияның жүзімдіктерін еске түсіретін Аумақ), Les Montagnes (Таулар, әсіресе Арльберг) және Les Lacs (Көлдер, олардың ішінде Цуг және Комо көлдері). Lx вагондарының 3552 және 3555 нөмірінде әрбір дизайн бойынша төрттен бөлімше орнатылды. Үшінші вагон да "Suite" стилінде қайта жаңартылуы мүмкін. Қалған стандартты бөлімшелер қазіргі уақытта тарихи кабиналар ретінде сатылуда. 2025 жылға Lx 3553 вагоны L'Observatoire жеке вагонына айналдырылып, екі орынды жатын бөлмесі, қонақ бөлмесі, кітапханасы, шай ішуге арналған бөлмесі және ваннасы бар болады. Интерьер дизайнын француз суретшісі JR жасаған. Вагон 2024 жылдың сәуір айында Венеция биенналесінде көрсетілді, алғашқы әсерлерді беру үшін. Lx жолушы вагондары CIWL шеберханаларында Остендеде, ал қалғандары Бремендегі Hansa вагондар шеберханасында жаңартылды. Жаңарту қазіргі қауіпсіздік және жайлылық талаптарына сәйкес келу үшін техникалық өзгерістермен жүргізілді, мысалы, асхана вагондары заманауи асханалармен жабдықталды. 2017 жылдан бастап жолушы вагондарына да кондиционерлер орнатылды. 2000 жылдардың ортасында бастапқы шассилер жоғары жылдамдыққа (сағатына 160 км, бұрынғы 140 км/сағ орнына) қол жеткізу үшін жаңаларымен ауыстырылды. Пойыздың арнайы локомотиві жоқ, тасымалдауды Бельгия және Нидерландыдан басқа барлық елдердегі тиісті мемлекеттік темір жолдар жүзеге асырады, онда оны Lineas жеке жүк операторы экспресс және қалааралық пойыздарға арналған стандартты электр және дизель локомотивтерімен басқарады. Бу локомотивімен жүру 2017 жылы Мажарстанда, бірақ тек Будапешт шегінде MÁV Class 424 локомотивімен жүзеге асырылды. 2022-2023 жылдары жолушы вагондарды тексеру кешіктірілгендіктен, Trenitalia купе вагоны уақытша қосылды, бірақ ол классикалық Кале – Венеция бағытында және Амстердамға ғана іске қосылды.

The VSOE continental leg contains 18 carriages – 12 sleeping cars, three dining cars, a bar car and two former Ytb class sleepers, which provide accommodation for the staff and storage rooms for luggage and supplies as well. The ten Lx class sleepers have nine double compartments, while the two S1 class sleepers used to accommodate 17 passengers in four double and nine single compartments. As a higher service class Cabin Suites were offered until 2020, featuring two inter connected compartments, one for sleeping, other for sitting. In March 2018 the Grand Suite class was introduced with the refitting of the S1 sleeping car No. 3425. The Grand Suites (bearing the names Paris, Istanbul and Venice) include double or twin bed layouts and a drawing saloon with a sofa (which is convertible to a third bed) and en suite bathroom. Three further Grand Suites (Prague, Budapest and Vienna) in the second S1 sleeping car No. 3309 were meant to be introduced to the service in March 2020, but postponed to 2021 due to the COVID 19 pandemic. In June 2023 the Suite class was introduced featuring a similar layout, however with convertible beds (double and twin either) due to the lack of the drawing saloon. The design is related to the Grand Suites, with the project names reflecting to famous landmarks around the train's route: La Forêt (The Forest, inspired by Black Forest), La Campagne (The Countryside, with a reminiscence to wineyards of France and Northern Italy), Les Montagnes (The Mountains, particularly Arlberg), and Les Lacs (The Lakes, among them Lake Zug and Lake Como). Four such compartments one of each design per carriage were installed in the Lx carriages 3552 and 3555. It's possible, that also a third vehicle might be rebuilt with 'Suites'. The remaining conventional compartments are currently sold as Historic Cabins. For 2025 a private carriage L'Observatoire is scheduled to be rebuilt from Lx 3553, containing a bedroom for two, a lounge, a library, a tea chamber and a bathroom with bathtub. The interior design is done by French artist JR. The carriage was exhibited in April 2024 at the Venice Biennale to provide first impressions. The Lx sleeping cars were refurbished in Ostend by the CIWL workshops, while the rest at the Hansa carriage works in Bremen. The renovation was made with some technical modifications, to match today's safety and comfort requests, for example the dining cars were fitted with modern kitchens. They have also become air conditioned, which was introduced in 2017 even in the sleeping cars. In the mid 2000s the original bogies were changed to brand new ones to achieve higher speeds (160 km/h instead of 140 km/h). The train has no dedicated motive power, haulage is provided in every country by the respective state railways except Belgium and Netherlands, where it's run by the private freight operator Lineas with conventional electric and diesel locomotives designated for express and InterCity trains. The only known steam traction took place 2017 in Hungary however, only within Budapest by a MÁV Class 424. In 2022 2023 due to the delayed inspection of the staff sleepers, a Trenitalia couchette car was added as a substitute, but only on the classic Calais Venice route and to Amsterdam.

