Кіріспе
Перу президенті Доминго Нието (15 тамыз 1803 – 17 ақпан 1844) – перулік ұлы маршал, ұлттың атасы және саяси қайраткер, 1843-1844 жылдар аралығында Перудің 19-шы президенті болған, ресми түрде Үкіметтік Кеңестің президенті және Перудің ұлы маршалы ретінде танылған. Ол сонымен қатар Эквадордағы толық өкілетті министр қызметін де атқарды. Нието 1803 жылы Ило – Мокегуа қаласында, "Аластая графтары" атағын алған испандық-перулік аристократтық отбасында дүниеге келген. Олар жергілікті асыл тектің ұрпақтары, Инка Хуайна Капактан оның қызы Каталина Сиса Окклоның конкистадор Педро Ладрон де Гевараға үйленуі арқылы тікелей туысқандық байланысы бар. Жастық шағында аристократ болғандықтан, ол тез арада испандық үкімге көңілі толып, 18 жасында Перудің тәуелсіздігі үшін күреске түсті. Сол кездегі аристократтардың ішінде тәуелсіздік соғыстарына тікелей қатысқан санаулы адамдардың бірі болғандықтан, ол Перудегі "ұлттың ата-бабалары" пантеонындағы ерекше тұлға болып табылады. Әскери және саяси мансабында ол конституцияны барлық қиындықтарға қарамастан қорғағандығы және заң үстемдігін қолдағандығы үшін "заңның сарбазы/квичоті" деп аталды, бұл оны өзінің әріптестерінен ерекшелендірді. Ол Перу тарихындағы ең көрнекті әскери стратег және жеңіске жеткен тұлға болып саналады, оның әскери жетістіктері оны 29 жасында генералға, ал 39 жасында Перудің ұлы маршалына дейін жеткізді, мұндай жағдай Перу тарихында екінші рет қайталанбады. Сондай-ақ, ол Тарки шайқасындағы соңғы тіркелген "жеке шайқасқа" қатысып, жеңіске жеткен, Венесуэлалық командир Хосе Мария Камакаромен бірге шайқастың тағдырын анықтау үшін жекпе-жекке шықты. Өмірінің соңғы жылдарында ол Рамон Кастильямен бірге "Жоғарғы диктатор" Мануэль Игнасио де Виванконы құлатты және конституциялық тәртіпті қайта орнату үшін шақырылған Уақытша Үкіметтік Кеңес (уақытша конгресс) тарапынан сайланғаннан кейін Перу президенті болды. Ол 1844 жылдың 17 ақпанында қызмет бабында қайтыс болды. Кастилья Кеңестің сайлауы арқылы оның орнына келді.
Domingo Nieto (15 August 1803 – 17 February 1844) was a Peruvian Grand Marshal, forefather of the nation, and politician who served as the 19th President of Peru between 1843 and 1844, officially as the President of the Government Junta and Grand Marshal of Peru. He also served as Minister Plenipotentiary to Ecuador. Nieto was born in Ilo – Moquegua in 1803, to a Spanish Peruvian noble family bearing the title of "Counts of Alastaya", who were also of local noble blood directly descended from the Inca Huayna Capac by marriage of his daughter Catalina Sisa Occllo to the Conquistador Pedro Ladron de Guevara, who is a direct ascendant of the family. As an aristocratic youth, he quickly became disenchanted with Spanish rule and took the cause for Peruvian independence at the age of 18. Being one of the few nobles at the time that participated directly in the wars of independence, he is a unique member of the "forefathers of the nation" pantheon in Perú. During his military and political career he was called "the soldier/quixote of the law" for having a reputation of defending the constitution against all odds and siding with the rule of law, which clearly separated him from his peers. He is historically Peru's most remarkable military strategist and victorious figure, his military achievements made him a General by the age of 29 and Grand Marshal of Peru by the age of 39, something never repeated again in Peruvian history. He is also credited with participating and being victorious in the last recorded "personal combat" in the Battle of Tarqui, with the Venezuelan commandant José María Camacaro [es], assuming the challenge of deciding the fate of a battle in a single one on one combat. In his final years, he led, with Ramón Castilla by his side, the overthrow of the "Supreme Dictator" Manuel Ignacio de Vivanco, assuming the presidency of Peru after being elected by the provisional Government Junta (provisional congress) charged with the re establishment of constitutional order. He died soon after in office, on February 17, 1844. Castilla succeeded him by election of the Junta.
Мұра
1936 жылы No 8230 заңға сәйкес, жаңадан құрылған Мокеква департаментінің бір провинциясы оның құрметіне аталды. Перу конгресінің 1954 жылғы 24 желтоқсандағы No12177 қаулысымен ол Ұлттық Батыр деп жарияланды және оның мәйіті Мокегуадан Батырлар Пантеонына көшірілді. 1949 жылғы 19 қыркүйектегі No31 IGE/IM Жоғарғы қаулысымен президенттік күзет оның құрметіне «Президенттің өмірін сақшылыққа алушы драгун полкі» ("Regimiento de Caballería "Mariscal Domingo Nieto" Escolta del Presidente de la República") деп қайта аталды. Кейіннен 1987 жылы президент Алан Гарсия Перестің бұйрығымен таратылды. Дегенмен, 2012 жылы Министрлік қаулысы No139 2012/DE/EP бойынша полк қайтадан активті қызметке кірісті. Ортадағы жылдары ол бронетандық полк ретінде қызмет етті. Мокегуа штатының Илио провинциясындағы Перу армиясының әскери академиясы оның есімімен аталады.