Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Украинадағы көлік жүйесіне құрлық (жол және теміржол), су (теңіз және өзен), әуе көлігі және құбыр желілері кіреді. Көлік секторы елдің жалпы ішкі өнімінің шамамен 11%-ын және жалпы жұмыспен қамтудың 7%-ын құрайды. Жалпы алғанда, Украинаның асфальтталған жолдарының ұзындығы шамамен алғанда, "Халықаралық" (украинше: Міжнародний) деген мағынаны білдіретін "М" әрпімен белгіленген басты бағыттарды қамтиды. Бұл бағыттар елдің барлық ірі қалаларын байланыстырады және көрші елдерге шекаралық маршруттарды ұсынады. Халықаралық теңіз қатынастары негізінен Одесса порты арқылы жүзеге асырылады, онда тұрақты түрде Стамбул, Варна және Хайфа қалаларына паромдар қатынайды. Қазіргі уақытта осы бағыттарда жұмыс істейтін ең ірі паром компаниясы – Ukrferry. Украинадағы теміржол көлігі барлық ірі қалаларды, порттарды және өнеркәсіптік орталықтарды көрші елдермен байланыстырады. Теміржол желісінің ең көп шоғырланған аймағы – Украинаның Донбас өңірі. 1990 жылдары жүк тасымалы төмендегеніне қарамастан, Украина әлі де әлемдегі теміржолды ең көп пайдаланатын елдердің бірі. Украинадағы теміржолдың жалпы ұзындығы шамамен алғанда, оның бір бөлігі 2000 жылдары электрлендірілді.
Transport in Ukraine includes ground transportation (road and rail), water (sea and river), air transportation, and pipelines. The transportation sector accounts for roughly 11% of the country's gross domestic product and 7% of total employment. In total, Ukrainian paved roads stretch for Major routes, marked with the letter 'M' for 'International' (Ukrainian: Міжнародний), extend nationwide and connect all major cities of Ukraine, and provide cross border routes to the country's neighbours. International maritime travel is mainly provided through the Port of Odesa, from where ferries sail regularly to Istanbul, Varna and Haifa. The largest ferry company presently operating these routes is Ukrferry. Rail transport in Ukraine connects all major urban areas, port facilities and industrial centres with neighbouring countries. The heaviest concentration of railway track is the Donbas region of Ukraine. Although rail freight transport fell in the 1990s, Ukraine is still one of the world's highest rail users. The total amount of railroad track in Ukraine extends for , of which was electrified in the 2000s. Transported tons of freights Freight kilometres (thousand) Transported passengers (thousand) Passenger kilometres (thousand) 2000 938,916.1 19,281,619.3 2,603,804.6 29,381,541.2 2002 947,263.8 20,593,133.1 3,069,136.3 35,812,231.1 2004 1,027,396.3 28,847,143.4 3,720,326.4 47,490,401.3 2006 1,167,199.6 40,566,469.9 3,987,982.2 53,981,705.3 2008 1,266,598.1 54,877,223.3 4,369,125.5 61,302,884.5
Темір жол
Украинадағы қоғамдық темір жолдар "Укрзализныця" мемлекеттік темір жол компаниясымен басқарылады.
The public railways in Ukraine are managed by the state railway company Ukrzaliznytsia.
Метро
Украинада 4 метро жүйесі бар: Киев метросы, Харьков метросы, Днепр метросы және Кривой Рог метросы.
In Ukraine, there are 4 metro systems: the Kyiv Metro, the Kharkiv Metro, the Dnipro Metro and the Kryvyi Rih Metro.
Болашақ
Украинадағы авиация саласы өте қарқынды дамып келеді. Жақында Еуроодақ азаматтары мен бірқатар басқа "батыс" елдерінің азаматтары үшін визасыз режим енгізілді, нәтижесінде елдің авиация секторы жол тартушылардың санын едәуір арттырды. Сонымен қатар, Польша мен Украинаға 2012 жылғы Еуропа чемпионатының бірлескен құрылтайшы ретінде берілген мүмкіндік, үкіметті көлік инфрақұрылымына, әсіресе әуежайларға үлкен инвестиция жасауға итермеледі. Қазіргі таңда Донецк, Львов және Киев қалаларында үш жаңа ірі әуежай терминалы салынып жатыр, Харьковта жаңа терминал ашылды, ал Киевтің Борисполь халықаралық әуежайы өзінің екі жаңа халықаралық терминалының біріншісі – F терминалында жұмысын басталды. Украинада бірнеше әуе компаниясы бар, олардың ішіндегі ең ірісі – елдің ұлттық авиатасымалдаушысы UIA. Антонов әуе компаниясы, Антонов ғарыш авиациялық конструкторлық бюросының еншілес компаниясы, әлемдегі ең ірі тұрақты қанатты ұшақ – An-225-тің жалғыз операторы болып табылады. Донбастағы соғыс салдарынан Донецк әуежайы қирады. 2017 жылдың 14 сәуірінде Одесса халықаралық әуежайының жаңа терминалы келіп қондыру рейстері үшін ашылды.
The aviation section in Ukraine is developing very quickly, having recently established a visa free program for EU nationals and citizens of a number of other 'Western' nations, the nation's aviation sector is handling a significantly increased number of travellers. Additionally, the granting of the Euro 2012 football tournament to Poland and Ukraine as joint hosts has prompted the government to invest huge amounts of money into transport infrastructure, and in particular airports. Currently there are three major new airport terminals under construction in Donetsk, Lviv and Kyiv, a new terminal has already opened in Kharkiv and Kyiv's Boryspil International Airport has recently begun operations at Terminal F, the first of its two new international terminals. Ukraine has a number of airlines, the largest of which is the nation's flag carrier, UIA. Antonov Airlines, a subsidiary of the Antonov Aerospace Design Bureau is the only operator of the world's largest fixed wing aircraft, the An 225. Donetsk Airport destroyed due to War in Donbass. New terminal at Odesa International Airport has been opened for arrival flights on April 14, 2017.
Өзен көлігі
7 өзенде кеме қатынасына қолайлы су жолдары бар, олардың көп бөлігі Дунай, Днепр және Припять өзендерінде орналасқан. Украинаның барлық өзендері қыс айларында (әдетте желтоқсаннан наурызға дейін) қатып, кеме жүруге кедеріл келтіреді. Бірақ, Днепрде, Киев маңында кемінде, мұзды үзіп өтетін кемелер бар.
navigable waterways on 7 rivers, most of them are on Danube, Dnieper and Pripyat rivers. All Ukraine's rivers freeze over in winter (usually December through March), limiting navigation. However, river icebreakers are available on the Dnieper, at least in vicinity of Kyiv.
Припять қаласы
Белгілі өзен порты Чернобыль қазір Чернобыль апаты салдарынан құлатылған, бірақ су жолы Днепр-Балтық теңізі су жолының бір бөлігі ретінде маңыздылығын сақтап тұр.
Notable riverport Chernobyl is now abandoned due to the Chernobyl disaster, but the waterway retains its importance as part of the Dnieper–Baltic Sea route.
Оңтүстік жәндік
Украинадан астық экспортының артуына байланысты Оңтүстік Буг өзеніндегі коммерциялық жүк тасымалдауын қайта жандандыру жоспарлары жарияланды.
Plans are announced to revitalize commercial freight navigation on the Southern Bug as part of the increasing grain export from Ukraine.