Британдық пойыз

VSOE Ұлыбританияда ашық қолжетімділік операторы ретінде өз негізгі континенттік қызметтерінен бөлек қызмет көрсетеді. Белмонд Британдық Пульман (Вениция Симплон Ориент Экспресстің Лондон – Фолкстоун порты бағытындағы бөлігін орындайды) көбінесе бұрынғы Брайтон Белл Пульман вагондарынан құралған. Ол негізінен Англияның оңтүстігі мен Мидлендс аймағында қызмет көрсетеді, ал Йорк – ең солтүстік терминалы. Әдетте Лондонның Виктория станциясынан жұмыс істейтін арнайы рейстер Лондонның оңтүстігіндегі тарихи жерлерге, соның ішінде жол бойында әсем тамақтанумен бірге жүзеге асырылады. 2007 жылғы 9 қазанда Westfield Group жаңа сауда орталығын ашу үшін бүкіл пойызды жалға алды, ол бұрынғы LNER Лондон Кингс-Кросс станциясынан аттанды.

Танымал мәдениетте

"Мүмкін емес миссия: Өлі есеп" фильмінің бірінші бөлігінде VSOE Инсбрукқа бағытталған пойызбен жүреді, бұл соңғы төбелес сахнасының түсірілген жері.

Басқа да ұқсас сәнді пойыздар

"Northern Belle" – Ұлыбританияның барлық аймақтарында, солтүстікке қарай Инвернесске дейін және оңтүстікке қарай Плимутқа дейін қызмет көрсеткен кеңейтілген күндізгі бағдарлама. Ол қызмет ету және дизайны жағынан Ұлыбританияның Pullman пойызына ұқсас болды, бірақ қазіргі заманғы British Rail Mark 2 және Mark 1 вагондарынан тұрды. 2000 жылы іске қосылып, 2017 жылы Belmond компаниясы оны жеке меншік иелеріне сатты, олар оны бұрынғысынша пайдаланып келеді. "Royal Scotsman" алғаш рет 1985 жылы таныстырылып, 2005 жылы Belmond компаниясының меншігіне өтті. Бұл түнгі саяхаттық люкс пойызы Эдинбург пен Глазгодан Шотландия арқылы солтүстікке қарай, қайта жабдықталған East Coast Main Line Mark 1 Pullman вагондарымен сапар ұсынады. Осы пойызға шабыттанған "Grand Hibernian" ирландиялық Mark 3 вагондарынан жасалып, 2016 жылдың тамызында Ирландия және Солтүстік Ирландиядағы саяхаттар үшін пайдалануға берілді, бірақ 2021 жылдың ақпанында тоқтатылды. Компания сондай-ақ Оңтүстік-Шығыс Азияда (Бангкок пен Сингапур арасындағы "Eastern & Oriental Express") және Перуде ("PeruRail") қызметтерін ұсынады. 1998 мен 2003 жылдар аралығында Австралияның шығыс жағалауында "Great South Pacific Express" атты бағдарлама жұмыс істеді. Қызмет тоқтатылғаннан кейін бұл вагондар Австралияда сақталып, 2016 жылы Перуға, Belmond Andean Explorer түнгі пойызына, Кускодан Титикака көлі мен Арекипаға дейін жіберілді. Содан бері бұрынғы күндізгі пойыз сол атпен және сол бағытта (бірақ, тек Куско мен Титикака көлі арасында) "Titicaca Train" деп танымал. Онда Pullman ас вагондары және обсерваториялық платформасы бар бар вагоны бар, бұл Мачу-Пикчуға қарай тар жолмен жүретін "Hiram Bingham" пойызы сияқты.

Медиа қамту

Британдық саяхат журналисі Алан Уикер 1982 жылы ашылу салтанатына қатысты, ол өзінің "Уикердің әлемі" телесериалы үшін шақырылған қонақтар мен танымал тұлғалармен сұхбаттасты. Комедияшы Майкл Пэйлин 1988 жылы "80 күнде әлемді аралап шығу" сапарының бірінші кезеңінде осы пойызбен жол тартты, ол кезде 3544-ші ұйықтайтын вагонға орналасты. Актер Дэвид Суше, ең көп танымал "Эркюль Пуаро" рөлін ұзақ жылдар бойы телефильмдерде ойнаған және Агата Кристидің барлық Пуаро әңгімелерін бейімдеген, соның ішінде "Ориент экспресіндегі кісі өлтіру" фильмінде де ойнаған, "Шедеврлық құпия" эпизодының ("Ориент экспресіндегі Дэвид Суше") авторы, ол осы пойызбен жасаған нақты саяхат туралы баяндайды, бұл эпизод алғаш рет 2010 жылдың 7 шілдесінде көрсетілді.